Właściwości farmakokinetyczne
Amiloryd

Amiloryd, substancja czynna preparatów Tialorid i Tialorid mite, wykazuje umiarkowaną biodostępność około 50%, która ulega obniżeniu do około 30% przy jednoczesnym przyjmowaniu z pokarmem. Po podaniu doustnym dawki 5-10 mg działanie moczopędne rozpoczyna się po około 2 godzinach i utrzymuje przez 10-12 godzin, z możliwością wydłużenia do ponad 24 godzin przy wyższych dawkach. Maksymalne stężenie (Cmax) 38-48 ng/ml osiągane jest po 3-4 godzinach od podania dawki 20 mg. Amiloryd charakteryzuje się wysoką objętością dystrybucji (350-380 l), co wskazuje na intensywną dystrybucję pozanaczyniową. Substancja jest wydalana głównie w postaci niezmienionej – około 50% z moczem i 40% z kałem w ciągu 72 godzin, a okres półtrwania u pacjentów z prawidłową funkcją nerek wynosi 6-9 godzin.

Właściwości farmakokinetyczne amilorydu

Amiloryd jest substancją czynną wchodzącą w skład preparatów Tialorid i Tialorid mite, stosowanych głównie w terapii nadciśnienia tętniczego i stanów obrzękowych. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę właściwości farmakokinetycznych tej substancji z uwzględnieniem najważniejszych parametrów.

Wchłanianie amilorydu

Biodostępność amilorydu po podaniu doustnym wynosi około 50%, przy czym obecność pokarmu w przewodzie pokarmowym znacząco obniża ten parametr – do poziomu około 30%. Jest to istotny czynnik wpływający na skuteczność terapeutyczną leku.1 2

Działanie moczopędne amilorydu, po zastosowaniu w standardowym zakresie dawkowania 5-10 mg na dobę, rozpoczyna się stosunkowo szybko – po około 2 godzinach od podania i utrzymuje się przez 10-12 godzin. Warto podkreślić, że przy zastosowaniu większych dawek czas działania może ulec istotnemu wydłużeniu, nawet powyżej 24 godzin.3 4

Po podaniu pojedynczej dawki 20 mg amilorydu u dorosłych pacjentów obserwuje się osiągnięcie stężenia maksymalnego (Cmax) na poziomie 38-48 ng/ml. Wartość ta jest osiągana po upływie 3-4 godzin od momentu podania.5 6

Dystrybucja amilorydu

Objętość dystrybucji amilorydu jest bardzo wysoka i wynosi 350-380 litrów, co jednoznacznie wskazuje na znaczącą pozanaczyniową dystrybucję tej substancji w organizmie. Taka wartość sugeruje, że amiloryd intensywnie przenika do tkanek i przestrzeni pozanaczyniowych.7 8

Badania wykazały, że amiloryd przekracza barierę łożyska, co ma znaczenie w przypadku stosowania go u kobiet w ciąży. Substancja ta przenika również do mleka u zwierząt, aczkolwiek należy zaznaczyć, że nie prowadzono analogicznych badań u ludzi.9 10

Metabolizm amilorydu

W przeciwieństwie do wielu innych substancji leczniczych, w dostępnej dokumentacji produktów Tialorid i Tialorid mite brak jest szczegółowych informacji dotyczących metabolizmu amilorydu. W oparciu o dane dotyczące eliminacji można pośrednio wnioskować, że substancja ta nie podlega intensywnym przemianom metabolicznym, ponieważ wydalana jest głównie w postaci niezmienionej.11 12

Eliminacja amilorydu

Amiloryd jest wydalany z organizmu dwoma drogami: nerkową oraz z kałem. Po podaniu dawki 20 mg amilorydu, około 50% podanej dawki zostaje wydalone z moczem w postaci niezmienionej w ciągu 72 godzin. Natomiast około 40% podanej dawki wydalane jest z kałem, prawdopodobnie jako frakcja niewchłonięta z przewodu pokarmowego.13 14

Okres półtrwania

Okres półtrwania amilorydu u pacjentów z prawidłową funkcją nerek wynosi 6-9 godzin po podaniu pojedynczej dawki.15 16

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z niewydolnością nerek, u których farmakokinetyka amilorydu ulega znaczącym zmianom. U pacjentów z obniżonym klirensem kreatyniny (5-46 ml/min) obserwuje się istotne wydłużenie okresu półtrwania amilorydu, który może wynosić nawet 21-144 godziny. Jest to wzrost nawet 16-krotny w porównaniu do pacjentów z prawidłową funkcją nerek.17 18

W przypadku pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca lub zaburzeniami czynności nerek konieczne jest dostosowanie dawkowania preparatów zawierających amiloryd (Tialorid, Tialorid mite).19 20

Porównanie parametrów farmakokinetycznych amilorydu

Parametr farmakokinetyczny Wartość Uwagi
Biodostępność ~50% Zmniejszona do ~30% przy jednoczesnym przyjmowaniu z pokarmem
Czas do osiągnięcia działania moczopędnego ~2 h Przy dawkowaniu 5-10 mg/dobę
Czas trwania działania moczopędnego 10-12 h Może wydłużyć się do >24 h przy większych dawkach
Stężenie maksymalne (Cmax) 38-48 ng/ml Po podaniu dawki 20 mg
Czas do osiągnięcia Cmax (Tmax) 3-4 h Po podaniu dawki 20 mg
Objętość dystrybucji 350-380 l Wskazuje na intensywną dystrybucję pozanaczyniową
Wydalanie z moczem ~50% W postaci niezmienionej, w ciągu 72 h
Wydalanie z kałem ~40% Prawdopodobnie jako niewchłonięta frakcja
Okres półtrwania (T1/2) – prawidłowa funkcja nerek 6-9 h Po podaniu pojedynczej dawki
Okres półtrwania (T1/2) – niewydolność nerek 21-144 h Przy klirensie kreatyniny 5-46 ml/min

Wpływ warunków patofizjologicznych na farmakokinetykę amilorydu

Na podstawie dostępnych danych można wyodrębnić następujące stany patofizjologiczne istotnie wpływające na farmakokinetykę amilorydu:

  • Niewydolność nerek – powoduje wielokrotne wydłużenie okresu półtrwania amilorydu (do 21-144 h), co wymaga modyfikacji dawkowania leku
  • Niewyrównana niewydolność serca – podobnie jak niewydolność nerek, wymaga dostosowania dawkowania
  • Zaburzenia wchłaniania z przewodu pokarmowego – mogą dodatkowo obniżyć biodostępność leku, która już w warunkach fizjologicznych jest umiarkowana (50%)

21 22

Podsumowując, amiloryd charakteryzuje się umiarkowaną biodostępnością, która dodatkowo obniża się w obecności pokarmu. Substancja wykazuje intensywną dystrybucję pozanaczyniową, jest w niewielkim stopniu metabolizowana i wydalana głównie przez nerki w postaci niezmienionej. Niewydolność nerek znacząco modyfikuje farmakokinetykę amilorydu, co wymaga dostosowania dawkowania u tych pacjentów. Właściwości farmakokinetyczne amilorydu determinują jego efektywne stosowanie w terapii nadciśnienia tętniczego oraz stanów obrzękowych w postaci preparatów Tialorid i Tialorid mite.23 24

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl