Właściwości farmakodynamiczne
Sorbifer Durules 100 mg Fe(II) + 60 mg

Sorbifer Durules to preparat przeciw niedokrwistości zawierający 100 mg żelaza dwuwartościowego (Fe²⁺) w postaci siarczanu żelaza(II) oraz 60 mg kwasu askorbinowego w tabletce o przedłużonym uwalnianiu. Żelazo pełni kluczową rolę w transporcie tlenu i dwutlenku węgla dzięki obecności w hemoglobinie oraz uczestniczy w procesach przenoszenia elektronów jako składnik enzymów cytochromowych. W organizmie żelazo występuje w formie funkcyjnej (hemoglobina, mioglobina, enzymy) oraz zmagazynowanej (ferrytyna, hemosyderyna), z głównym magazynowaniem w hepatocytach, układzie siateczkowo-śródbłonkowym i tkance mięśniowej. Całkowita zawartość żelaza jest regulowana głównie przez kontrolę wchłaniania jelitowego, gdyż wydalanie jest ograniczone.

Właściwości farmakodynamiczne leku Sorbifer Durules

Sorbifer Durules należy do grupy farmakoterapeutycznej preparatów przeciw niedokrwistości, zawierających żelazo dwuwartościowe w postaci doustnej (kod ATC: B03AA07). Lek jest przeznaczony do uzupełniania niedoborów żelaza oraz leczenia niedokrwistości spowodowanej niedoborem tego pierwiastka. Każda tabletka o przedłużonym uwalnianiu zawiera 100 mg żelaza dwuwartościowego (Fe²⁺) w postaci siarczanu żelaza(II) oraz 60 mg kwasu askorbowego.1

Mechanizm działania

Żelazo dwuwartościowe pełni kluczową funkcję w organizmie, uczestnicząc w procesach transportu tlenu i dwutlenku węgla. Jego rola jest możliwa dzięki obecności w protoporfirynowej grupie prostetycznej hemoglobiny. Dodatkowo, jako składnik grupy protoporfirynowej enzymów cytochromowych, żelazo odgrywa fundamentalną rolę w procesach przenoszenia elektronów. Procesy te zachodzą dzięki zdolności żelaza do odwracalnego przekształcania się pomiędzy formą dwu- i trójwartościową (Fe²⁺↔Fe³⁺).2

Formy żelaza w organizmie

W organizmie człowieka żelazo występuje w dwóch głównych formach:

  • Żelazo funkcyjne – wchodzące w skład:
    • Hemoglobiny – białka transportującego tlen w erytrocytach
    • Mioglobiny – białka magazynującego tlen w mięśniach
    • Licznych enzymów hemowych i niehemowych – uczestniczących w procesach metabolicznych
  • Żelazo zmagazynowane – głównie w postaci:
    • Ferrytyny
    • Hemosyderyny

Magazynowanie żelaza odbywa się przede wszystkim w hepatocytach (komórkach wątrobowych), w układzie siateczkowo-śródbłonkowym oraz w tkance mięśniowej.3

Dystrybucja żelaza w organizmie

Dystrybucja żelaza w organizmie przedstawia się następująco:

Forma żelaza Związek Procentowa zawartość
Żelazo porfirynowe Hemoglobina Największa część
Mioglobina Mniejsze ilości
Cytochromy
Peroksydaza i katalaza
Żelazo nieporfirynowe Hemosyderyna i ferrytyna Około 26%
Transferyna 0,1%

Całkowita zawartość żelaza w organizmie jest regulowana głównie poprzez kontrolę procesu wchłaniania z przewodu pokarmowego, gdyż organizm ma ograniczone możliwości wydalania tego pierwiastka.4

Rola kwasu askorbowego w metabolizmie żelaza

Kwas askorbowy (witamina C) zawarty w preparacie Sorbifer Durules pełni istotną funkcję wspomagającą wchłanianie i wykorzystanie żelaza przez organizm poprzez kilka mechanizmów:

  1. Redukcja żelaza – kwas askorbowy przekształca żelazo trójwartościowe (Fe³⁺) do lepiej przyswajalnej formy dwuwartościowej (Fe²⁺) lub zapobiega jego utlenianiu.
  2. Tworzenie kompleksów – tworzy rozpuszczalne małocząsteczkowe związki kompleksowe z żelazem w jelicie, co zwiększa jego biodostępność.
  3. Zwiększenie wchłaniania – niezależnie od aktualnych zasobów żelaza w organizmie, kwas askorbowy zwiększa wchłanianie tego pierwiastka z przewodu pokarmowego.
  4. Mobilizacja żelaza z zapasów – powoduje uwalnianie żelaza z ferrytyny oraz mobilizację żelaza z układu siateczkowo-śródbłonkowego.
  5. Aktywacja rezerw – przy niedoborze czynnościowym, kwas askorbowy ułatwia uruchamianie zapasów żelaza w organizmie i ich przechodzenie do puli transportowej.

Dzięki tym właściwościom, sole żelaza(II) zawarte w preparacie charakteryzują się lepszą rozpuszczalnością, co znacząco zwiększa ich wchłanianie z przewodu pokarmowego.5

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl