Interakcje leku
Fluoxetin Polpharma 20 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Badania interakcji fluoksetyny przeprowadzano jedynie z udziałem osób dorosłych. Analizując potencjalne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne fluoksetyny z innymi lekami (np. podczas zmiany terapii z fluoksetyny na inne leki przeciwdepresyjne), należy uwzględnić długie okresy półtrwania w fazie eliminacji zarówno fluoksetyny, jak i jej aktywnego metabolitu – norfluoksetyny¹.

Przeciwwskazane połączenia

Nieodwracalne, nieselektywne inhibitory monoaminooksydazy (np. iproniazyd): Opisywano przypadki poważnych, niekiedy śmiertelnych reakcji u pacjentów przyjmujących leki z grupy SSRI jednocześnie z nieodwracalnymi, nieselektywnymi inhibitorami MAO. Objawy u tych pacjentów przypominały zespół serotoninowy (mogący imitować złośliwy zespół neuroleptyczny). Pacjenci doświadczający takich reakcji mogą odnieść korzyść z leczenia cyproheptadyną lub dantrolem. Charakterystyczne objawy interakcji obejmują: hipertermię, sztywność mięśni, kloniczne skurcze mięśni, zaburzenia wegetatywne z możliwymi zaburzeniami czynności życiowych, a także zmiany psychiczne obejmujące splątanie, drażliwość oraz skrajne pobudzenie mogące przechodzić w majaczenie i śpiączkę².

Ze względu na powyższe ryzyko, stosowanie fluoksetyny jednocześnie z nieodwracalnymi, nieselektywnymi inhibitorami MAO jest przeciwwskazane. Należy zachować odpowiednie okresy wymywania leków: leczenie fluoksetyną można rozpocząć dopiero po upływie 2 tygodni od zakończenia stosowania nieodwracalnych inhibitorów MAO. Z kolei przed włączeniem nieodwracalnego inhibitora MAO należy odczekać co najmniej 5 tygodni od zakończenia terapii fluoksetyną³.

Metoprolol stosowany w niewydolności serca: Fluoksetyna, hamując metabolizm metoprololu, może znacząco zwiększać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych związanych z tym beta-blokerem, w tym nadmiernej bradykardii. Z tego powodu jednoczesne stosowanie metoprololu u pacjentów z niewydolnością serca i fluoksetyny jest przeciwwskazane⁴.

Niezalecane połączenia

Tamoksyfen: W literaturze opisano istotne interakcje farmakokinetyczne między inhibitorami CYP2D6 a tamoksyfenem, prowadzące do 65-75% zmniejszenia stężenia endoksyfenu (jednej z najbardziej aktywnych form tamoksyfenu) w osoczu. W niektórych badaniach obserwowano zmniejszoną skuteczność tamoksyfenu przy jednoczesnym stosowaniu z niektórymi lekami z grupy SSRI. Ponieważ nie można wykluczyć ograniczenia działania tamoksyfenu, należy unikać, jeśli to możliwe, jednoczesnego stosowania z silnymi inhibitorami CYP2D6, w tym fluoksetyną⁵.

Inhibitory monoaminooksydazy typu A, w tym linezolid i chlorek metylotioniny (błękit metylenowy): Jednoczesne stosowanie tych leków z fluoksetyną zwiększa ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego, objawiającego się biegunką, tachykardią, nadmiernym poceniem się, drżeniami, splątaniem a nawet śpiączką. Jeżeli nie można uniknąć jednoczesnego podawania tych leków, należy rozpoczynać leczenie od najniższych zalecanych dawek oraz ściśle monitorować stan pacjenta⁶.

Mekwitazyna: Fluoksetyna może hamować metabolizm mekwitazyny, zwiększając ryzyko wystąpienia jej działań niepożądanych, w tym wydłużenia odstępu QT⁷.

Interakcje fluoksetyny z alkoholem

Formalne badania nie wykazały, aby fluoksetyna zwiększała stężenie alkoholu we krwi lub nasilała jego działanie. Mimo to, spożywanie alkoholu podczas terapii lekami z grupy SSRI, w tym fluoksetyną, nie jest zalecane⁸. Jednoczesne spożywanie alkoholu może:

• Nasilać niektóre działania niepożądane fluoksetyny, takie jak senność czy zawroty głowy
• Wpływać na zdolność koncentracji i koordynacji psychoruchowej
• Potencjalnie pogarszać objawy depresji
• Zwiększać ryzyko reakcji hepatotoksycznych

Z klinicznego punktu widzenia, istotne jest poinformowanie pacjenta o konieczności powstrzymania się od spożywania napojów alkoholowych w trakcie terapii fluoksetyną.

Połączenia wymagające ostrożności

Fenytoina: Podczas leczenia skojarzonego z fluoksetyną obserwowano zmiany stężeń fenytoiny we krwi, co w niektórych przypadkach prowadziło do klinicznych objawów toksyczności. Zaleca się ostrożne zwiększanie dawki fenytoiny oraz regularne monitorowanie stanu klinicznego pacjenta⁹.

Leki o działaniu serotoninergicznym: Podczas jednoczesnego stosowania fluoksetyny z innymi lekami o działaniu serotoninergicznym (lit, opioidy jak tramadol i buprenorfina, tryptany, tryptofan, selegilina (IMAO-B), preparaty dziurawca zwyczajnego) zgłaszano przypadki zespołu serotoninowego o łagodnym nasileniu. Dlatego jednoczesne leczenie fluoksetyną i tymi lekami należy prowadzić ostrożnie, z częstym monitorowaniem stanu klinicznego pacjenta¹⁰.

Leki wydłużające odstęp QT: Nie przeprowadzono szczegółowych badań interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych między fluoksetyną a innymi lekami wydłużającymi odstęp QT. Nie można jednak wykluczyć addycyjnego działania fluoksetyny i takich leków, dlatego podczas jednoczesnego stosowania należy zachować szczególną ostrożność. Dotyczy to następujących leków:

• leków przeciwarytmicznych klasy IA i III
• leków przeciwpsychotycznych (np. pochodnych fenotiazyny, pimozydu, haloperydolu)
• trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych
• niektórych antybiotyków (takich jak sparfloksacyna, moksyfloksacyna, erytromycyna podawana dożylnie, pentamidyna)
• leków przeciwmalarycznych, szczególnie halofantryny
• niektórych leków przeciwhistaminowych (astemizol, mizolastyna)¹¹

Leki wpływające na krzepnięcie krwi: Jednoczesne stosowanie fluoksetyny z lekami przeciwzakrzepowymi (niezależnie od mechanizmu działania), lekami przeciwpłytkowymi (w tym kwasem acetylosalicylowym) oraz niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi zwiększa ryzyko krwawień. U pacjentów przyjmujących fluoksetynę razem z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi zaleca się częstsze kontrolowanie współczynnika czasu protrombinowego (INR). Konieczne może być dostosowanie dawki leków wpływających na krzepnięcie zarówno podczas terapii fluoksetyną, jak i po jej zakończeniu¹².

Cyproheptadyna: Odnotowano pojedyncze przypadki, w których cyproheptadyna ograniczała działanie przeciwdepresyjne fluoksetyny¹³.

Leki powodujące hiponatremię: Hiponatremia jest znanym działaniem niepożądanym fluoksetyny. Ryzyko jej wystąpienia może się zwiększyć przy jednoczesnym stosowaniu innych leków mogących prowadzić do hiponatremii, takich jak diuretyki, desmopresyna, karbamazepina czy okskarbazepina¹⁴.

Leki obniżające próg drgawkowy: Drgawki mogą wystąpić jako działanie niepożądane fluoksetyny. Ryzyko ich wystąpienia wzrasta przy równoczesnym stosowaniu innych leków obniżających próg drgawkowy, takich jak:

• trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne
• inne selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny
• pochodne fenotiazyny
• pochodne butyrofenonu
• meflochina, chlorochina
• bupropion
• tramadol¹⁵

Inne leki metabolizowane przez enzym CYP2D6: Fluoksetyna jest silnym inhibitorem enzymu CYP2D6, co może prowadzić do istotnych interakcji z lekami metabolizowanymi przez ten sam układ enzymatyczny. Szczególną ostrożność należy zachować przy lekach o wąskim indeksie terapeutycznym (takich jak flekainid, propafenon i nebiwolol) oraz lekach wymagających indywidualnego dostosowania dawki, a także przy atomoksetynie, karbamazepinie, trójpierścieniowych lekach przeciwdepresyjnych i rysperydonie. Terapię tymi lekami należy rozpoczynać od najmniejszych zalecanych dawek lub odpowiednio redukować dawki już stosowane. Podobnie należy postępować, jeżeli pacjent przyjmował fluoksetynę w ciągu poprzednich 5 tygodni¹⁶.

Tabela interakcji fluoksetyny z innymi produktami leczniczymi

Należy pamiętać, że ze względu na długi okres półtrwania fluoksetyny i jej aktywnego metabolitu (norfluoksetyny), interakcje mogą występować nawet do 5 tygodni po zakończeniu leczenia fluoksetyną. Jest to szczególnie istotne przy planowaniu zmiany terapii na inny lek przeciwdepresyjny lub wprowadzeniu leczenia lekami, które mogą wchodzić w istotne interakcje z fluoksetyną¹⁷.