Przedawkowanie
Elosone 1 mg/g

Przedawkowanie kremu Elosone zawierającego 1 mg/g mometazonu furoinianu wiąże się z ryzykiem wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych typowych dla kortykosteroidów, takich jak obrzęki, nadciśnienie tętnicze (>140/90 mmHg), hiperglikemia, cukromocz, supresja układu immunologicznego oraz zespół Cushinga. Długotrwałe stosowanie lub aplikacja na rozległe powierzchnie skóry może prowadzić do zahamowania osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, skutkującego wtórną, zazwyczaj odwracalną niewydolnością nadnerczy. W przypadku przypadkowego połknięcia ryzyko toksyczności jest minimalne ze względu na niewielką zawartość kortykosteroidu w opakowaniu.

Przedawkowanie leku Elosone

Przedawkowanie produktu leczniczego Elosone krem (1 mg/g mometazonu furoinianu) jest ściśle związane z ryzykiem wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych charakterystycznych dla kortykosteroidów. Mometazonu furoinian może wchłaniać się przez skórę w ilościach wystarczających do wywołania efektów systemowych, szczególnie przy zastosowaniu na dużą powierzchnię skóry lub podczas terapii długoterminowej.1

Mechanizm i konsekwencje przedawkowania

Nadmierne i długotrwałe stosowanie miejscowych kortykosteroidów, takich jak mometazonu furoinian, może doprowadzić do zahamowania czynności osi podwzgórze-przysadka-nadnercza. Konsekwencją tego procesu jest wtórna niewydolność nadnerczy, która w większości przypadków ma charakter odwracalny.2

Należy podkreślić, że zawartość kortykosteroidu w każdym opakowaniu Elosone krem jest stosunkowo niewielka, co minimalizuje ryzyko wystąpienia istotnych objawów toksyczności w przypadku przypadkowego połknięcia produktu.3

Objawy przedawkowania

Podczas długotrwałego stosowania produktu Elosone krem lub aplikacji na rozległe obszary skóry mogą wystąpić charakterystyczne objawy przedawkowania kortykosteroidów.4

Objaw przedawkowania Charakterystyka kliniczna Mechanizm wystąpienia
Obrzęki Zatrzymanie wody i sodu w organizmie, prowadzące do obrzęków obwodowych (np. kończyn dolnych) Działanie mineralokortykoidowe kortykosteroidów, zaburzające gospodarkę wodno-elektrolitową
Nadciśnienie tętnicze Podwyższone wartości ciśnienia tętniczego krwi (>140/90 mmHg) Zwiększona retencja sodu i wody, wzrost oporu obwodowego naczyń
Hiperglikemia Podwyższone stężenie glukozy we krwi, przekraczające wartości referencyjne Nasilenie glukoneogenezy wątrobowej, zmniejszenie wrażliwości tkanek na insulinę
Cukromocz Obecność glukozy w moczu Wtórny do hiperglikemii, przekroczenie nerkowego progu reabsorpcji glukozy
Zmniejszenie odporności Zwiększona podatność na infekcje, maskowanie objawów zapalnych Supresja układu immunologicznego, hamowanie funkcji komórek odpornościowych
Choroba Cushinga Zespół objawów obejmujący: twarz księżycowatą, bawoli kark, otyłość centralną, rozstępy skórne, osteoporozę, osłabienie mięśni, zaburzenia psychiczne Długotrwała ekspozycja organizmu na nadmierne stężenie kortykosteroidów
Zahamowanie osi podwzgórze-przysadka-nadnercza Obniżone wydzielanie endogennych kortykosteroidów, ryzyko niewydolności nadnerczy Mechanizm ujemnego sprzężenia zwrotnego powodujący supresję wydzielania ACTH i endogennego kortyzolu
Wtórna niewydolność nadnerczy Niezdolność nadnerczy do odpowiedniej produkcji kortyzolu, szczególnie w sytuacjach stresowych Konsekwencja długotrwałego zahamowania osi podwzgórze-przysadka-nadnercza

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W sytuacji rozpoznania zahamowania osi podwzgórze-przysadka-nadnercza w wyniku przedawkowania mometazonu furoinianu należy wdrożyć odpowiednie postępowanie terapeutyczne, które powinno obejmować:5

  • Zaprzestanie stosowania produktu leczniczego Elosone krem – pełne odstawienie preparatu w przypadkach ciężkiego przedawkowania
  • Zmniejszenie częstości aplikacji – stopniowa redukcja ekspozycji na kortykosteroid zamiast nagłego odstawienia, co może zminimalizować ryzyko nasilenia objawów choroby podstawowej
  • Zastąpienie preparatem o słabszym działaniu – zamiana mometazonu furoinianu na kortykosteroid o niższej sile działania (np. hydrokortyzon)
  • Monitorowanie parametrów klinicznych – regularna kontrola ciśnienia tętniczego, stężenia glukozy we krwi, funkcji nadnerczy
  • Leczenie objawowe – w zależności od manifestacji klinicznej przedawkowania (np. leki przeciwnadciśnieniowe w przypadku nadciśnienia tętniczego)

W większości przypadków funkcja osi podwzgórze-przysadka-nadnercza ulega samoistnej normalizacji po zaprzestaniu nadmiernej ekspozycji na kortykosteroidy. Jednak w cięższych przypadkach przedawkowania może być konieczne włączenie suplementacji egzogennych kortykosteroidów do momentu przywrócenia prawidłowej funkcji nadnerczy.6

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl