Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Eslibon

Eslibon, zawierający octan eslikarbazepiny w dawkach 200 mg, 400 mg, 600 mg lub 800 mg, wymaga szczególnej uwagi podczas stosowania ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia specyficznych działań niepożądanych. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące środków ostrożności, które należy podjąć podczas terapii tym lekiem przeciwpadaczkowym.¹

Ryzyko myśli i zachowań samobójczych

U pacjentów przyjmujących leki przeciwpadaczkowe, w tym octan eslikarbazepiny, obserwowano występowanie myśli i zachowań samobójczych. Metaanaliza randomizowanych badań leków przeciwpadaczkowych z grupą kontrolną wykazała niewielkie zwiększenie tego ryzyka, choć mechanizm tego zjawiska pozostaje niewyjaśniony. W związku z tym konieczne jest uważne monitorowanie pacjentów pod kątem pojawienia się myśli lub zachowań samobójczych. Należy poinformować pacjentów i ich opiekunów o konieczności natychmiastowego zgłoszenia się do lekarza w przypadku wystąpienia takich objawów.²

Zaburzenia ośrodkowego układu nerwowego

Podczas terapii octanem eslikarbazepiny mogą wystąpić działania niepożądane dotyczące ośrodkowego układu nerwowego, takie jak zawroty głowy i senność. Te objawy mogą zwiększać ryzyko przypadkowych urazów, co wymaga odpowiedniego poinformowania pacjenta i wdrożenia środków ostrożności.³

Zakończenie leczenia

W przypadku konieczności zakończenia terapii lekiem Eslibon, zaleca się stopniowe odstawianie preparatu. Takie postępowanie minimalizuje ryzyko zwiększenia częstości napadów padaczkowych, które mogą wystąpić przy nagłym przerwaniu leczenia przeciwpadaczkowego.⁴

Reakcje skórne i nadwrażliwość

W badaniach klinicznych wysypka występowała jako działanie niepożądane u 1,2% pacjentów z padaczką leczonych lekiem Eslibon. W przypadku pojawienia się objawów przedmiotowych lub podmiotowych nadwrażliwości, należy natychmiast przerwać stosowanie octanu eslikarbazepiny.⁵

Czynniki genetyczne związane z ryzykiem ciężkich reakcji skórnych

Allel HLA-B*1502 u populacji azjatyckich

Wykazano silną korelację między obecnością allelu HLA-B*1502 a ryzykiem rozwoju zespołu Stevensa-Johnsona (SJS) podczas leczenia karbamazepiną u pacjentów należących do grup etnicznych Chińczyków Han i Tajów. Ze względu na podobieństwo budowy chemicznej octanu eslikarbazepiny do karbamazepiny, istnieje możliwość, że pacjenci z pozytywnym wynikiem oznaczenia HLA-B*1502 mogą być również zagrożeni wystąpieniem SJS po leczeniu octanem eslikarbazepiny. Częstość nosicielstwa HLA-B*1502 wynosi około 10% w populacjach Chińczyków Han i Tajów.⁶

Zaleca się, aby przed rozpoczęciem leczenia karbamazepiną lub substancjami o podobnej budowie chemicznej, jak octan eslikarbazepiny, wykonać badanie w kierunku obecności tego allelu u pacjentów pochodzenia azjatyckiego. Jeśli u pacjentów o takim pochodzeniu etnicznym wynik oznaczenia allelu HLA-B*1502 będzie dodatni, stosowanie octanu eslikarbazepiny można rozważyć tylko wtedy, gdy spodziewane korzyści przewyższają ryzyko. Ze względu na wysoką częstość występowania tego allelu w innych populacjach azjatyckich (np. powyżej 15% na Filipinach i w Malezji), należy rozważyć wykonanie testów genetycznych na obecność HLA-B*1502 również w tych populacjach ryzyka.⁷

Allel HLA-A*3101 u populacji pochodzenia europejskiego i Japończyków

Dane naukowe wskazują na związek między obecnością allelu HLA-A*3101 a zwiększonym ryzykiem wystąpienia skórnych działań niepożądanych wywołanych karbamazepiną, w tym:

• Zespołu Stevensa-Johnsona (SJS) – ciężka, zagrażająca życiu reakcja skórna
• Martwicy toksyczno-rozpływnej naskórka (TEN) – najcięższa postać reakcji skórnej
• Osutki polekowej z eozynofilią (DRESS) – zespół nadwrażliwości obejmujący zmiany skórne i narządowe
• Ostrej uogólnionej osutki krostkowej (AGEP) – mniej ciężka reakcja skórna
• Wysypki plamisto-grudkowej – łagodniejsza postać reakcji skórnej

Częstość występowania allelu HLA-A*3101 jest zróżnicowana w zależności od populacji etnicznej i wynosi 2-5% w populacjach europejskich oraz około 10% w populacji japońskiej. Obecność allelu HLA-A*3101 może zwiększać ryzyko reakcji skórnych wywołanych karbamazepiną (przeważnie mniej ciężkich) z 5,0% w populacji ogólnej do 26,0% u pacjentów pochodzenia europejskiego, zaś jego brak może zmniejszać ryzyko z 5,0% do 3,8%.⁸

Aktualnie brak wystarczających danych potwierdzających zalecenie badań przesiewowych w kierunku występowania HLA-A*3101 przed rozpoczęciem leczenia karbamazepiną lub związkami o podobnej budowie chemicznej, takimi jak octan eslikarbazepiny. Jeśli u pacjentów pochodzenia europejskiego lub japońskiego wynik oznaczenia allelu HLA-A*3101 był dodatni, stosowanie karbamazepiny lub związków o podobnej budowie chemicznej można rozważyć tylko wtedy, gdy spodziewane korzyści przewyższają ryzyko.⁹

Hiponatremia

Hiponatremię (obniżone stężenie sodu w surowicy krwi) jako działanie niepożądane zgłaszano u 1,5% pacjentów leczonych eslikarbazepiną. Chociaż hiponatremia jest najczęściej bezobjawowa, mogą wystąpić równocześnie takie objawy jak:

• Nasilenie napadów padaczkowych
• Stan splątania
• Ograniczenie świadomości

Ryzyko hiponatremii wzrasta wraz ze zwiększaniem dawki octanu eslikarbazepiny.¹⁰

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z:

• Występującą wcześniej chorobą nerek prowadzącą do hiponatremii
• Równoczesnym leczeniem lekami, które mogą powodować hiponatremię (np. leki moczopędne, desmopresyna, karbamazepina)

U tych pacjentów należy badać stężenie sodu w surowicy przed rozpoczęciem i podczas leczenia octanem eslikarbazepiny. Ponadto należy oznaczać stężenie sodu w surowicy, jeśli występują objawy kliniczne hiponatremii, a także podczas rutynowych badań laboratoryjnych. W przypadku wystąpienia klinicznie istotnej hiponatremii, octan eslikarbazepiny należy odstawić.¹¹

Wydłużenie odstępu PR

W badaniach klinicznych obserwowano wydłużenie odstępu PR u pacjentów leczonych octanem eslikarbazepiny. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami, w przebiegu których może dojść do wydłużenia odstępu PR, takimi jak:

• Małe stężenie tyroksyny
• Zaburzenia przewodnictwa serca

Ostrożność zalecana jest również u pacjentów stosujących równocześnie leki, o których wiadomo, że ich stosowanie wiąże się z wydłużeniem odstępu PR.¹²

Zaburzenia czynności nerek

Należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i dostosować dawkę leku w zależności od klirensu kreatyniny. Ze względu na niewystarczającą ilość danych klinicznych, nie zaleca się stosowania leku Eslibon u pacjentów z CLCR <30 ml/min.¹³

Zaburzenia czynności wątroby

Dane kliniczne dotyczące stosowania leku u pacjentów z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami wątroby są ograniczone, a brak jest danych dotyczących farmakokinetyki i stosowania leku u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby. W związku z tym:

• Octan eslikarbazepiny należy stosować ostrożnie u pacjentów z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby
• Nie zaleca się stosowania leku u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami wątroby

¹⁴

Informacja dotycząca zawartości sodu

Produkt leczniczy Eslibon zawiera niewielkie ilości sodu w poszczególnych dawkach:

Zawartość sodu w produkcie we wszystkich dawkach wynosi mniej niż 1 mmol (23 mg) na jednostkę dawkowania, co oznacza, że lek uznaje się za „wolny od sodu”.¹⁵¹⁶