Działania niepożądane
Dutamsol Mono 0,5 mg
Dutasteryd, inhibitor 5-alfa-reduktazy typu II stosowany w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się występowaniem działań niepożądanych u około 19% pacjentów w pierwszym roku terapii (n=2167). Dominują zaburzenia układu rozrodczego, takie jak impotencja (6,0%), zmniejszone libido (3,7%) oraz zaburzenia wytrysku nasienia (1,8%), które w większości przypadków mają łagodne lub umiarkowane nasilenie i mogą utrzymywać się po zakończeniu leczenia. Inne działania niepożądane obejmują zmiany w obrębie piersi (1,3%), reakcje alergiczne, depresję oraz zaburzenia skóry, takie jak łysienie. W badaniu CombAT, oceniającym terapię skojarzoną dutasterydem (0,5 mg) i tamsulosyną (0,4 mg), częstość działań niepożądanych była wyższa w pierwszym roku (22%) w porównaniu do monoterapii dutasterydem (15%) lub tamsulosyną (13%), głównie z powodu zwiększonej częstości zaburzeń wytrysku nasienia (9,0%). W kolejnych latach obserwowano istotny spadek częstości zdarzeń niepożądanych do poziomu 2% w roku czwartym.
- Działania niepożądane dutasterydu – charakterystyka kliniczna
- Profil bezpieczeństwa dutasterydu stosowanego w monoterapii
- Klasyfikacja działań niepożądanych według częstości występowania
- Szczegółowa tabela działań niepożądanych dutasterydu
- Działania niepożądane dutasterydu w terapii skojarzonej z tamsulosyną
- Tabela działań niepożądanych w terapii skojarzonej
- Szczególne ostrzeżenia i informacje dodatkowe dotyczące bezpieczeństwa
Działania niepożądane dutasterydu – charakterystyka kliniczna
Dutasteryd, jako inhibitor 5-alfa-reduktazy typu II, znajduje zastosowanie w terapii łagodnego rozrostu gruczołu krokowego, jednak jego stosowanie wiąże się z występowaniem szeregu działań niepożądanych, które personel medyczny powinien uwzględnić podczas planowania terapii. Niniejsze opracowanie przedstawia szczegółową analizę profilu bezpieczeństwa leku Dutamsol Mono w dawce 0,5 mg, ze szczególnym uwzględnieniem częstości występowania, nasilenia oraz specyfiki poszczególnych działań niepożądanych.1
Profil bezpieczeństwa dutasterydu stosowanego w monoterapii
Dane kliniczne wskazują, że podczas pierwszego roku leczenia dutasterydem działania niepożądane wystąpiły u około 19% z 2167 pacjentów uczestniczących w dwuletnich badaniach fazy III z kontrolą placebo. Warto podkreślić, że większość obserwowanych działań niepożądanych charakteryzowała się nasileniem od łagodnego do umiarkowanego, przy czym dominowały zaburzenia dotyczące układu rozrodczego. Co istotne, podczas kontynuacji badań przez kolejne 2 lata (prowadzonych metodą otwartej próby) nie odnotowano istotnych zmian w profilu zdarzeń niepożądanych.2
Klasyfikacja działań niepożądanych według częstości występowania
Zgodnie z danymi klinicznymi i zgłoszeniami po wprowadzeniu produktu na rynek, działania niepożądane dutasterydu klasyfikowane są według następującej skali częstości występowania:3
- Bardzo często: ≥1/10 przypadków
- Często: od ≥1/100 do <1/10 przypadków
- Niezbyt często: od ≥1/1 000 do <1/100 przypadków
- Rzadko: od ≥1/10 000 do <1/1 000 przypadków
- Bardzo rzadko: <1/10 000 przypadków
- Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Szczegółowa tabela działań niepożądanych dutasterydu
Poniższa tabela przedstawia kompletne zestawienie działań niepożądanych obserwowanych podczas stosowania dutasterydu w monoterapii, z uwzględnieniem częstości występowania w poszczególnych latach terapii oraz informacji zgromadzonych w ramach monitorowania bezpieczeństwa po wprowadzeniu leku do obrotu.4
| Klasyfikacja układów i narządów | Działania niepożądane | Częstość w 1. roku terapii (n=2167) | Częstość w 2. roku terapii (n=1744) | Dodatkowe informacje |
|---|---|---|---|---|
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Impotencja* | 6,0% | 1,7% | Działania te mogą utrzymywać się po zakończeniu leczenia dutasterydem; rola dutasterydu w ich utrzymywaniu się nie jest w pełni poznana |
| Zmniejszone libido* | 3,7% | 0,6% | ||
| Zaburzenia wytrysku nasienia*^ | 1,8% | 0,5% | ||
| Zaburzenia piersi⁺ | 1,3% | 1,3% | Obejmuje tkliwość i powiększenie piersi | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje alergiczne (wysypka, świąd, pokrzywka, miejscowy obrzęk, obrzęk naczynioruchowy) | Częstość nieznana | Dane na podstawie monitorowania po wprowadzeniu do obrotu | |
| Zaburzenia psychiczne | Depresja | Częstość nieznana | Dane na podstawie monitorowania po wprowadzeniu do obrotu | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Łysienie (głównie utrata owłosienia ciała), nadmierne owłosienie | Niezbyt często | – | |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Ból i obrzęk jąder | Częstość nieznana | Dane na podstawie monitorowania po wprowadzeniu do obrotu | |
* Działania niepożądane dotyczące aktywności seksualnej związane z terapią dutasterydem (zarówno w monoterapii, jak i w leczeniu skojarzonym z tamsulosyną)
⁺ W tym tkliwość piersi oraz powiększenie piersi
^ W tym zmniejszona objętość nasienia
Działania niepożądane dutasterydu w terapii skojarzonej z tamsulosyną
Analizując bezpieczeństwo dutasterydu w terapii skojarzonej z alfa-adrenolitykiem tamsulosyną, należy uwzględnić dane z czteroletniego badania CombAT. Badanie to porównywało stosowanie dutasterydu w dawce 0,5 mg (n=1623) oraz tamsulosyny w dawce 0,4 mg (n=1611) raz na dobę w monoterapii lub w skojarzeniu (n=1610).5
Częstość występowania zdarzeń niepożądanych, na które wpływ miał stosowany lek, wynosiła w kolejnych latach terapii:
- Dla terapii skojarzonej (dutasteryd + tamsulosyna): 22% (rok 1), 6% (rok 2), 4% (rok 3), 2% (rok 4)
- Dla monoterapii dutasterydem: 15% (rok 1), 6% (rok 2), 3% (rok 3), 2% (rok 4)
- Dla monoterapii tamsulosyną: 13% (rok 1), 5% (rok 2), 2% (rok 3), 2% (rok 4)
Większa częstość występowania zdarzeń niepożądanych w grupie pacjentów poddanych terapii skojarzonej w pierwszym roku leczenia była spowodowana głównie zwiększoną częstością występowania zaburzeń układu rozrodczego, w szczególności zaburzeń wytrysku nasienia.6
Tabela działań niepożądanych w terapii skojarzonej
Poniższa tabela przedstawia zdarzenia niepożądane występujące z częstością ≥1% w pierwszym roku terapii skojarzonej oraz ich występowanie w kolejnych latach badania CombAT:7
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Rodzaj terapii | Rok 1 | Rok 2 | Rok 3 | Rok 4 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy | Terapia skojarzona | 1,4% | 0,1% | <0,1% | 0,2% |
| Dutasteryd | 0,7% | 0,1% | <0,1% | <0,1% | ||
| Tamsulosyna | 1,3% | 0,4% | <0,1% | 0% | ||
| Zaburzenia serca | Niewydolność serca* | Terapia skojarzona | 0,2% | 0,4% | 0,2% | 0,2% |
| Dutasteryd | <0,1% | 0,1% | <0,1% | 0% | ||
| Tamsulosyna | 0,1% | <0,1% | 0,4% | 0,2% | ||
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi, choroby psychiczne, badania diagnostyczne | Impotencja** | Terapia skojarzona | 6,3% | 1,8% | 0,9% | 0,4% |
| Dutasteryd | 5,1% | 1,6% | 0,6% | 0,3% | ||
| Tamsulosyna | 3,3% | 1,0% | 0,6% | 1,1% | ||
| Zmniejszone libido** | Terapia skojarzona | 5,3% | 0,8% | 0,2% | 0% | |
| Dutasteryd | 3,8% | 1,0% | 0,2% | 0% | ||
| Tamsulosyna | 2,5% | 0,7% | 0,2% | <0,1% | ||
| Zaburzenia wytrysku nasienia** | Terapia skojarzona | 9,0% | 1,0% | 0,5% | <0,1% | |
| Dutasteryd | 1,5% | 0,5% | 0,2% | 0,3% | ||
| Tamsulosyna | 2,7% | 0,5% | 0,2% | 0,3% | ||
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Choroby piersi*** | Terapia skojarzona | 2,1% | 0,8% | 0,9% | 0,6% |
| Dutasteryd | 1,7% | 1,2% | 0,5% | 0,7% | ||
| Tamsulosyna | 0,8% | 0,4% | 0,2% | 0% |
* Wspólny termin niewydolność serca obejmuje zastoinową niewydolność serca, niewydolność serca, niewydolność lewokomorową, ostrą niewydolność serca, wstrząs kardiogenny, ostrą niewydolność lewokomorową, niewydolność prawokomorową, ostrą niewydolność prawokomorową, niewydolność krążeniowo-oddechową, kardiomiopatię zastoinową.
** Działania niepożądane dotyczące aktywności seksualnej mogą utrzymywać się po zakończeniu leczenia dutasterydem. Nie wiadomo, jaka jest rola dutasterydu w utrzymywaniu się działań niepożądanych.
*** W tym tkliwość piersi oraz powiększenie piersi.
Szczególne ostrzeżenia i informacje dodatkowe dotyczące bezpieczeństwa
Rak gruczołu krokowego o wysokim stopniu złośliwości
Istotne dane dotyczące bezpieczeństwa pochodzą z badania REDUCE, które wykazało większą częstość występowania raka gruczołu krokowego ze złośliwością wyrażoną w skali Gleasona wynoszącą 8-10 u mężczyzn leczonych dutasterydem w porównaniu do grupy przyjmującej placebo. Należy podkreślić, że nie ustalono jednoznacznie, czy na wyniki tego badania miało wpływ działanie dutasterydu prowadzące do zmniejszenia objętości gruczołu krokowego, czy inne czynniki związane z badaniem.8
Rak gruczołów sutkowych u mężczyzn
W badaniach klinicznych oraz w okresie po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano przypadki raka gruczołów sutkowych u mężczyzn stosujących dutasteryd. Lekarze powinni poinstruować pacjentów, aby niezwłocznie zgłaszali wszelkie zmiany w obrębie tkanki sutka, takie jak guzki lub wydzielina z brodawki sutkowej.9
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu. Personel medyczny powinien zgłaszać wszystkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel. +48 22 49-21-301, fax: +48 22 49-21-309, przez stronę internetową: https://smz.ezdrowie.gov.pl lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.10
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania