Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Mięta pieprzowa

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania mięty pieprzowej

Mięta pieprzowa (Mentha piperita L.) jest powszechnie wykorzystywaną substancją leczniczą roślinną, stosowaną w różnych postaciach farmaceutycznych. Dostępne dane przedkliniczne na temat bezpieczeństwa stosowania mięty pieprzowej są ograniczone, co wynika z jej długotrwałego stosowania w lecznictwie i z przepisów dotyczących tradycyjnych produktów leczniczych roślinnych.¹

Badania toksyczności reprodukcyjnej

W dostępnej dokumentacji brak jest kompletnych badań dotyczących toksyczności reprodukcyjnej dla mięty pieprzowej. Dla większości produktów leczniczych zawierających miętę pieprzową jako jedną z substancji czynnych, badania toksyczności reprodukcyjnej nie były przeprowadzane.² W dokumentacji leków złożonych zawierających miętę pieprzową, takich jak Gastrosan fix, Hepatosan fix, Nervosan fix czy Krople żołądkowe forte, również zaznaczono brak przeprowadzenia badań w tym zakresie.³⁴⁵⁶

Wyjątkiem jest produkt Iberogast, zawierający w swoim składzie wyciąg z liści mięty pieprzowej, dla którego przeprowadzono szersze badania przedkliniczne. Badania wpływu na reprodukcję, rozwój embrionalny, przedurodzeniowy i pourodzeniowy w dawkach przekraczających zalecane do 1200 razy nie wykazały potencjalnego ryzyka u ludzi.⁷

Badania genotoksyczności

Dla samego liścia mięty pieprzowej nie przeprowadzono badań w kierunku genotoksyczności.⁸ W dostępnej dokumentacji większości produktów leczniczych zawierających miętę pieprzową znajduje się informacja o braku przeprowadzenia tego typu badań.⁹

W przypadku produktu Dentosept, zawierającego w swoim składzie ziele mięty pieprzowej, przeprowadzono test Amesa (test mutagenności), który nie wykazał działania mutagennego substancji czynnej.¹⁰

Dla produktu Iberogast, zawierającego wyciąg z liści mięty pieprzowej, przeprowadzono badania właściwości mutagennych w dawkach przekraczających zalecane do 1200 razy, które nie wykazały potencjalnego ryzyka u ludzi.¹¹

Badania kancerogenności

Nie przeprowadzono badań w kierunku potencjału rakotwórczego dla liścia mięty pieprzowej jako samodzielnej substancji czynnej.¹² Większość produktów leczniczych zawierających miętę pieprzową w swoim składzie również nie ma przeprowadzonych tego typu badań.¹³

Dla produktu Dentosept, zawierającego ziele mięty pieprzowej, w dokumentacji zaznaczono, że nie prowadzono badań w zakresie właściwości rakotwórczych.¹⁴

Badania toksyczności ostrej i przewlekłej

Pełne dane dotyczące toksyczności ostrej i przewlekłej dla większości produktów leczniczych zawierających miętę pieprzową są ograniczone. Wyjątkiem jest produkt Iberogast, dla którego przeprowadzono szerokie badania toksyczności ostrej, podostrej i przewlekłej (3 i 6 miesięcy) na dwóch gatunkach zwierząt. Wyniki tych badań nie wskazują na występowanie potencjalnego ryzyka u ludzi.¹⁵

Inne dane przedkliniczne

W przypadku produktu Dentosept, zawierającego ziele mięty pieprzowej, przeprowadzono badanie biodostępności β-azaronu (związku zawartego w tataraku) po podaniu leku na śluzówkę jamy ustnej królików. Podawanie dawki 92,44 μg/kg m.c. β-azaronu prowadziło do stężenia w osoczu (Cmax) nieprzekraczającego 20 ng/ml, co stanowi biodostępność na poziomie 0,6-1,1%. W kontekście klinicznym dawka dobowa 30 ml nierozcieńczonego preparatu Dentosept prowadziłaby do wychwytu β-azaronu w ilości 23,4 μg-42,9 μg/osoby/dzień, co zgodnie z wytycznymi HMPC nie przekracza maksymalnego poziomu β-azaronu na dobę, tj. 115 μg/osobę na dobę i 2 μg/kg mc.¹⁶

Dostępne w literaturze dane dotyczące mięty pieprzowej (Mentha piperita) jako składnika farmakoaktywnego produktu Vamelan, nie ujawniają szczególnego zagrożenia dla człowieka.¹⁷

Status regulacyjny i uzasadnienie braku danych

Dla wielu produktów leczniczych zawierających miętę pieprzową, badania przedkliniczne nie są wymagane zgodnie z art. 16c (1) (a) (iii) dyrektywy 2001/83/WE z późniejszymi zmianami, chyba że jest to konieczne dla bezpiecznego stosowania produktu.¹⁸ Wynika to z długiej historii stosowania mięty pieprzowej w lecznictwie, co jest podkreślane w dokumentacji niektórych produktów leczniczych.¹⁹

Dla tradycyjnych produktów leczniczych roślinnych wyniki badań przedklinicznych nie są wymagane.²⁰

Podsumowanie dostępnych danych przedklinicznych

Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania mięty pieprzowej są ograniczone. Większość produktów leczniczych zawierających miętę pieprzową nie ma przeprowadzonych badań toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności i kancerogenności. Wyjątkiem jest Iberogast, dla którego przeprowadzono szersze badania przedkliniczne, które nie wykazały potencjalnego ryzyka dla ludzi nawet w dawkach przekraczających zalecane do 1200 razy.²¹

Brak danych przedklinicznych dla wielu produktów leczniczych zawierających miętę pieprzową wynika z długiej historii stosowania tej substancji w lecznictwie oraz z przepisów dotyczących tradycyjnych produktów leczniczych roślinnych.²²