Właściwości farmakokinetyczne
Nicorette Invisipatch 10 mg/16 h

Produkt leczniczy Nicorette Invisipatch dostępny jest w formie systemu transdermalnego w trzech dawkach: 10 mg/16 h, 15 mg/16 h oraz 25 mg/16 h. Farmakokinetyka nikotyny wykazuje liniową zależność między dawką a stężeniem nikotyny w osoczu, z maksymalnym stężeniem (Cmax) odpowiednio około 10 ng/ml, 15,5 ng/ml i 26,5 ng/ml, osiąganym po około 9 godzinach od aplikacji (Tmax). Objętość dystrybucji wynosi 2-3 l/kg, a wiązanie z białkami osocza jest niskie (<5%), co minimalizuje wpływ interakcji lekowych na farmakokinetykę. Okres półtrwania nikotyny to 2-3 godziny, a głównym narządem eliminacji jest wątroba (klirens około 70 l/h), z udziałem nerek i płuc. Metabolity, w tym kotynina o dłuższym okresie półtrwania (15-20 h) i wyższych stężeniach w osoczu, są mniej aktywne farmakologicznie i wydalane głównie przez nerki.

Właściwości farmakokinetyczne leku Nicorette Invisipatch

Produkt leczniczy Nicorette Invisipatch jest dostępny w postaci systemu transdermalnego (plastra) w trzech wariantach dawkowania: 10 mg/16 h, 15 mg/16 h oraz 25 mg/16 h. Właściwości farmakokinetyczne nikotyny zawartej w tym produkcie charakteryzują się specyficznym profilem wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji, co ma istotne znaczenie kliniczne w terapii uzależnienia od nikotyny.1

Dawka i wchłanianie nikotyny

Na opakowaniach wszystkich plastrów podano średnią ilość nikotyny wchłanianej przez przeciętnego pacjenta w ciągu 16 godzin stosowania. Istnieje liniowa zależność pomiędzy ilością wchłanianej nikotyny (dawką) w przedziale dawek terapeutycznych od 10 do 25 mg/16 h a stężeniem nikotyny w osoczu krwi.2

Stężenia osoczowe nikotyny

Maksymalne stężenia nikotyny w osoczu (Cmax) są proporcjonalne do dawki zawartej w plastrze. Przeciętne wartości maksymalnego stężenia nikotyny można zestawić następująco:3

Dawka nikotyny (mg/16 h) Cmax (ng/ml)
10 10
15 15,5
25 26,5

Wyliczone maksymalne stężenia nikotyny w osoczu mieszczą się w tym samym przedziale co rzeczywiście zmierzone wartości: 11 ng/ml dla plastra 10 mg oraz 25 ng/ml dla plastra 25 mg. W drodze interpolacji można określić maksymalne stężenie w osoczu dla plastra 15 mg na poziomie 16 ng/ml.4

Kinetyka wchłaniania

Stężenie maksymalne nikotyny w osoczu (Tmax) jest osiągane po około 9 godzinach od aplikacji plastra. Co istotne z klinicznego punktu widzenia, maksymalne stężenie nikotyny pojawia się po południu/wieczorem, czyli w okresie, kiedy ryzyko powrotu do nałogu palenia jest największe.5

Dystrybucja nikotyny w organizmie

Objętość dystrybucji nikotyny po podaniu dożylnym wynosi około 2 do 3 l/kg masy ciała. Ta wartość wskazuje na szeroki zakres dystrybucji nikotyny w tkankach organizmu. Nikotyna charakteryzuje się niskim stopniem wiązania z białkami osocza – poniżej 5%. Z tego powodu zmiany stopnia wiązania z białkami osocza, wynikające z jednoczesnego stosowania innych leków lub zmian dotyczących stężenia białek osocza, nie powodują istotnych klinicznie zmian w kinetyce nikotyny.6

Metabolizm nikotyny

Okres półtrwania nikotyny wynosi około 2 do 3 godzin. Głównym narządem odpowiedzialnym za eliminację nikotyny jest wątroba, a średni klirens osoczowy wynosi około 70 l/godz. Oprócz wątroby, w metabolizmie nikotyny uczestniczą również nerki i płuca. Zidentyfikowano ponad 20 metabolitów nikotyny, przy czym wszystkie one są uważane za substancje o mniejszej aktywności farmakologicznej niż nikotyna macierzysta.7

Głównym metabolitem nikotyny obecnym w osoczu jest kotynina, której okres półtrwania jest znacznie dłuższy i wynosi od 15 do 20 godzin. Kotynina osiąga w osoczu stężenia 10-krotnie wyższe niż stężenia nikotyny, co czyni ją dobrym markerem ekspozycji na nikotynę.8

Eliminacja nikotyny i jej metabolitów

Nikotyna i jej metabolity są wydalane głównie przez nerki. Głównymi metabolitami wydalanymi w moczu są:

  • kotynina (stanowiąca 12% podanej dawki nikotyny)9
  • trans-3-hydroksykotynina (stanowiąca 37% podanej dawki nikotyny)10

Około 10% nikotyny jest wydalane z moczem w postaci niezmienionej.11

Wpływ chorób towarzyszących na farmakokinetykę nikotyny

Niewydolność nerek: Postępująca ciężka niewydolność nerek powoduje zmniejszenie całkowitego klirensu nikotyny. U pacjentów palących poddawanych hemodializie obserwowano zwiększone stężenia nikotyny w organizmie.12

Niewydolność wątroby: Farmakokinetyka nikotyny nie ulega istotnym zmianom u pacjentów z marskością wątroby o lekkim nasileniu (5 punktów w skali Childa). Parametry farmakokinetyczne nikotyny są natomiast zmienione (zmniejszony klirens) u pacjentów z umiarkowaną marskością wątroby (7 punktów w skali Childa).13

Wpływ wieku na farmakokinetykę nikotyny

U zdrowych osób w podeszłym wieku obserwuje się nieznaczne zmniejszenie całkowitego klirensu nikotyny, jednak stopień tych zmian nie jest na tyle istotny, aby wymagać modyfikacji dawkowania.14

Proporcjonalność dawek

Stężenia nikotyny w osoczu wykazują proporcjonalność w zależności od dawki nikotyny zawartej w danym plastrze. Ta liniowa zależność umożliwia przewidywanie stężeń nikotyny przy zmianie dawki, co ma znaczenie przy stopniowym zmniejszaniu dawki w trakcie terapii uzależnienia od nikotyny.15

Charakterystyka systemu transdermalnego

Nicorette Invisipatch występuje w trzech różnych rozmiarach plastrów, odpowiadających różnym dawkom nikotyny:

  • Plaster 10 mg/16 h o rozmiarze 9,0 cm² zawierający 15,75 mg nikotyny16
  • Plaster 15 mg/16 h o rozmiarze 13,5 cm² zawierający 23,62 mg nikotyny17
  • Plaster 25 mg/16 h o rozmiarze 22,5 cm² zawierający 39,37 mg nikotyny18

Każdy z plastrów skonstruowany jest jako półprzezroczysty, beżowy system transdermalny, składający się ze spodniej warstwy pomocniczej (pre-coated baking), warstwy zawierającej nikotynę oraz warstwy przyklejanej do skóry, która jest zabezpieczona podkładką pokrytą aluminium i silikonem. Nadruk na plastrze jest w kolorze jasnobrązowym.19

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl