Właściwości farmakodynamiczne leku Hascovir LIPOŻEL

Acyklowir, substancja czynna zawarta w leku Hascovir LIPOŻEL (50 mg/g) należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwwirusowych przeznaczonych do stosowania miejscowego, sklasyfikowanej kodem ATC: D06BB03. Acyklowir jest analogiem naturalnego nukleozydu – guanozyny, wykazującym silne działanie przeciwwirusowe, szczególnie wobec wirusa Herpes simplex (HSV) typu 1 i 2 oraz wirusa półpaśca w badaniach in vitro.¹

Mechanizm działania

Działanie przeciwwirusowe acyklowiru opiera się na złożonym mechanizmie molekularnym, który zapewnia selektywność wobec komórek zakażonych wirusem przy jednoczesnej niskiej toksyczności dla prawidłowych komórek gospodarza. Mechanizm ten obejmuje kilka kluczowych etapów:
²

Proces fosforylacji i aktywacji

Po wniknięciu do komórek zakażonych wirusem opryszczki, acyklowir ulega procesowi fosforylacji, przekształcając się do swojej postaci czynnej – trójfosforanu acyklowiru. Pierwszy i kluczowy etap tego procesu jest zależny od obecności enzymu kinazy tymidyny wrażliwej na HSV, która jest wytwarzana przez wirusy opryszczki.³

Selektywność działania

Istotnym aspektem działania acyklowiru jest jego wysoce selektywne powinowactwo do wirusowej kinazy tymidyny. Powinowactwo acyklowiru do kinazy tymidyny wytwarzanej przez komórki prawidłowe jest około 200 razy mniejsze niż powinowactwo do kinazy tymidyny indukowanej przez wirusa opryszczki pospolitej (HSV). Ta znacząca różnica w powinowactwie prowadzi do preferencyjnej aktywacji i koncentracji acyklowiru wyłącznie w komórkach zakażonych wirusem, co stanowi podstawę jego selektywnego działania przeciwwirusowego.⁴

Inhibicja replikacji wirusa

Aktywna forma leku – trójfosforan acyklowiru – wykazuje podwójny mechanizm działania na poziomie molekularnym:

• Działa jako substrat dla wirusowej polimerazy DNA
• Funkcjonuje jako selektywny inhibitor polimerazy DNA wirusa, nie wpływając jednocześnie na polimerazę komórek prawidłowych organizmu

Trójfosforan acyklowiru konkurencyjnie z naturalną guanozyną przyłącza się do polimerazy DNA wirusa HSV, a następnie wbudowuje się do łańcucha DNA wirusowego. Proces ten skutecznie blokuje dalsze wydłużanie łańcucha DNA wirusa, co uniemożliwia jego prawidłową replikację.⁵