Specjalne ostrzeżenia
Marcaine Spinal 0,5% Heavy

Stosowanie bupiwakainy chlorowodorku w znieczuleniu podpajęczynówkowym wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko poważnych powikłań, takich jak całkowite znieczulenie rdzeniowe, które może prowadzić do porażenia mięśni międzyżebrowych i przepony, zwłaszcza u kobiet w ciąży. Procedura powinna być wykonywana wyłącznie przez wykwalifikowany personel w ośrodkach wyposażonych w sprzęt resuscytacyjny oraz leki do postępowania ratunkowego. Zaleca się założenie kaniuli dożylnej przed zabiegiem oraz unikanie niezamierzonego podania donaczyniowego, które może skutkować toksycznością układu krążenia i OUN. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów w podeszłym wieku, kobiet w zaawansowanej ciąży, osób z blokiem przedsionkowo-komorowym II/III stopnia, zaawansowaną chorobą wątroby, ciężką niewydolnością nerek oraz u pacjentów przyjmujących antyarytmiki klasy III, np. amiodaron.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Marcaine Spinal 0,5% Heavy

Podczas stosowania <a href="/tag/bupiwakaina-chlorowodorek/” title=”bupiwakaina chlorowodorek” class=”to-tag” data-termid=”137362″>bupiwakainy chlorowodorku w formie roztworu do wstrzykiwań podpajęczynówkowych należy zachować szczególną ostrożność ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych powikłań. Poniżej przedstawiono najważniejsze ostrzeżenia i środki ostrożności, których przestrzeganie jest kluczowe dla bezpieczeństwa pacjenta.1

Ryzyko całkowitego znieczulenia rdzeniowego

Znieczulenie podpajęczynówkowe wykonywane z użyciem bupiwakainy może w niektórych przypadkach prowadzić do całkowitego znieczulenia rdzeniowego. Stan ten jest szczególnie niebezpieczny, ponieważ może powodować porażenie mięśni międzyżebrowych i przepony. To powikłanie występuje ze zwiększoną częstotliwością u kobiet w ciąży, dlatego w ich przypadku należy zachować wzmożoną czujność.2

Wymogi dotyczące wykonywania znieczulenia

Znieczulenie podpajęczynówkowe powinno być przeprowadzane wyłącznie w ośrodkach dysponujących odpowiednio przeszkolonym personelem. Niezbędne jest zapewnienie dostępu do sprzętu resuscytacyjnego oraz produktów leczniczych stosowanych podczas resuscytacji. Przed rozpoczęciem procedury znieczulenia należy bezwzględnie założyć kaniulę dożylną.3

Lekarz wykonujący znieczulenie musi być odpowiednio wyszkolony oraz posiadać wiedzę na temat diagnozowania i postępowania w przypadku wystąpienia działań niepożądanych, objawów toksyczności oraz innych powikłań. Szczególną uwagę należy zwrócić na uniknięcie niezamierzonego podania leku do naczynia krwionośnego.4

Wysokie i całkowite znieczulenie rdzeniowe – mechanizm i konsekwencje

Bardzo wysokie lub całkowite znieczulenie rdzeniowe jest rzadkim, ale potencjalnie zagrażającym życiu powikłaniem znieczulenia podpajęczynówkowego. Konsekwencje tego stanu obejmują:5

Grupy pacjentów zwiększonego ryzyka

Szczególną ostrożność należy zachować podczas stosowania bupiwakainy u następujących grup pacjentów:8

  • Pacjenci w podeszłym wieku – zwiększone ryzyko wysokiego znieczulenia rdzeniowego, wymagają zmniejszenia dawki bupiwakainy.9
  • Pacjentki w zaawansowanej ciąży – zwiększone ryzyko wysokiego znieczulenia rdzeniowego, wymagają zmniejszenia dawki bupiwakainy.10
  • Pacjenci z blokiem przedsionkowo-komorowym II lub III stopnia – wymagają szczególnej ostrożności podczas znieczulenia.11
  • Pacjenci z zaawansowaną chorobą wątroby – wymagają szczególnej ostrożności.12
  • Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek – wymagają szczególnej ostrożności.13
  • Pacjenci przyjmujący leki antyarytmiczne klasy III (np. amiodaron) – wymagają ścisłej obserwacji z rozważeniem monitorowania EKG ze względu na potencjalne sumowanie się działania z bupiwakainą.14

Potencjalne działania niepożądane i ich przyczyny

Toksyczność ogólnoustrojowa

Zwiększenie stężenia bupiwakainy w surowicy może prowadzić do wystąpienia objawów ostrej toksyczności ze strony układu krążenia i ośrodkowego układu nerwowego. Najczęstszą przyczyną zwiększonego stężenia jest niezamierzone podanie donaczyniowe leku.15

Konsekwencje zwiększonego stężenia bupiwakainy w surowicy mogą obejmować:16

  • Komorowe zaburzenia rytmu
  • Migotanie komór
  • Nagłe zatrzymanie pracy serca
  • W skrajnych przypadkach – śmierć pacjenta

Należy podkreślić, że po zastosowaniu zalecanych dawek bupiwakainy w czasie znieczulenia podpajęczynówkowego nie obserwowano zwiększonego stężenia produktu leczniczego w surowicy.17

Hipotensja i bradykardia

U pacjentów z hipowolemią podczas znieczulenia podpajęczynówkowego może dojść do nagłego i znacznego obniżenia ciśnienia tętniczego krwi, niezależnie od zastosowanego środka znieczulającego.18

W czasie trwania znieczulenia podpajęczynówkowego mogą wystąpić hipotensja oraz bradykardia. Ryzyko wystąpienia tych objawów można zmniejszyć poprzez wstrzyknięcie produktu leczniczego wywołującego skurcz naczyń. W przypadku wystąpienia niedociśnienia tętniczego należy niezwłocznie zastosować leczenie poprzez dożylne podanie sympatykomimetyku, z powtórzeniem w razie potrzeby.19

Powikłania neurologiczne

Powikłania neurologiczne po znieczuleniu podpajęczynówkowym występują rzadko, ale mogą obejmować:20

  • Zaburzenia czucia lub całkowity brak czucia
  • Zaburzenia czynności ruchowych
  • Porażenia

W bardzo rzadkich przypadkach zmiany te mogą mieć charakter trwały.21

Pacjenci z zaburzeniami neurologicznymi

U pacjentów z istniejącymi wcześniej zaburzeniami neurologicznymi, takimi jak:22

  • Stwardnienie rozsiane
  • Porażenie połowicze
  • Porażenie poprzeczne
  • Zaburzenia nerwowo-mięśniowe

Nie obserwowano nasilenia tych zaburzeń po wykonaniu znieczulenia podpajęczynówkowego. Niemniej jednak, zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności w tych grupach pacjentów.23

Postępowanie w razie powikłań

W przypadku wystąpienia ostrych objawów toksyczności lub objawów całkowitego znieczulenia rdzeniowego należy natychmiast przerwać podawanie produktu leczniczego i wdrożyć odpowiednie postępowanie ratunkowe.24

Inne informacje

Przed wykonaniem znieczulenia podpajęczynówkowego, niezależnie od zastosowanego produktu leczniczego miejscowo znieczulającego, należy zawsze rozważyć potencjalne ryzyko i korzyści dla pacjenta.25

Produkt leczniczy Marcaine Spinal 0,5% Heavy zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na ampułkę (4 ml), co oznacza, że jest uznawany za „wolny od sodu”.26

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl