Działania niepożądane
Ferrum-Lek 50 mg Fe3+/ml
Produkt leczniczy Ferrum Lek, zawierający 50 mg jonów żelaza(III)/ml w postaci roztworu do wstrzykiwań, stosowany jest w terapii niedoborów żelaza. Preparat oparty jest na kompleksie wodorotlenku żelaza(III) z dekstranem. Działania niepożądane występują u około 5% pacjentów i są zwykle zależne od dawki. Najpoważniejsze reakcje to rzekomoanafilaktyczne, które mogą objawiać się pokrzywką, wysypką, świądem, nudnościami, drżeniem, a w rzadkich przypadkach ciężką dusznością i zapaścią sercowo-naczyniową, pojawiające się w ciągu kilku minut po podaniu leku. Występowały również zgłoszenia zgonów związanych z tymi reakcjami. Reakcje opóźnione, pojawiające się do 4 dni po podaniu, obejmują bóle stawów i mięśni oraz gorączkę, które ustępują samoistnie lub po leczeniu objawowym. Miejscowe działania niepożądane po podaniu domięśniowym mogą obejmować zapalenie, ból, zmiany zabarwienia skóry, krwiaki, ropnie jałowe, martwicę lub zanik tkanki.
- Działania niepożądane leku Ferrum Lek
- Reakcje anafilaktyczne i nadwrażliwości
- Reakcje opóźnione
- Reakcje miejscowe
- Najczęściej występujące działania niepożądane
- Szczegółowa charakterystyka działań niepożądanych
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego
- Zaburzenia układu immunologicznego
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia ucha i błędnika
- Zaburzenia serca
- Zaburzenia naczyniowe
- Zaburzenia układu oddechowego
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych
- Zaburzenia psychiczne
- Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
- Nieprawidłowości w wynikach badań laboratoryjnych
- Tabela działań niepożądanych
- Zgłaszanie działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Ferrum Lek
Produkt leczniczy Ferrum Lek (50 mg jonów żelaza(III)/ml, roztwór do wstrzykiwań) zawiera kompleks wodorotlenku żelaza(III) z dekstranem i jest stosowany w leczeniu niedoborów żelaza. Jak każdy lek, może powodować działania niepożądane, choć nie u każdego pacjenta one wystąpią. Według danych klinicznych, działania niepożądane występują u około 5% pacjentów przyjmujących lek i zazwyczaj są zależne od zastosowanej dawki.1
Reakcje anafilaktyczne i nadwrażliwości
Reakcje rzekomoanafilaktyczne występują niezbyt często i obejmują pokrzywkę, wysypki, świąd, nudności i drżenie. W przypadku stwierdzenia objawów reakcji rzekomoanafilaktycznej, należy natychmiast przerwać podawanie leku.2
Szczególną uwagę należy zwrócić na ostre, ciężkie reakcje rzekomoanafilaktyczne, które występują bardzo rzadko. Zazwyczaj pojawiają się w ciągu pierwszych kilku minut po podaniu leku i charakteryzują się nagłą trudnością w oddychaniu oraz zapaścią sercowo-naczyniową. Istotne jest, że zgłaszano przypadki zgonów w związku z tymi reakcjami.3
Zwiększone ryzyko reakcji alergicznych lub rzekomoanafilaktycznych występuje bardzo rzadko, szczególnie u pacjentów z astmą oskrzelową, u pacjentów ze zmniejszoną zdolnością wiązania żelaza i/lub niedoborem kwasu foliowego.4
Reakcje opóźnione
Reakcje opóźnione są dobrze udokumentowane i mogą przebiegać ciężko. Charakteryzują się bólem stawów, bólem mięśni i niekiedy gorączką. Mogą wystąpić od kilku godzin do czterech dni po podaniu leku. Objawy zazwyczaj utrzymują się od dwóch do czterech dni i ustępują samoistnie lub po zastosowaniu łagodnych środków przeciwbólowych.5
U pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów może wystąpić zaostrzenie bólów stawowych.6
Reakcje miejscowe
Miejscowe reakcje obejmują tkliwość i stan zapalny w miejscu wstrzyknięcia leku lub w jego pobliżu, a także ból i zapalenie żyły. Po podaniu domięśniowym obserwowano reakcje miejscowe w postaci zmiany zabarwienia skóry, krwawienia, powstawania ropni jałowych, martwicy lub zaniku tkanki i bólu.7
W przypadku nieprawidłowego podania produktu Ferrum Lek może wystąpić zapalenie skóry i tkanki podskórnej oraz krwiak.8
Najczęściej występujące działania niepożądane
Najczęściej opisywanymi w badaniach klinicznych działaniami niepożądanymi są: niedociśnienie tętnicze, ból stawów, obrzęk gruczołów limfatycznych, gorączka, ból głowy, zawroty głowy, zaburzenia w obrębie jamy brzusznej, nudności, wymioty oraz odczyn zapalny w miejscu podania. W przypadku wystąpienia tego typu działań niepożądanych należy wdrożyć leczenie objawowe.9
Szczegółowa charakterystyka działań niepożądanych
Poniżej przedstawiono szczegółową klasyfikację działań niepożądanych występujących po podaniu pozajelitowym żelaza, zgłaszanych podczas badań klinicznych oraz po wprowadzeniu leku do obrotu. Częstości działań niepożądanych określono według przyjętej konwencji:<sup data-drug="Ferrum-Lek" data-section="Działania niepożądane" title="Wymienione działania niepożądane żelaza w postaci do podawania pozajelitowego zgłaszano po podaniu w trakcie badań klinicznych i po wprowadzeniu do obrotu. […] Częstości działań niepożądanych określono następująco: bardzo często: ≥1/10, często: ≥1/100 do <1/10, niezbyt często: ≥1/1000 do <1/100, rzadko: ≥1/10 000 do <1/1000, bardzo rzadko: 10
- bardzo często: ≥1/10
- często: ≥1/100 do <1/10
- niezbyt często: ≥1/1000 do <1/100
- rzadko: ≥1/10 000 do <1/1000
- bardzo rzadko: <1/10 000
- częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
W zakresie zaburzeń krwi i układu chłonnego bardzo rzadko obserwowano przypadki hemolizy i limfadenopatii. Z częstością nieznaną raportowano leukocytozę.11
Zaburzenia układu immunologicznego
Do zaburzeń układu immunologicznego należą rzadko występujące reakcje rzekomoanafilaktyczne z dusznością, pokrzywką, wysypką, świądem, nudnościami, dreszczami, a także obrzęki obwodowe, uczucie zmęczenia, osłabienie i złe samopoczucie. Z częstością nieznaną zgłaszano reakcje nadwrażliwości.12
Zaburzenia układu nerwowego
Wśród zaburzeń układu nerwowego niezbyt często obserwowano niewyraźne widzenie i drętwienie. Rzadko występowały napady drgawek, zawroty głowy, niepokój (głównie ruchowy) oraz drżenie. Bardzo rzadko pacjenci zgłaszali ból głowy i parestezje. Z częstością nieznaną raportowano utratę przytomności, omdlenie, napady drgawek, niedoczulicę, senność, zaburzenia świadomości, splątanie, lęk oraz przemijające zaburzenia smaku (zwłaszcza pojawienie się metalicznego posmaku).13
Zaburzenia ucha i błędnika
W zakresie zaburzeń ucha i błędnika bardzo rzadko obserwowano przypadki przemijającej głuchoty.14
Zaburzenia serca
Do zaburzeń serca niezbyt często należy zapaść. Rzadko mogą występować zaburzenia rytmu serca, tachykardia, ból i ucisk w klatce piersiowej. Bardzo rzadko obserwowano bradykardię płodu i kołatanie serca. Z częstością nieznaną raportowano bradykardię i zespół Kounisa.15
Zaburzenia naczyniowe
Wśród zaburzeń naczyniowych niezbyt często obserwowano uderzenia gorąca. Rzadko występowało niedociśnienie i zapaść. Bardzo rzadko raportowano nadciśnienie tętnicze. Z częstością nieznaną zgłaszano nagłe zaczerwienienie skóry (zwłaszcza twarzy), zapalenie żyły, zapaść krążeniową oraz zakrzepowe zapalenie żyły.16
Zaburzenia układu oddechowego
Do zaburzeń układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia niezbyt często należą skurcz oskrzeli i duszność. Z częstością nieznaną raportowano zatrzymanie oddechu.17
Zaburzenia żołądka i jelit
Wśród zaburzeń żołądka i jelit niezbyt często obserwowano nudności, wymioty i ból brzucha. Rzadko występowała biegunka. Z częstością nieznaną zgłaszano zaparcie.18
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Do zaburzeń skóry i tkanki podskórnej niezbyt często należą świąd, pokrzywka, wysypka, wykwity i rumień. Rzadko mogą występować obrzęk naczynioruchowy, pocenie się, ból i brązowe zabarwienie skóry w miejscu wstrzyknięcia. Z częstością nieznaną zgłaszano przypadki plamicy.19
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
Wśród zaburzeń mięśniowo-szkieletowych i tkanki łącznej niezbyt często obserwowano skurcze mięśni. Rzadko występowały bóle mięśniowe. Z częstością nieznaną zgłaszano ból stawów, zapalenie stawów, ból kończyn oraz ból pleców.20
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
W zakresie zaburzeń nerek i dróg moczowych z częstością nieznaną raportowano zmianę zabarwienia moczu.21
Zaburzenia psychiczne
Wśród zaburzeń psychicznych rzadko obserwowano zmieniony stan psychiczny. Z częstością nieznaną raportowano splątanie.22
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Do zaburzeń ogólnych i stanów w miejscu podania niezbyt często należą odczucie gorąca, stan zapalny i krwiak w miejscu wstrzyknięcia. Rzadko mogą występować reakcje anafilaktyczne (które rzadko obejmują bóle stawów), zmęczenie oraz ogólne złe samopoczucie. Z częstością nieznaną zgłaszano szereg reakcji w miejscu wstrzyknięcia, w tym ból, podrażnienie, zmianę zabarwienia skóry, świąd, krwawienie, powstawanie ropni jałowych, martwicę lub zanik tkanki, a także objawy ogólnoustrojowe takie jak nadmierne pocenie się, zimne poty, osłabienie, obrzęki obwodowe, złe samopoczucie, bladość, gorączka, objawy grypopodobne (które mogą wystąpić w ciągu kilku godzin do kilku dni) oraz dreszcze.23
Nieprawidłowości w wynikach badań laboratoryjnych
Z częstością nieznaną raportowano nieprawidłowości w wynikach badań diagnostycznych, w tym zwiększenie aktywności AlAT i/lub AspAT, zwiększenie aktywności GGT, zwiększenie aktywności LDH oraz zwiększenie stężenia ferrytyny w surowicy.24
Tabela działań niepożądanych
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania |
|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Hemoliza | Bardzo rzadko |
| Limfadenopatia | Bardzo rzadko | |
| Leukocytoza | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje rzekomoanafilaktyczne z dusznością, pokrzywką, wysypką, świądem, nudnościami, dreszczami; obrzęki obwodowe, uczucie zmęczenia, osłabienie, złe samopoczucie | Rzadko |
| Reakcje nadwrażliwości | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Niewyraźne widzenie, drętwienie | Niezbyt często |
| Napady drgawek, zawroty głowy, niepokój ruchowy, drżenie | Rzadko | |
| Ból głowy, parestezje | Bardzo rzadko | |
| Utrata przytomności, omdlenie, napady drgawek, niedoczulica, senność, zaburzenia świadomości, splątanie, lęk, przemijające zaburzenia smaku | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Przemijająca głuchota | Bardzo rzadko |
| Zaburzenia serca | Zapaść | Niezbyt często |
| Zaburzenia rytmu serca, tachykardia, ból i ucisk w klatce piersiowej | Rzadko | |
| Bradykardia płodu, kołatanie serca | Bardzo rzadko | |
| Bradykardia, zespół Kounisa | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia naczyniowe | Uderzenia gorąca | Niezbyt często |
| Niedociśnienie, zapaść | Rzadko | |
| Nadciśnienie tętnicze | Bardzo rzadko | |
| Nagłe zaczerwienienie skóry (zwłaszcza twarzy), zapalenie żyły, zapaść krążeniowa, zakrzepowe zapalenie żyły | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Skurcz oskrzeli, duszność | Niezbyt często |
| Zatrzymanie oddechu | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, wymioty, ból brzucha | Niezbyt często |
| Biegunka | Rzadko | |
| Zaparcie | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Świąd, pokrzywka, wysypka, wykwity, rumień | Niezbyt często |
| Obrzęk naczynioruchowy, pocenie się, ból i brązowe zabarwienie skóry w miejscu wstrzyknięcia | Rzadko | |
| Plamica | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Skurcze mięśni | Niezbyt często |
| Bóle mięśniowe | Rzadko | |
| Ból stawów, zapalenie stawów, ból kończyn, ból pleców | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Zmiana zabarwienia moczu | Częstość nieznana |
| Zaburzenia psychiczne | Zmieniony stan psychiczny | Rzadko |
| Splątanie | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Odczucie gorąca, stan zapalny i krwiak w miejscu wstrzyknięcia | Niezbyt często |
| Reakcje anafilaktyczne, zmęczenie, ogólne złe samopoczucie | Rzadko | |
| Reakcje w miejscu wstrzyknięcia (ból, podrażnienie, zmiana zabarwienia skóry, świąd, krwawienie, ropnie jałowe, martwica lub zanik tkanki), nadmierne pocenie się, zimne poty, osłabienie, obrzęki obwodowe, złe samopoczucie, bladość, gorączka, objawy grypopodobne, dreszcze | Częstość nieznana | |
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie aktywności AlAT i/lub AspAT, zwiększenie aktywności GGT, zwiększenie aktywności LDH, zwiększenie stężenia ferrytyny w surowicy | Częstość nieznana |
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.25
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania – Ferrum
- Działania niepożądane – Ferrum
- Interakcje leku – Ferrum
- Profil bezpieczeństwa leku – Ferrum
- Przeciwwskazania – Ferrum
- Przedawkowanie – Ferrum
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ferrum
- Skład i postać leku – Ferrum
- Specjalne ostrzeżenia – Ferrum
- Właściwości farmakodynamiczne – Ferrum
- Właściwości farmakokinetyczne – Ferrum
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Ferrum
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Ferrum
- Wskazania do stosowania – Ferrum