Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Sitagliptin Polpharma 100 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sytagliptyny wykazały toksyczne działanie na wątrobę i nerki u gryzoni jedynie przy narażeniu ustrojowym przekraczającym 58-krotnie ekspozycję kliniczną, przy czym brak toksyczności przy 19-krotnym narażeniu wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. U szczurów stwierdzono nieprawidłowości siekaczy przy ekspozycji >67x, jednak ich znaczenie kliniczne dla ludzi pozostaje nieustalone. U psów przy około 23-krotnym narażeniu obserwowano przemijające objawy neurotoksyczne oraz niewielkie zwyrodnienie mięśni szkieletowych, bez zmian przy 6-krotnym narażeniu. Badania genotoksyczności i rakotwórczości nie wykazały istotnego ryzyka dla ludzi, mimo zwiększonej częstości gruczolaków i raków wątroby u szczurów przy ekspozycji >58x, co wiązano z przewlekłą hepatotoksycznością. Wpływ na płodność i rozwój płodu był nieistotny klinicznie, mimo niewielkiego wzrostu zniekształceń żeber u szczurów przy narażeniu >29x oraz toksyczności matczynej u królików przy podobnym poziomie ekspozycji.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Sitagliptin Polpharma

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa stosowania sytagliptyny dostarczyły kompleksowych danych dotyczących potencjalnej toksyczności, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na reprodukcję. Analizy te przeprowadzono na różnych gatunkach zwierząt, z uwzględnieniem wielokrotności dawek w porównaniu do ekspozycji u ludzi.1

Toksyczne działanie narządowe

W badaniach na gryzoniach zaobserwowano toksyczne działanie sytagliptyny na wątrobę i nerki, jednak wyłącznie przy narażeniu ustrojowym przekraczającym 58-krotnie poziom ekspozycji człowieka. Warto podkreślić, że przy narażeniu 19-krotnie przewyższającym ekspozycję u ludzi nie odnotowano żadnego wpływu toksycznego na te narządy, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa.2

U szczurów zaobserwowano nieprawidłowości w obrębie siekaczy przy narażeniu przekraczającym 67-krotnie ekspozycję kliniczną. Jednak w 14-tygodniowym badaniu nie stwierdzono negatywnego wpływu na zęby przy narażeniu 58-krotnie wyższym od ekspozycji klinicznej. Znaczenie tych obserwacji dla ludzi pozostaje nieustalone.3

Neurotoksyczność i wpływ na mięśnie szkieletowe

W badaniach na psach, przy ekspozycji około 23-krotnie przekraczającej narażenie kliniczne, obserwowano przemijające, związane z leczeniem objawy fizykalne wskazujące na toksyczne uszkodzenie układu nerwowego. Do objawów tych należały: oddychanie z otwartym pyskiem, ślinienie się, pieniste wymioty, ataksja, drżenie, ograniczenie aktywności oraz zgarbiona postawa.4

Dodatkowo, badania histologiczne wykazały zwyrodnienie mięśni szkieletowych w stopniu nieznacznym lub niewielkim przy dawkach powodujących narażenie ustrojowe przekraczające około 23-krotnie ekspozycję u człowieka. Co istotne, nie zaobserwowano żadnych niekorzystnych zmian w tych parametrach przy narażeniu 6-krotnie przekraczającym ekspozycję kliniczną.5

Genotoksyczność i rakotwórczość

Przeprowadzone badania przedkliniczne nie wykazały genotoksyczności sytagliptyny. W ocenie potencjału rakotwórczego nie stwierdzono działania karcinogennego u myszy.6

U szczurów odnotowano zwiększoną częstość występowania gruczolaków i raków wątroby, ale jedynie przy narażeniu ustrojowym przekraczającym 58-krotnie ekspozycję u człowieka. Wykazano korelację pomiędzy działaniem hepatotoksycznym a wywoływaniem nowotworów wątroby u szczurów, co sugeruje, że zwiększona częstość występowania guzów wątroby była prawdopodobnie zjawiskiem wtórnym do przewlekłego działania hepatotoksycznego przy stosowaniu dużych dawek leku. Biorąc pod uwagę szeroki margines bezpieczeństwa (poziom bez obserwowanego wpływu stanowi 19-krotność narażenia klinicznego), obserwowane zmiany nowotworowe nie są uznawane za istotne dla ludzi.7

Wpływ na rozrodczość i rozwój

Badania wpływu sytagliptyny na płodność nie wykazały niepożądanego działania u samic i samców szczurów, którym podawano lek przed kryciem i w trakcie krycia.8

W badaniach rozwoju przed- i pourodzeniowego u szczurów, sytagliptyna nie wywierała żadnych działań niepożądanych. Jednakże w badaniach dotyczących toksycznego wpływu na reprodukcję wykazano niewielkie, związane z leczeniem, zwiększenie częstości występowania zniekształceń żeber u płodów szczurów (brak, niedorozwój i falistość żeber) przy narażeniu ustrojowym przekraczającym 29-krotnie ekspozycję człowieka.9

U królików zaobserwowano toksyczny wpływ na organizm matki przy ekspozycji na sytagliptynę większej niż 29-krotność dawki stosowanej u człowieka. Ze względu na szeroki margines bezpieczeństwa, powyższe obserwacje nie wskazują na istotne zagrożenie dla rozrodczości u ludzi.10

Przenikanie do mleka

Badania na szczurach wykazały, że sytagliptyna przenika w znacznej ilości do mleka karmiących samic, przy czym wskaźnik stężenia w mleku do stężenia w osoczu wynosi 4:1.11

Podsumowanie stosunku bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych

Parametr oceny Gatunek zwierzęcia Obserwowane efekty Krotność narażenia vs ekspozycja u ludzi Znaczenie kliniczne
Toksyczność narządowa (wątroba, nerki) Gryzonie Toksyczne działanie >58x Niewielkie znaczenie kliniczne ze względu na duży margines bezpieczeństwa
Wpływ na zęby (siekacze) Szczury Nieprawidłowości siekaczy >67x Nieznane znaczenie dla ludzi
Neurotoksyczność Psy Przemijające objawy neurologiczne ~23x Niewielkie znaczenie kliniczne
Mięśnie szkieletowe Psy Zwyrodnienie w stopniu nieznacznym/niewielkim ~23x Niewielkie znaczenie kliniczne
Rakotwórczość Szczury Zwiększona częstość gruczolaków i raków wątroby >58x Uznane za nieistotne dla ludzi (efekt wtórny do hepatotoksyczności)
Wpływ na rozwój płodu Szczury Zniekształcenia żeber (brak, niedorozwój, falistość) >29x Niewielkie znaczenie kliniczne
Toksyczność matczyna Króliki Toksyczność ogólna >29x Niewielkie znaczenie kliniczne

Przedstawione dane przedkliniczne wskazują na korzystny profil bezpieczeństwa sytagliptyny, z efektami toksycznymi obserwowanymi tylko przy dawkach znacznie przekraczających maksymalną ekspozycję u ludzi, co sugeruje ograniczone ryzyko dla pacjentów stosujących produkt leczniczy Sitagliptin Polpharma w dawkach terapeutycznych.12

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl