Przedawkowanie
Inspra 25 mg

Przedawkowanie eplerenonu, selektywnego antagonisty receptorów mineralokortykoidowych, może prowadzić do istotnych zaburzeń hemodynamicznych i elektrolitowych, mimo braku udokumentowanych przypadków klinicznych u ludzi. Najważniejszymi objawami są niedociśnienie tętnicze wynikające z nadmiernej natriurezy i diurezy oraz hiperkaliemia (>5,5 mmol/l) spowodowana zahamowaniem wydalania potasu przez nerki. Dodatkowo mogą wystąpić zaburzenia elektrolitowe, takie jak hiponatremia, hipomagnezemia i hipochloremia, a także zaburzenia rytmu serca, w tym bradykardia i wydłużenie odstępu QT, wtórne do nieprawidłowości elektrolitowych. Eplerenon nie jest dializowalny, co ogranicza możliwości usunięcia leku w przypadku ciężkiego przedawkowania, jednak węgiel aktywowany może ograniczyć jego wchłanianie w fazie wczesnej.

Przedawkowanie leku Inspra (eplerenon)

Przedawkowanie eplerenonu stanowi istotne zagrożenie kliniczne, choć brakuje opisanych przypadków wystąpienia działań niepożądanych związanych z przedawkowaniem tego leku u ludzi. Bazując na mechanizmie działania eplerenonu jako selektywnego antagonisty receptorów mineralokortykoidowych, można przewidzieć potencjalne konsekwencje medyczne przyjęcia nadmiernej dawki tego leku.1

Potencjalne konsekwencje przedawkowania

W przypadku przedawkowania eplerenonu (dostępnego w postaci tabletek powlekanych 25 mg i 50 mg), najbardziej prawdopodobnymi objawami klinicznymi, których należy się spodziewać są:2

  • Niedociśnienie tętnicze – będące konsekwencją nadmiernego efektu antagonistycznego wobec aldosteronu, skutkującego zaburzeniem gospodarki wodno-elektrolitowej
  • Hiperkaliemia – wynikająca z zablokowania działania aldosteronu, który fizjologicznie promuje wydalanie potasu przez nerki

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Należy podkreślić, że eplerenon nie może zostać usunięty z organizmu przez hemodializę, co stanowi istotne ograniczenie w przypadku ciężkiego przedawkowania.3 Wykazano natomiast, że eplerenon jest silnie wiązany przez węgiel aktywowany, co może stanowić skuteczną metodę ograniczenia wchłaniania leku we wczesnej fazie przedawkowania.4

Schemat postępowania terapeutycznego w przypadku przedawkowania eplerenonu powinien obejmować:

  1. W przypadku objawowego niedociśnienia tętniczego – należy niezwłocznie wdrożyć leczenie podtrzymujące, obejmujące uzupełnienie objętości wewnątrznaczyniowej, monitorowanie parametrów hemodynamicznych oraz w razie potrzeby zastosowanie wazopresoreów.5
  2. W przypadku hiperkaliemii – konieczne jest rozpoczęcie typowego leczenia obniżającego stężenie potasu w surowicy, które może obejmować zastosowanie żywic jonowymiennych, diuretyków pętlowych, glukozy z insuliną lub wodorowęglanu sodu w zależności od nasilenia hiperkaliemii i stanu klinicznego pacjenta.6

Objawy przedawkowania eplerenonu

Objaw kliniczny Opis Mechanizm patofizjologiczny Postępowanie terapeutyczne
Niedociśnienie tętnicze Nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego krwi, mogące prowadzić do zawrotów głowy, omdleń, zaburzeń świadomości i w skrajnych przypadkach wstrząsu hipowolemicznego Nasilona natriureza i diureza poprzez blokadę receptorów mineralokortykoidowych w nerkach, prowadząca do zmniejszenia objętości krwi krążącej Leczenie podtrzymujące: podaż płynów dożylnie, ułożenie pacjenta w pozycji Trendelenburga, monitorowanie parametrów życiowych, w ciężkich przypadkach rozważenie podania wazopresoreów
Hiperkaliemia Podwyższone stężenie potasu w surowicy >5,5 mmol/l, mogące prowadzić do zaburzeń rytmu serca, osłabienia mięśniowego, parestezji Zmniejszone wydalanie potasu przez nerki na skutek blokady receptorów dla aldosteronu Podaż glukozy z insuliną, wodorowęglanu sodu, żywic jonowymiennych (np. sulfoniana polistyrenu), diuretyków pętlowych; w ciężkich przypadkach dializa
Zaburzenia elektrolitowe Możliwa hiponatremia, hipomagnezemia, hipochloremia Zaburzenie równowagi elektrolitowej na skutek nasilonej diurezy i zablokowanego działania aldosteronu Monitorowanie i korekta zaburzeń elektrolitowych zgodnie z aktualnymi wartościami
Zaburzenia rytmu serca Bradykardia, arytmie, wydłużenie odstępu QT (szczególnie w przypadku współistniejącej hipokaliemii) Wtórne do zaburzeń elektrolitowych, szczególnie hiperkaliemii Leczenie zaburzeń elektrolitowych, monitorowanie EKG, farmakoterapia przeciwarytmiczna dostosowana do rodzaju zaburzeń rytmu
Odwodnienie Zmniejszenie objętości płynów ustrojowych w wyniku nasilonej diurezy Nadmierna utrata sodu i wody przez nerki Dożylna lub doustna suplementacja płynów, monitorowanie stanu nawodnienia

Należy podkreślić, że powyższa tabela przedstawia potencjalne objawy przedawkowania eplerenonu wynikające z jego mechanizmu działania, ponieważ nie zgłoszono udokumentowanych przypadków przedawkowania u ludzi. Ze względu na selektywny wpływ eplerenonu na receptory mineralokortykoidowe, objawy przedawkowania będą głównie związane z zaburzeniami elektrolitowymi oraz hemodynamicznymi.7

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl