Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Egoropal

Przed rozpoczęciem terapii produktem leczniczym Egoropal należy zapoznać się z poniższymi specjalnymi ostrzeżeniami i środkami ostrożności, które pomogą w bezpiecznym i skutecznym leczeniu pacjentów. Poniższe zalecenia dotyczą stosowania palmitynianu paliperydonu w postaci zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu w ampułko-strzykawce.¹

Ograniczenia w zastosowaniu

Produktu leczniczego Egoropal nie należy stosować w przypadku pacjentów znajdujących się w stanie silnego pobudzenia lub w ostrych stanach psychotycznych, gdy konieczne jest natychmiastowe złagodzenie objawów. W takich sytuacjach należy rozważyć alternatywne metody leczenia.²

Ryzyko kardiologiczne

Stosowanie paliperydonu wymaga zachowania szczególnej ostrożności u pacjentów z rozpoznaną chorobą układu sercowo-naczyniowego, wydłużeniem odstępu QT w wywiadzie rodzinnym lub przy jednoczesnym stosowaniu innych leków mogących wydłużać odstęp QT. U tych pacjentów zaleca się regularną kontrolę EKG.³

Złośliwy zespół neuroleptyczny

Podczas terapii produktem Egoropal zgłaszano występowanie złośliwego zespołu neuroleptycznego (NMS). Charakterystyczne objawy to:

• Podwyższona temperatura ciała
• Sztywność mięśni
• Niestabilność układu autonomicznego
• Zaburzenia świadomości
• Zwiększenie aktywności fosfokinazy kreatynowej w surowicy

Dodatkowo mogą wystąpić mioglobinuria (rabdomioliza) i ostra niewydolność nerek. W przypadku pojawienia się objawów przedmiotowych lub podmiotowych wskazujących na NMS, należy natychmiast przerwać podawanie paliperydonu i wdrożyć odpowiednie leczenie.⁴

Późne dyskinezy i objawy pozapiramidowe

Produkty lecznicze o właściwościach antagonistycznych wobec receptorów dopaminy, w tym Egoropal, mogą powodować późne dyskinezy. Charakteryzują się one rytmicznymi ruchami mimowolnymi, głównie dotyczącymi języka i/lub twarzy. W przypadku wystąpienia objawów późnych dyskinez należy rozważyć przerwanie stosowania wszystkich leków przeciwpsychotycznych, w tym paliperydonu.⁵

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów otrzymujących jednocześnie leki psychostymulujące (np. metylofenidat) i paliperydon, ponieważ mogą u nich wystąpić objawy pozapiramidowe podczas dostosowywania dawki jednego lub obu leków. W takiej sytuacji zaleca się stopniowe wycofywanie terapii stymulantem.⁶

Zaburzenia hematologiczne

Podczas stosowania produktu leczniczego Egoropal zgłaszano przypadki leukopenii, neutropenii i agranulocytozy. Agranulocytoza po wprowadzeniu paliperydonu do obrotu była obserwowana bardzo rzadko (< 1/10 000 pacjentów). Zaleca się szczególne monitorowanie pacjentów z:

• Istotną klinicznie leukopenią w wywiadzie
• Polekową leukopenią/neutropenią w wywiadzie

Takich pacjentów należy uważnie obserwować przez pierwsze kilka miesięcy leczenia. Przy pierwszym objawie istotnego klinicznie zmniejszenia liczby leukocytów, gdy brak innych czynników przyczynowych, należy rozważyć odstawienie produktu leczniczego Egoropal.⁷

Pacjentów ze znaczącą klinicznie neutropenią należy dokładnie obserwować pod kątem wystąpienia gorączki lub innych objawów infekcji, a w razie ich pojawienia się natychmiast wdrożyć leczenie. U pacjentów z ciężką neutropenią (bezwzględna liczba neutrofilów < 1 × 10⁹/L) należy przerwać stosowanie leku Egoropal i monitorować liczbę leukocytów do momentu powrotu wartości do normy.⁸

Reakcje nadwrażliwości

Po wprowadzeniu paliperydonu do obrotu rzadko stwierdzano reakcje anafilaktyczne u pacjentów, którzy wcześniej tolerowali doustny rysperydon lub doustny paliperydon. W przypadku wystąpienia reakcji nadwrażliwości należy:

1. Przerwać stosowanie produktu leczniczego Egoropal
2. Rozpocząć ogólne leczenie wspomagające zgodnie z potrzebami klinicznymi
3. Obserwować pacjenta do czasu ustąpienia objawów przedmiotowych i podmiotowych

Przed rozpoczęciem leczenia produktem Egoropal należy dokładnie zebrać wywiad dotyczący wcześniejszych reakcji nadwrażliwości na paliperydon lub rysperydon.⁹

Zaburzenia metaboliczne

Hiperglikemia i cukrzyca

Podczas leczenia paliperydonem zaobserwowano występowanie hiperglikemii, cukrzycy oraz zaostrzenia przebiegu wcześniej istniejącej cukrzycy, łącznie z poważnymi powikłaniami takimi jak śpiączka cukrzycowa i kwasica ketonowa. W związku z tym zaleca się:

• Prowadzenie odpowiedniej obserwacji klinicznej zgodnie z wytycznymi dotyczącymi terapii przeciwpsychotycznej
• Monitorowanie pacjentów leczonych produktem Egoropal pod kątem objawów hiperglikemii (polidypsja, poliuria, nadmierne łaknienie, osłabienie)
• Regularne badanie pacjentów z cukrzycą w kierunku pogorszenia kontroli glikemii

Przed wdrożeniem terapii produktem Egoropal należy przeprowadzić badania glikemii, a następnie regularnie je powtarzać w trakcie leczenia, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka cukrzycy.¹⁰

Zwiększenie masy ciała

Podczas stosowania produktu leczniczego Egoropal zgłaszano znaczne zwiększenie masy ciała. W związku z tym zaleca się regularną kontrolę masy ciała pacjentów i edukację w zakresie prawidłowego odżywiania.¹¹

Stosowanie u pacjentów z nowotworami zależnymi od prolaktyny

Badania z wykorzystaniem hodowli tkankowych wskazują, że prolaktyna może stymulować wzrost komórek nowotworów piersi u ludzi. Choć badania kliniczne i epidemiologiczne nie wykazały jednoznacznego związku między stosowaniem leków przeciwpsychotycznych a rozwojem nowotworów zależnych od prolaktyny, zaleca się zachowanie ostrożności przy podawaniu produktu Egoropal:

• Pacjentkom z wywiadem medycznym sugerującym nowotwór zależny od prolaktyny
• Pacjentom z wcześniej występującym nowotworem, który może być zależny od prolaktyny

U takich pacjentów zaleca się regularną kontrolę stężenia prolaktyny w surowicy oraz odpowiednie badania diagnostyczne.¹²

Niedociśnienie ortostatyczne

Ze względu na działanie blokujące receptory alfa-adrenergiczne, paliperydon może wywoływać u niektórych pacjentów niedociśnienie ortostatyczne. Dane z badań klinicznych nad doustnymi postaciami paliperydonu wskazują, że niedociśnienie ortostatyczne występowało u 2,5% pacjentów przyjmujących paliperydon w porównaniu do 0,8% w grupie placebo.

Produkt leczniczy Egoropal należy stosować ze szczególną ostrożnością u pacjentów z:

• Rozpoznaną chorobą układu sercowo-naczyniowego (niewydolność serca, zawał lub niedokrwienie serca, zaburzenia przewodnictwa)
• Chorobą naczyń mózgowych
• Stanami predysponującymi do niedociśnienia (odwodnienie, hipowolemia)

U tych pacjentów zaleca się regularną kontrolę ciśnienia tętniczego, szczególnie na początku leczenia i podczas zwiększania dawki.¹³

Drgawki

Należy zachować ostrożność podczas stosowania produktu leczniczego Egoropal u pacjentów z:

• Drgawkami w wywiadzie
• Stanami mogącymi obniżać próg drgawkowy

W takich przypadkach zaleca się staranne monitorowanie stanu pacjenta oraz rozważenie podawania leków przeciwdrgawkowych w ramach profilaktyki, jeśli jest to uzasadnione klinicznie.¹⁴

Zaburzenia czynności nerek

Stężenia paliperydonu w osoczu są zwiększone u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Z tego powodu:

• U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności nerek zaleca się dostosowanie dawki
• Nie zaleca się stosowania produktu leczniczego Egoropal u pacjentów z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny < 50 mL/min)

Przed rozpoczęciem leczenia oraz regularnie w jego trakcie należy oceniać czynność nerek, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku, u których częściej występują zaburzenia czynności nerek.¹⁵

Zaburzenia czynności wątroby

Brak jest wystarczających danych dotyczących stosowania paliperydonu u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C wg Childa-Pugh). Zaleca się ostrożność podczas stosowania paliperydonu w tej grupie pacjentów oraz rozważenie zmniejszenia dawki i częstsze monitorowanie parametrów wątrobowych.¹⁶

Pacjenci w podeszłym wieku z otępieniem

Nie przeprowadzono badań klinicznych dotyczących stosowania produktu leczniczego Egoropal u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem. U tych pacjentów należy zachować szczególną ostrożność ze względu na podwyższone ryzyko udaru mózgu.

Dane dotyczące rysperydonu, które przyjmuje się jako wiążące również dla paliperydonu, wskazują na podwyższone ryzyko:¹⁷

Śmiertelność ogólna

W metaanalizie 17 badań klinicznych z grupą kontrolną u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem leczonych atypowymi lekami przeciwpsychotycznymi (rysperydon, arypiprazol, olanzapina, kwetiapina) stwierdzono zwiększone ryzyko zgonu w porównaniu do placebo. W grupie pacjentów przyjmujących rysperydon śmiertelność wynosiła 4%, podczas gdy w grupie placebo 3,1%.¹⁸

Naczyniowo-mózgowe działania niepożądane

W randomizowanych badaniach klinicznych z grupą kontrolną placebo przeprowadzonych u pacjentów z otępieniem, którzy stosowali niektóre atypowe leki przeciwpsychotyczne (rysperydon, arypiprazol, olanzapina), wystąpiło około 3-krotnie zwiększone ryzyko naczyniowo-mózgowych działań niepożądanych. Mechanizm tego zjawiska nie został w pełni wyjaśniony.¹⁹

Choroba Parkinsona i otępienie z obecnością ciał Lewy’ego

Przepisując Egoropal pacjentom z chorobą Parkinsona lub otępieniem z obecnością ciał Lewy’ego (DLB) należy dokładnie rozważyć stosunek korzyści do ryzyka. W tych grupach pacjentów występuje:

• Podwyższone ryzyko złośliwego zespołu neuroleptycznego (NMS)
• Zwiększona wrażliwość na leki przeciwpsychotyczne

Zwiększona wrażliwość na leki przeciwpsychotyczne może manifestować się: splątaniem, zaburzeniem świadomości, niestabilnością postawy ciała z częstymi upadkami, które współwystępują z objawami pozapiramidowymi. W tych przypadkach zaleca się rozpoczynanie leczenia od niższych dawek i stopniowe ich zwiększanie pod ścisłą kontrolą kliniczną.²⁰

Priapizm

Zgłaszano przypadki priapizmu wywołanego przez leki przeciwpsychotyczne o działaniu blokującym receptory alfa-adrenergiczne, do których należy rysperydon. Podczas obserwacji po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu odnotowano również przypadki priapizmu wywołane przez paliperydon podawany doustnie, będący aktywnym metabolitem rysperydonu.

Należy poinformować pacjentów, aby natychmiast zgłosili się do lekarza, jeśli objawy priapizmu (bolesny, przedłużający się wzwód) nie ustąpią w ciągu 4 godzin, gdyż stan ten wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.²¹

Regulacja temperatury ciała

Lekom przeciwpsychotycznym, w tym produktowi Egoropal, przypisuje się właściwość zakłócania zdolności organizmu do obniżania podstawowej temperatury ciała. Zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności przy stosowaniu produktu u pacjentów, którzy mogą znaleźć się w sytuacjach sprzyjających podwyższeniu temperatury ciała, takich jak:

• Intensywny wysiłek fizyczny
• Narażenie na ekstremalnie wysokie temperatury
• Jednoczesne przyjmowanie leków o działaniu przeciwcholinergicznym
• Stan odwodnienia

U tych pacjentów zaleca się odpowiednie nawodnienie i unikanie sytuacji mogących prowadzić do przegrzania organizmu.²²

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa

Podczas stosowania leków przeciwpsychotycznych zgłaszano incydenty żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE). U pacjentów leczonych lekami przeciwpsychotycznymi często występują nabyte czynniki ryzyka zakrzepicy. Przed rozpoczęciem oraz w trakcie leczenia produktem Egoropal należy:

• Zidentyfikować wszystkie potencjalne czynniki zwiększające ryzyko VTE
• Wdrożyć odpowiednie środki profilaktyczne, szczególnie u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka

Pacjentów należy pouczyć o konieczności zgłaszania objawów, które mogą wskazywać na VTE, takich jak obrzęk kończyny, ból lub zaczerwienienie kończyny, duszność.²³

Działanie przeciwwymiotne

W badaniach przedklinicznych paliperydonu zaobserwowano działanie przeciwwymiotne. U ludzi ten efekt może maskować objawy przedmiotowe i podmiotowe:

• Przedawkowania niektórych leków
• Niedrożności jelit
• Zespołu Reye’a
• Nowotworu mózgu

Należy o tym pamiętać podczas diagnostyki i leczenia pacjentów z objawami ze strony przewodu pokarmowego.²⁴

Sposób podawania

Podczas podawania produktu leczniczego Egoropal należy zachować szczególną ostrożność, aby uniknąć nieumyślnego podania do naczynia krwionośnego. Produkt powinien być podawany wyłącznie przez wykwalifikowany personel medyczny zgodnie z zaleceniami dotyczącymi techniki iniekcji.²⁵

Śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki

U pacjentów przyjmujących produkty lecznicze o działaniu antagonistycznym na receptory alfa 1a-adrenergiczne, takie jak Egoropal, stwierdzano podczas operacji usunięcia zaćmy śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki (IFIS). IFIS może zwiększać ryzyko powikłań ocznych w trakcie i po zabiegu.

Przed zabiegiem usunięcia zaćmy należy poinformować operującego okulistę o aktualnym lub wcześniejszym przyjmowaniu produktów leczniczych blokujących receptory alfa 1a-adrenergiczne. Nie ustalono jednoznacznie korzyści z odstawienia leków przed zabiegiem, dlatego decyzję należy podejmować indywidualnie, rozważając ryzyko przerwania leczenia przeciwpsychotycznego.²⁶

Substancje pomocnicze

Produkt leczniczy Egoropal zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) w dawce, co oznacza, że produkt uznaje się za „wolny od sodu”. Jest to istotna informacja dla pacjentów stosujących dietę z kontrolowaną zawartością sodu.²⁷