Właściwości farmakokinetyczne
Tabex 1,5 mg

Właściwości farmakokinetyczne leku Tabex 1,5 mg

Właściwości farmakokinetyczne cytyzyny (substancji czynnej preparatu Tabex) zostały szczegółowo zbadane zarówno w modelach zwierzęcych, jak i u ludzi. Dane te pozwalają na dokładną charakterystykę procesów, jakim podlega cytyzyna w organizmie po podaniu doustnym i poprzez inne drogi podania.¹

Farmakokinetyka u zwierząt

W badaniach na myszach po podaniu doustnym dawki 2 mg/kg znakowanej cytyzyny zaobserwowano, że biodostępność wynosiła 42% podanej dawki. Maksymalne stężenie substancji we krwi odnotowano dopiero po 120 godzinach, natomiast w ciągu pierwszych 24 godzin około 18% podanej dawki było wydalane z moczem.²

Po podaniu dożylnym wyznaczono okres półtrwania cytyzyny, który wynosił 200 minut. W ciągu 24 godzin od podania dożylnego blisko 1/3 dawki była wydalana z moczem, natomiast 3% dawki w ciągu 6 godzin z kałem.³

Analiza dystrybucji tkankowej wykazała, że najwyższe stężenia cytyzyny występowały w wątrobie, nadnerczach i nerkach. Szczególnie interesujący jest fakt, że po podaniu dożylnym stężenie substancji w żółci było aż 200 razy większe niż we krwi, co wskazuje na istotną rolę wątroby w metabolizmie i eliminacji cytyzyny.⁴

Badania na królikach wykazały, że po przezskórnym podaniu cytyzyny osiąganie stałego poziomu jej stężenia we krwi przebiegało dwufazowo:

• Pierwsza faza – trwająca 24 godziny, charakteryzująca się szybszym wchłanianiem i dwukrotnie wyższym stężeniem we krwi
• Druga faza – trwająca kolejne 3 dni, z wolniejszym wchłanianiem i niższym stężeniem

⁵

Ważnym parametrem farmakokinetycznym jest objętość dystrybucji (Vd), która u królików po podaniu doustnym wynosiła 6,21 l/kg, a po podaniu dożylnym 1,02 l/kg. Ta znacząca różnica wskazuje na odmienną dystrybucję leku w zależności od drogi podania.⁶

Badania na szczurach przeprowadzone po podskórnym podaniu cytyzyny w dawce 1 mg/kg wykazały, że stężenie substancji we krwi osiągało poziom 516 ng/ml, natomiast w mózgu 145 ng/ml. Oznacza to, że stężenie w mózgu stanowiło niespełna 30% stężenia we krwi. Jest to istotna różnica w porównaniu z nikotyną, dla której stężenie w mózgu stanowi około 65% stężenia we krwi przy analogicznym sposobie podania. Ta różnica może mieć znaczenie dla mechanizmu działania cytyzyny w porównaniu z nikotyną.⁷

Farmakokinetyka u ludzi

Badania kliniczne przeprowadzone u 36 zdrowych ochotników po podaniu pojedynczej dawki doustnej preparatu Tabex (jedna tabletka powlekana zawierająca 1,5 mg cytyzyny) dostarczyły kluczowych informacji o właściwościach farmakokinetycznych substancji u ludzi.⁸

Po podaniu doustnym cytyzyna wykazywała szybką absorpcję z przewodu pokarmowego. Średnie maksymalne stężenie w osoczu, wynoszące 15,55 ng/ml, było osiągane stosunkowo szybko – po średnio 0,92 godziny od podania.⁹

Istotną cechą metabolizmu cytyzyny u ludzi jest fakt, że substancja podlega niewielkim przemianom metabolicznym. Większość dawki (64%) jest wydalana w postaci niezmienionej z moczem w ciągu pierwszych 24 godzin po podaniu.¹⁰

Średni okres półtrwania cytyzyny w fazie eliminacji u ludzi wynosi około 4 godziny, co jest wartością znacząco wyższą niż obserwowana u myszy (gdzie wynosił około 200 minut, czyli 3,33 godziny). Średni czas przebywania leku w organizmie (MRT – Mean Residence Time) wynosi około 6 godzin.¹¹