Właściwości farmakokinetyczne
Simvagen 40 40 mg

Symwastatyna jest prolekiem podawanym w formie nieaktywnego laktonu, który w wątrobie ulega hydrolizie do aktywnego beta-hydroksykwasu, silnego inhibitora reduktazy HMG-CoA. Po podaniu doustnym lek charakteryzuje się dobrym wchłanianiem, jednak biodostępność układowa aktywnego metabolitu wynosi mniej niż 5% dawki z powodu efektu pierwszego przejścia wątrobowego. Maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest w ciągu 1-2 godzin, a przyjmowanie leku z posiłkiem nie wpływa na jego absorpcję. Symwastatyna i jej metabolity wykazują wysokie (>95%) wiązanie z białkami osocza, a metabolizm odbywa się głównie przez izoenzym CYP3A4, co ma istotne znaczenie dla potencjalnych interakcji lekowych. Wydalanie następuje głównie z kałem (około 60% dawki) oraz z moczem (około 13% dawki w ciągu 96 godzin). Okres półtrwania aktywnego metabolitu po podaniu dożylnym wynosi średnio 1,9 godziny.

Właściwości farmakokinetyczne symwastatyny

Symwastatyna jest podawana w postaci nieaktywnego laktonu, który wymaga aktywacji metabolicznej in vivo. Substancja ta ulega hydrolizie głównie w wątrobie do odpowiedniego beta-hydroksykwasu, który jest silnym inhibitorem reduktazy 3-hydroksy-3-metyloglutarylo-koenzymu A (HMG-CoA). W osoczu ludzkim proces ten przebiega znacznie wolniej niż w wątrobie.1

Należy zauważyć, że właściwości farmakokinetyczne symwastatyny zostały dokładnie zbadane wyłącznie u osób dorosłych, natomiast dane dotyczące dzieci i młodzieży nie są obecnie dostępne w literaturze.2

Wchłanianie i biodostępność

Symwastatyna charakteryzuje się dobrym wchłanianiem po podaniu doustnym. Znaczna część leku jest wychwytywana przez wątrobę w ramach efektu pierwszego przejścia, co wpływa na biodostępność układową substancji czynnej. Intensywność wychwytu wątrobowego jest uzależniona od przepływu krwi przez ten narząd. Wątroba stanowi zarówno główny organ odpowiedzialny za biotransformację symwastatyny, jak i główne miejsce działania aktywnej formy leku.3

Po doustnym podaniu symwastatyny, wchłanianie jej aktywnego metabolitu (beta-hydroksykwasu) do krążenia ogólnego wynosi mniej niż 5% podanej dawki. Maksymalne stężenie aktywnego inhibitora w osoczu osiągane jest stosunkowo szybko – około 1-2 godziny po przyjęciu leku. Istotne z klinicznego punktu widzenia jest to, że przyjmowanie symwastatyny razem z posiłkiem nie wpływa na jej wchłanianie.4

Analizy farmakokinetyczne przeprowadzone zarówno po jednorazowym, jak i wielokrotnym podaniu symwastatyny wskazują jednoznacznie na brak zjawiska kumulacji leku w organizmie przy schematach dawkowania wielokrotnego.5

Dystrybucja w organizmie

Zarówno symwastatyna, jak i jej aktywne metabolity wykazują bardzo wysoki stopień wiązania z białkami osocza przekraczający 95%, co istotnie wpływa na ich dystrybucję w organizmie oraz profile farmakokinetyczne. 95% wiązane z białkami.”>6

Metabolizm i eliminacja

Symwastatyna podlega intensywnym procesom biotransformacji, głównie za pośrednictwem izoenzymu CYP3A4 cytochromu P450. Ta ścieżka metaboliczna jest istotna z punktu widzenia potencjalnych interakcji lekowych, szczególnie z inhibitorami lub induktorami CYP3A4.7

W osoczu ludzkim zidentyfikowano kilka metabolitów symwastatyny, z których najważniejszy to beta-hydroksykwas. Oprócz niego występują jeszcze cztery inne aktywne metabolity, które również przyczyniają się do efektu farmakodynamicznego leku.8

Wydalanie symwastatyny następuje dwoma głównymi drogami:9

  • Z moczem – około 13% dawki w ciągu 96 godzin od podania
  • Z kałem – około 60% dawki w ciągu 96 godzin od podania

Zawartość leku wykryta w kale odpowiada sumie wchłoniętych metabolitów wydalonych z żółcią oraz niewchłoniętej frakcji leku.10

Po dożylnym podaniu aktywnego metabolitu (beta-hydroksykwasu) jego okres półtrwania wynosi średnio 1,9 godziny. Jedynie niewielka część (około 0,3%) podanej dożylnie dawki jest wydalana z moczem w postaci aktywnych inhibitorów.11

Transportery błonowe

W transporcie symwastatyny uczestniczą specyficzne białka transportujące. Kwas symwastatyny jest aktywnie wprowadzany do hepatocytów przez białko transportujące OATP1B1 (Organic Anion Transporting Polypeptide 1B1). Dodatkowo symwastatyna jest substratem dla transportera BCRP (Breast Cancer Resistance Protein), który funkcjonuje jako pompa lekowa.12

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Polimorfizm genetyczny SLCO1B1

Szczególnie ważnym aspektem farmakokinetyki symwastatyny jest obecność polimorfizmu genu SLCO1B1, kodującego białko transportujące OATP1B1. U osób posiadających allel c.521T>C tego genu obserwuje się zmniejszoną aktywność transportera, co prowadzi do zwiększonej ekspozycji ogólnoustrojowej na kwas symwastatyny.C genu SLCO1B1 mają mniejszą aktywność białka transportującego OATP1B1.”>13

Genotyp Średnia ekspozycja (AUC) na kwas symwastatyny Częstość występowania w populacji europejskiej
TT (najczęstszy) Wartość referencyjna (100%) 82%
CT (heterozygoty) 120% wartości u osób z genotypem TT Łącznie allel C: 18%
CC (homozygoty) 221% wartości u osób z genotypem TT Łącznie allel C: 18%

U pacjentów z polimorfizmem genu SLCO1B1 występuje podwyższone ryzyko zwiększonej ekspozycji na kwas symwastatynowy, co może prowadzić do zwiększenia ryzyka wystąpienia poważnego działania niepożądanego w postaci rabdomiolizy.14

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl