Wskazania do stosowania
Cefazolina
Cefazolina, antybiotyk cefalosporynowy I generacji, wykazuje szerokie spektrum działania przeciwko bakteriom Gram-dodatnim (w tym Staphylococcus aureus, paciorkowcom β-hemolizującym grupy A) oraz niektórym Gram-ujemnym (Escherichia coli, Klebsiella spp., Proteus mirabilis). Podawana jest wyłącznie pozajelitowo w formie roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Wskazania obejmują ciężkie zakażenia skóry, tkanek miękkich, kości i stawów, układu oddechowego, moczowo-płciowego, dróg żółciowych, posocznicę oraz zapalenie wsierdzia. Cefazolina jest także szeroko stosowana w profilaktyce okołooperacyjnej, zwłaszcza w zabiegach o wysokim ryzyku zakażeń, takich jak cholecystektomia, kardiochirurgia, ortopedia czy chirurgia głowy i szyi. W przypadku ryzyka zakażeń beztlenowcami zaleca się łączenie cefazoliny z lekami o działaniu przeciwbakteriom beztlenowym.
Wskazania do stosowania cefazoliny
Cefazolina jest antybiotykiem cefalosporynowym pierwszej generacji, który wykazuje skuteczność wobec szerokiego spektrum bakterii Gram-dodatnich i niektórych Gram-ujemnych. Jest podawana wyłącznie pozajelitowo w postaci roztworu do wstrzykiwań lub do infuzji. Stosowanie cefazoliny jest zasadne w przypadkach, gdy konieczne jest leczenie pozajelitowe.1 2 3 4
Leczenie zakażeń bakteryjnych
Cefazolina znajduje zastosowanie w leczeniu ciężkich zakażeń wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na ten antybiotyk. Przed rozpoczęciem terapii zalecane jest wykonanie posiewu oraz określenie wrażliwości bakterii na cefazolinę, chociaż leczenie można rozpocząć empirycznie przed uzyskaniem wyników badań mikrobiologicznych.5 6 7
Główne wskazania do stosowania cefazoliny obejmują:
Zakażenia skóry i tkanek miękkich
Cefazolina jest skuteczna w leczeniu zakażeń skóry i tkanek miękkich wywołanych przez Staphylococcus aureus (w tym szczepy wytwarzające penicylinazy), paciorkowce β-hemolizujące grupy A i inne szczepy paciorkowców.8 9 10
Zakażenia kości i stawów
W przypadku zakażeń kości i stawów, cefazolina wykazuje skuteczność wobec zakażeń wywołanych przez Staphylococcus aureus, który jest głównym patogenem odpowiedzialnym za tego typu infekcje.11 12 13 14
Zakażenia układu oddechowego
Cefazolina jest wskazana w leczeniu zakażeń układu oddechowego wywołanych przez następujące patogeny: Streptococcus pneumoniae, Staphylococcus aureus (w tym szczepy wytwarzające penicylinazy), Klebsiella spp., Haemophilus influenzae, paciorkowce β-hemolizujące grupy A (Streptococcus pyogenes).15 16 17
Dodatkowo, Cefazolin Sandoz jest wskazany w leczeniu zakażeń dolnych dróg oddechowych takich jak zaostrzenie bakteryjnego przewlekłego zapalenia oskrzeli oraz zapalenie płuc.18
Warto podkreślić, że cefazolina jest skuteczna w eliminowaniu paciorkowców z nosogardzieli, jednak lekiem z wyboru w leczeniu i zapobieganiu zakażeniom paciorkowcowym, w tym w zapobieganiu gorączce reumatycznej, pozostaje penicylina. Nie ma danych potwierdzających skuteczność cefazoliny w późnym zapobieganiu gorączce reumatycznej.19
Zakażenia układu moczowo-płciowego
Cefazolina jest skuteczna w leczeniu zakażeń układu moczowo-płciowego wywołanych przez Escherichia coli, Proteus mirabilis, Klebsiella spp., niektóre szczepy z rodzaju Enterobacter i Enterococcus.20 21 22
Cefazolin Sandoz jest szczególnie wskazany w leczeniu zakażeń układu moczowego, w tym ostrego odmiedniczkowego zapalenia nerek.23
Zakażenia dróg żółciowych
Cefazolina znajduje zastosowanie w leczeniu zakażeń dróg żółciowych wywołanych przez Escherichia coli, Proteus mirabilis, Klebsiella spp., Staphylococcus aureus oraz niektóre paciorkowce.24 25 26 27
Posocznica
Cefazolina jest wskazana w leczeniu posocznicy wywołanej przez Streptococcus pneumoniae, Staphylococcus aureus (w tym szczepy wytwarzające penicylinazy), Proteus mirabilis, Escherichia coli, Klebsiella spp.28 29 30
Cefazolin Phagecon wymienia również bakteriemię związaną z zakażeniami wymienionymi w charakterystyce produktu leczniczego lub podejrzewaną o związek z nimi.31
Zapalenie wsierdzia
Cefazolina jest wskazana w leczeniu zapalenia wsierdzia wywołanego przez Staphylococcus aureus (w tym szczepy wytwarzające penicylinazy/oporne na penicylinę) oraz paciorkowce β-hemolizujące grupy A.32 33 34 35
Profilaktyka zakażeń okołooperacyjnych
Cefazolina znajduje szerokie zastosowanie w profilaktyce okołooperacyjnej, w celu zmniejszenia częstości występowania zakażeń pooperacyjnych u pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym o dużym ryzyku wystąpienia takich zakażeń.36 37 38
Cefazolina jest szczególnie zalecana w profilaktyce zakażeń w następujących rodzajach zabiegów chirurgicznych:
- Zabiegi usunięcia pęcherzyka żółciowego (cholecystektomia) u pacjentów wysokiego ryzyka, zwłaszcza po 70. roku życia, u pacjentów z ostrym zapaleniem pęcherzyka żółciowego, z żółtaczką zastoinową, z kamicą39
- Zabiegi usunięcia przydatków i resekcji macicy40
- Zabiegi kardiochirurgiczne, w tym operacje pomostowania tętnic wieńcowych i chirurgiczne leczenie wad zastawkowych serca41 42
- Zabiegi ortopedyczne, w tym endoprotezoplastyka stawów biodrowych i leczenie złamań otwartych43 44
- Zabiegi chirurgii wątroby i dróg żółciowych, takie jak cholecystektomia i operacje na drogach żółciowych45
- Zabiegi chirurgii głowy i szyi, w tym chirurgia twarzowo-szczękowa i zabiegi laryngologiczne46
- Operacje ginekologiczne i położnicze, w tym cesarskie cięcie i histerektomia47
W przypadku zabiegów chirurgicznych ze zwiększonym ryzykiem zakażeń patogenami beztlenowymi, np. zabiegów chirurgicznych okrężnicy lub odbytnicy, zaleca się podawanie cefazoliny z odpowiednim lekiem o działaniu przeciw bakteriom beztlenowym.48 49 50
Uwagi istotne przy stosowaniu cefazoliny
Przy stosowaniu cefazoliny należy brać pod uwagę oficjalne wytyczne (np. zalecenia krajowe) dotyczące prawidłowego stosowania leków przeciwbakteryjnych.51 52 53 54 55 56 57 58
W miarę możliwości, przed rozpoczęciem leczenia cefazoliną, należy sprawdzić wrażliwość drobnoustroju wywołującego zakażenie, jednak terapię można rozpocząć przed uzyskaniem wyników badań mikrobiologicznych.59 60 61 62 63
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania