Przedawkowanie leku

Przedawkowanie doksylaminy, substancji czynnej zawartej w preparacie Senamina Forte (25 mg), rzadko stanowi bezpośrednie zagrożenie dla życia pacjenta. Objawy przedawkowania zwykle ustępują całkowicie w ciągu 24-48 godzin od momentu zażycia leku. Należy jednak pamiętać, że w przypadkach przedawkowania często dochodzi do jednoczesnego spożycia kilku różnych leków, co komplikuje obraz kliniczny i może zwiększać ryzyko poważnych powikłań.¹

Objawy przedawkowania

Spektrum objawów klinicznych przy przedawkowaniu doksylaminy jest szerokie i wiąże się z jej działaniem przeciwhistaminowym oraz przeciwcholinergicznym. Objawy mogą obejmować zarówno ośrodkowy układ nerwowy, jak i układ sercowo-naczyniowy oraz pokarmowy.²

W najcięższych przypadkach przedawkowania doksylaminy u pacjentów może wystąpić majaczenie, zaburzenia psychotyczne, niedociśnienie tętnicze, drgawki, zmniejszona częstość oddechów, utrata przytomności, śpiączka, a w skrajnych przypadkach może dojść do zgonu.³

Powikłania przedawkowania

Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem przedawkowania doksylaminy jest rabdomioliza – stan chorobowy charakteryzujący się rozpadem komórek mięśni prążkowanych, w wyniku którego do krwi uwalniane są produkty rozpadu mięśni, w tym mioglobina. Może to prowadzić do rozwoju ostrej niewydolności nerek, dlatego w przypadkach przedawkowania doksylaminy zaleca się systematyczną ocenę aktywności kinazy kreatynowej (CPK) jako wskaźnika uszkodzenia mięśni.⁴

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Brak jest swoistej odtrutki dla przedawkowania leków przeciwhistaminowych, w tym doksylaminy. Leczenie ma charakter objawowy i podtrzymujący, a jego głównym celem jest usunięcie niewchłoniętego leku z przewodu pokarmowego oraz łagodzenie występujących objawów.⁵

Postępowanie w przypadku przedawkowania doksylaminy może obejmować:

• Wywołanie wymiotów – metoda stosowana przede wszystkim we wczesnej fazie zatrucia, gdy od momentu spożycia leku upłynął krótki czas.⁶
• Płukanie żołądka – zabieg wykonywany najczęściej w warunkach szpitalnych, mający na celu mechaniczne usunięcie niewchłoniętego leku z żołądka.⁷
• Leczenie niedociśnienia – w przypadku wystąpienia niedociśnienia tętniczego zaleca się stosowanie leków obkurczających naczynia, takich jak norepinefryna lub fenylefryna. Istotną uwagą kliniczną jest przeciwwskazanie do stosowania epinefryny, która może paradoksalnie prowadzić do dalszego obniżenia ciśnienia tętniczego.⁸

Metody eliminacji leku

W przypadku ciężkiego przedawkowania można rozważyć zastosowanie metod pozaustrojowego usuwania leku, jednak ich skuteczność w przypadku doksylaminy jest ograniczona. Nie przeprowadzono dotychczas badań klinicznych oceniających skuteczność hemodializy, dializy otrzewnowej ani hemofiltracji w leczeniu przedawkowania doksylaminy. Skuteczność tych metod może być limitowana ze względu na znaczny stopień dystrybucji leku w tkankach.⁹

W przypadkach, gdy nie można wykluczyć zatrucia wieloma substancjami jednocześnie, hemodializa i dializa otrzewnowa mogą być zalecane jako metody usuwania innych, potencjalnie toksycznych substancji z organizmu pacjenta.¹⁰

Wymuszona diureza wykazuje jedynie ograniczoną skuteczność w przyspieszaniu eliminacji doksylaminy z organizmu.¹¹