Działania niepożądane
Kłącze omanu

Kłącze omanu (Inula helenium L.) jest składnikiem preparatu Melisana Klosterfrau Original, zawierającego 714 mg kłącza omanu na 100 ml produktu, co odpowiada 65 mg olejków lotnych rozpuszczonych w 66,8% (V/V) etanolu. Stosowanie doustne może powodować działania niepożądane, najczęściej ze strony układu pokarmowego, takie jak nudności, zgaga i zmęczenie, występujące u ≥1/100 do <1/10 pacjentów, zwłaszcza na początku terapii. Rzadziej obserwuje się zawroty głowy (≥1/1000 do <1/100), uczucie ciepła, drętwienie kończyn (≥1/10 000 do <1/1000) oraz reakcje nadwrażliwości skórnej, w tym świąd i wysypkę. Reakcje fotouczulające mają nieznaną częstość i manifestują się zmianami skórnymi po ekspozycji na promieniowanie UV. W przypadku wystąpienia objawów niepożądanych zaleca się ocenę nasilenia, rozważenie kontynuacji terapii oraz podjęcie odpowiednich działań, w tym zaprzestanie stosowania w przypadku reakcji nadwrażliwości.

Działania niepożądane substancji kłącze omanu

Kłącze omanu (Inula helenium L.) jest jednym z kilkunastu surowców roślinnych wchodzących w skład preparatu Melisana Klosterfrau Original. Produkt ten zawiera 714 mg kłącza omanu, które wraz z innymi składnikami przyczynia się do uzyskania 65 mg olejków lotnych w 100 ml produktu, rozpuszczonych w 66,8% (V/V) etanolu.1

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane związane ze stosowaniem produktów zawierających kłącze omanu, w tym preparatu Melisana Klosterfrau Original, klasyfikowane są według standardowej nomenklatury medycznej określającej częstość ich występowania:2

  • Bardzo często: występują u co najmniej 1 na 10 pacjentów
  • Często: występują u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów
  • Niezbyt często: występują u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów
  • Rzadko: występują u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów
  • Bardzo rzadko: występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów
  • Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych

3

Objawy niepożądane przy stosowaniu doustnym

Przy doustnym przyjmowaniu preparatów zawierających kłącze omanu, takich jak Melisana Klosterfrau Original, obserwuje się szereg działań niepożądanych o różnej częstotliwości występowania. Dolegliwości te występują najczęściej na początku terapii i mogą ustępować, gdy lek przyjmowany jest po posiłku.4

Dolegliwości żołądkowe

Do często występujących dolegliwości związanych z układem pokarmowym należą:5

  • Nudności – uczucie dyskomfortu w żołądku połączone z chęcią wymiotowania
  • Zgaga – uczucie pieczenia za mostkiem, spowodowane cofaniem się treści żołądkowej do przełyku
  • Zmęczenie – ogólne osłabienie organizmu, które może towarzyszyć dolegliwościom trawiennym

6

Objawy neurologiczne

Niezbyt często u pacjentów stosujących preparaty z kłączem omanu mogą wystąpić zawroty głowy, które manifestują się jako uczucie wirowania otoczenia lub niestabilności własnej osoby.7

W rzadkich przypadkach pacjenci zgłaszają uczucie ciepła po przyjęciu leku, co może być związane z reakcją naczynioruchową.8

Do rzadkich objawów neurologicznych należy także drętwienie rąk i stóp, które może świadczyć o reakcji nadwrażliwości na składniki preparatu.9

Reakcje nadwrażliwości

Stosowanie produktów zawierających kłącze omanu może wywoływać reakcje nadwrażliwości, które manifestują się głównie objawami skórnymi, takimi jak:10

  • Świąd – nieprzyjemne uczucie swędzenia skóry, które może prowokować do drapania
  • Reakcje skórne po ekspozycji na promieniowanie – podczas dłuższej ekspozycji na słońce i promieniowanie UV mogą wystąpić różne reakcje skórne, co sugeruje potencjalne właściwości fotouczulające substancji zawartych w preparacie11

Działania niepożądane przy stosowaniu miejscowym

Przy stosowaniu miejscowym produktów zawierających kłącze omanu, w tym preparatu Melisana Klosterfrau Original, należy liczyć się z możliwością nadmiernego wysuszenia skóry, szczególnie przy częstym stosowaniu.12

Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że preparaty zawierające wyciąg z cynamonu (aldehyd cynamonowy) mogą wywoływać podrażnienie skóry, co ma szczególne znaczenie przy preparatach wieloskładnikowych, takich jak Melisana Klosterfrau Original, które zawierają zarówno kłącze omanu, jak i korę cynamonowca.13

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia jakichkolwiek działań niepożądanych związanych ze stosowaniem preparatów zawierających kłącze omanu, należy:14

  1. Dokonać oceny nasilenia objawów niepożądanych
  2. Rozważyć uzasadnienie dalszego stosowania produktu
  3. Podjąć odpowiednie środki zaradcze w zależności od ciężkości objawów
  4. W przypadku wystąpienia reakcji nadwrażliwości, zaprzestać stosowania preparatu15

Zgłaszanie działań niepożądanych

Istotnym elementem monitorowania bezpieczeństwa stosowania produktów zawierających kłącze omanu jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu, takie zgłoszenia umożliwiają nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka jego stosowania.16

Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.17

Tabela działań niepożądanych związanych z kłączem omanu

Działanie niepożądane Częstość występowania Opis Postępowanie
Dolegliwości żołądkowe Często (≥ 1/100 do <1/10) Nudności, zgaga, zmęczenie; występują głównie na początku leczenia Przyjmowanie leku po posiłku może zmniejszyć nasilenie objawów
Zawroty głowy Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Uczucie wirowania, niestabilności, zaburzenia równowagi Monitorowanie nasilenia objawów, w razie potrzeby przerwanie leczenia
Uczucie ciepła Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Subiektywne odczucie zwiększenia temperatury ciała, zaczerwienienie Ocena nasilenia, rozważenie kontynuacji terapii
Reakcje nadwrażliwości skórnej Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Świąd, zaczerwienienie, wysypka Zaprzestanie stosowania produktu, unikanie ponownej ekspozycji
Drętwienie rąk i stóp Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Parestezje w obrębie kończyn, zaburzenia czucia Zaprzestanie stosowania produktu, ocena neurologiczna w razie utrzymywania się objawów
Reakcje fotouczulające Nieznana Zmiany skórne pojawiające się po ekspozycji na słońce i promieniowanie UV Unikanie ekspozycji na promieniowanie podczas stosowania leku
Nadmierne wysuszenie skóry Nieznana (przy stosowaniu miejscowym) Przesuszenie, łuszczenie się naskórka, uczucie ściągnięcia Ograniczenie częstości stosowania, stosowanie emolientów
Podrażnienie skóry Nieznana (przy stosowaniu miejscowym) Zaczerwienienie, pieczenie, swędzenie w miejscu aplikacji Przerwanie stosowania miejscowego, ewentualna aplikacja preparatów łagodzących
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl