Przedawkowanie
Ibuprom Ultramax Sprint 600 mg

Przedawkowanie ibuprofenu stanowi poważne zagrożenie kliniczne, manifestujące się szerokim spektrum objawów obejmujących układ pokarmowy, nerwowy, metaboliczny, krzepnięcia, nerkowy, wątrobowy, krążenia oraz oddechowy. Dawka toksyczna u dzieci wynosi powyżej 400 mg/kg masy ciała jednorazowo, natomiast u dorosłych nie została precyzyjnie określona. Okres półtrwania leku w zatruciu wynosi 1,5-3 godziny, co ma znaczenie przy planowaniu terapii. Objawy obejmują nudności, wymioty, ból nadbrzusza, krwawienia z przewodu pokarmowego, szumy uszne, senność, dezorientację, rzadko drgawki i skurcze miokloniczne u dzieci, kwasicę metaboliczną, wydłużenie czasu protrombinowego (INR), ostrą niewydolność nerek, uszkodzenie wątroby, niedociśnienie, zapaść oddechową oraz zaostrzenie astmy u chorych z tą chorobą.

Przedawkowanie Ibuprofenu

Przedawkowanie ibuprofenu stanowi poważny stan kliniczny, który może prowadzić do rozwoju wielu niepożądanych objawów o różnym nasileniu, od łagodnych zaburzeń żołądkowo-jelitowych po ciężkie powikłania metaboliczne, nerkowe i neurologiczne. Dokładna dawka powodująca przedawkowanie jest zależna od wieku pacjenta oraz czynników indywidualnych.1

Dawki toksyczne

W przypadku dzieci za potencjalnie toksyczną uważa się dawkę jednorazową przekraczającą 400 mg/kg masy ciała. Natomiast u osób dorosłych dawka wywołująca objawy przedawkowania nie została precyzyjnie określona w literaturze medycznej. Należy zauważyć, że okres półtrwania ibuprofenu podczas przedawkowania wynosi od 1,5 do 3 godzin, co jest istotne przy planowaniu postępowania terapeutycznego.2

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie ibuprofenu może wywoływać szereg objawów, które dotyczą różnych układów organizmu. U większości pacjentów przyjmujących niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) w dawkach przekraczających zalecenia terapeutyczne występują przede wszystkim dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego.3

Ciężkie zatrucie ibuprofenim wpływa na ośrodkowy układ nerwowy, powodując początkowo senność, a w rzadkich przypadkach może prowadzić do pobudzenia, dezorientacji, a nawet śpiączki. W sporadycznych przypadkach możliwe jest wystąpienie napadów drgawkowych, szczególnie u pacjentów pediatrycznych mogą rozwinąć się charakterystyczne skurcze miokloniczne.4

W przypadku znacznego przedawkowania ibuprofenu obserwuje się poważne zaburzenia metaboliczne, w tym kwasicę metaboliczną. Mogą również wystąpić zaburzenia krzepnięcia, przejawiające się wydłużeniem czasu protrombinowego (zwiększenie wartości INR). Inne powikłania obejmują ostrą niewydolność nerek, uszkodzenie wątroby, niedociśnienie tętnicze, zapaść oddechową lub sinicę. U pacjentów z astmą może dojść do zaostrzenia objawów choroby podstawowej.5

Postępowanie w przedawkowaniu

Nie istnieje swoiste antidotum dla ibuprofenu, dlatego leczenie przedawkowania ma charakter objawowy i podtrzymujący. Kluczowe elementy postępowania obejmują:6

  • Monitorowanie parametrów życiowych – regularna ocena stanu hemodynamicznego, oddechowego i neurologicznego pacjenta
  • Dekontaminacja przewodu pokarmowego – jeśli pacjent zgłosi się w ciągu 1 godziny od spożycia potencjalnie toksycznej ilości leku, należy rozważyć doustne podanie węgla aktywnego
  • Płukanie żołądka – w uzasadnionych przypadkach
  • Wyrównywanie zaburzeń elektrolitowych – korekta ewentualnych nieprawidłowości w stężeniach elektrolitów w surowicy

Wczesne rozpoznanie przedawkowania i szybkie wdrożenie odpowiedniego postępowania terapeutycznego ma kluczowe znaczenie dla minimalizacji powikłań i poprawy rokowania pacjenta.7

Tabela objawów przedawkowania ibuprofenu

Układ/Narząd Objawy przedawkowania Charakterystyka Dawka wywołująca (jeśli określona)
Przewód pokarmowy Nudności, wymioty, ból w nadbrzuszu, biegunka, krwawienie z przewodu pokarmowego Najczęściej występujące objawy przedawkowania, pojawiające się u większości pacjentów Przekraczająca dawkę terapeutyczną
Narząd słuchu Szumy uszne Objaw wczesnego przedawkowania, mogący ustąpić po odstawieniu leku Nieokreślona
Ośrodkowy układ nerwowy Ból głowy, senność, pobudzenie, dezorientacja, śpiączka, napady drgawkowe Senność występuje często, pozostałe objawy bardzo rzadko Znacznie przekraczająca dawkę terapeutyczną (ciężkie zatrucie)
Układ nerwowo-mięśniowy u dzieci Skurcze miokloniczne Charakterystyczne dla przedawkowania u dzieci >400 mg/kg masy ciała (jednorazowo)
Zaburzenia metaboliczne Kwasica metaboliczna Występuje w ciężkim zatruciu Nieokreślona
Układ krzepnięcia Wydłużony czas protrombinowy (zwiększony INR) Występuje podczas ciężkich zatruć Nieokreślona
Nerki Ostra niewydolność nerek Poważne powikłanie przedawkowania Nieokreślona
Wątroba Uszkodzenie wątroby Może się objawiać podwyższeniem enzymów wątrobowych Nieokreślona
Układ krążenia Niedociśnienie tętnicze, zapaść Objaw ciężkiego zatrucia Nieokreślona
Układ oddechowy Zapaść oddechowa, sinica Objaw ciężkiego zatrucia Nieokreślona
Układ oddechowy u pacjentów z astmą Zaostrzenie objawów astmy Występuje u pacjentów ze współistniejącą astmą Nieokreślona
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl