Przedawkowanie
Xylodex 0,05% regeneracja (0,05 mg + 5 mg)/dawkę

Przedawkowanie aerozolu do nosa Xylodex 0,05% (0,05 mg ksylometazoliny + 5,0 mg deksopantenolu na dawkę) wiąże się głównie z toksycznym działaniem ksylometazoliny, pochodnej imidazolu. Klinicznie obserwuje się zmienne fazy pobudzenia i zahamowania ośrodkowego układu nerwowego (OUN) oraz układu sercowo-naczyniowego. U dzieci dominują objawy ośrodkowe, takie jak drgawki, śpiączka, bradykardia, bezdech oraz zaburzenia ciśnienia tętniczego (nadciśnienie i niedociśnienie). Objawy pobudzenia OUN obejmują niepokój, pobudzenie psychoruchowe, omamy i drgawki, natomiast zahamowanie OUN manifestuje się hipotermią, zmęczeniem, sennością i śpiączką. Dodatkowo mogą wystąpić zaburzenia źrenic (mioza lub mydriaza), zmiany termoregulacji (pocenie się, gorączka), objawy żołądkowo-jelitowe (nudności), zmiany skórne (bladość, sinica), zaburzenia rytmu serca (tachykardia, bradykardia, arytmie, zatrzymanie akcji serca), wahania ciśnienia tętniczego oraz powikłania płucne (obrzęk płuc, zaburzenia oddychania, bezdech). Deksopantenol, druga substancja czynna, charakteryzuje się niską toksycznością i nie wymaga specjalistycznego leczenia w przypadku przedawkowania.

Przedawkowanie leku Xylodex 0,05% regeneracja

Przedawkowanie produktu leczniczego Xylodex 0,05% regeneracja, (0,05 mg + 5,0 mg)/dawkę, aerozol do nosa, wiąże się z potencjalnie poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi, głównie związanymi z działaniem ksylometazoliny chlorowodorku – jednej z substancji czynnych tego preparatu. Obraz kliniczny zatrucia pochodnymi imidazolu, do których należy ksylometazolina, może być mylący i charakteryzuje się zmiennymi fazami pobudzenia i hamowania ośrodkowego układu nerwowego oraz układu sercowo-naczyniowego.1

Objawy przedawkowania u dzieci

Warto podkreślić, że u dzieci przedawkowanie ksylometazoliny charakteryzuje się dominującym wpływem na ośrodkowy układ nerwowy. Obserwuje się wtedy skurcze, śpiączkę, bradykardię, bezdech, zaburzenia ciśnienia tętniczego (zarówno nadciśnienie jak i niedociśnienie) oraz wzmożone napięcie mięśniowe.2

Objawy pobudzenia ośrodkowego układu nerwowego

Przedawkowanie ksylometazoliny może powodować objawy pobudzenia ośrodkowego układu nerwowego, do których należą:

  • Niepokój – stan wzmożonego napięcia psychicznego
  • Pobudzenie psychoruchowe – nadmierna aktywność ruchowa
  • Omamy – zaburzenia percepcji polegające na odbieraniu nieistniejących bodźców
  • Drgawki – niekontrolowane skurcze mięśni

3

Objawy zahamowania ośrodkowego układu nerwowego

Przeciwstawny efekt przedawkowania to zahamowanie czynności ośrodkowego układu nerwowego, które objawia się:

  • Obniżeniem temperatury ciałahipotermia
  • Zmęczeniem – uczucie wyczerpania
  • Sennością – zwiększona potrzeba snu
  • Śpiączką – głębokie zaburzenie świadomości

4

Inne objawy przedawkowania

Poza wpływem na ośrodkowy układ nerwowy, przedawkowanie ksylometazoliny może powodować szereg innych objawów klinicznych, w tym:

5

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku ciężkiego zatrucia ksylometazoliną wymagane jest intensywne leczenie szpitalne. Z uwagi na szybkie wchłanianie ksylometazoliny, należy bezzwłocznie zastosować następujące środki:

  1. Węgiel aktywny – działający jako absorbent substancji toksycznej
  2. Siarczan sodu – środek przeczyszczający
  3. Płukanie żołądka – wskazane przy przyjęciu dużych ilości leku

6

W celu obniżenia ciśnienia krwi można zastosować nieselektywne leki blokujące receptory alfa-adrenergiczne. Należy pamiętać, że środki wazopresyjne są przeciwwskazane w takim przypadku. W zależności od stanu klinicznego pacjenta może być konieczne podanie leków przeciwgorączkowych, przeciwdrgawkowych oraz tlenoterapia.7

Przedawkowanie deksopantenolu

Druga substancja czynna zawarta w preparacie Xylodex 0,05% regeneracja – deksopantenol, podobnie jak kwas pantotenowy i jego pochodne, charakteryzuje się bardzo niską toksycznością. W przypadku przedawkowania tej substancji nie jest wymagane wdrażanie specjalnego postępowania.8

Tabela objawów przedawkowania

Układ/narząd Objawy przedawkowania Opis
Ośrodkowy układ nerwowy – objawy pobudzenia Niepokój Stan wzmożonego napięcia psychicznego
Pobudzenie Nadmierna aktywność psychoruchowa
Omamy Fałszywe percepcje zmysłowe bez bodźca zewnętrznego
Drgawki Niekontrolowane skurcze mięśni
Ośrodkowy układ nerwowy – objawy zahamowania Obniżenie temperatury ciała Hipotermia
Zmęczenie Uczucie wyczerpania
Senność Zwiększona potrzeba snu
Śpiączka Głębokie zaburzenie świadomości
Oczy Zwężenie źrenic Mioza – zmniejszenie średnicy źrenicy
Rozszerzenie źrenic Mydriaza – zwiększenie średnicy źrenicy
Zmiany ogólnoustrojowe Pocenie się Zwiększona produkcja potu
Gorączka Podwyższona temperatura ciała
Nudności Nieprzyjemne uczucie w nadbrzuszu i gardle z tendencją do wymiotów
Zmiany skórne Bladość Zmniejszenie zabarwienia skóry
Sinica Sine zabarwienie skóry i błon śluzowych
Układ sercowo-naczyniowy Tachykardia Przyspieszona akcja serca
Bradykardia Zwolniona akcja serca
Zaburzenia rytmu serca Arytmie
Zatrzymanie akcji serca Ustanie mechanicznej czynności serca
Ciśnienie tętnicze Nadciśnienie Podwyższone wartości ciśnienia tętniczego
Niedociśnienie podobne do wstrząsu Obniżone wartości ciśnienia z objawami hipoperfuzji narządowej
Układ oddechowy Obrzęk płuc Gromadzenie się płynu w pęcherzykach płucnych
Zaburzenia oddychania Nieprawidłowy rytm lub głębokość oddechów
Bezdech Okresowe zatrzymanie oddychania
Układ mięśniowy Wzmożone napięcie mięśniowe Hipertonia mięśni szkieletowych
  1. 24.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl