Działania niepożądane
Avodart 0,5 mg

Działania niepożądane leku Avodart (dutasteryd 0,5 mg)

Dutasteryd (substancja czynna leku Avodart) jest związany z występowaniem szeregu działań niepożądanych, które zostały zidentyfikowane zarówno w badaniach klinicznych, jak i w okresie po wprowadzeniu leku do obrotu. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę bezpieczeństwa stosowania dutasterydu w monoterapii oraz w skojarzeniu z tamsulosyną, ze szczególnym uwzględnieniem częstości występowania oraz charakterystyki poszczególnych działań niepożądanych.¹

Profil bezpieczeństwa w monoterapii

W badaniach klinicznych III fazy kontrolowanych placebo, obejmujących 2167 mężczyzn przyjmujących dutasteryd, zdarzenia niepożądane obserwowano u około 19% pacjentów w pierwszym roku leczenia. Większość działań niepożądanych miała charakter łagodny lub umiarkowany i dotyczyła głównie układu rozrodczego. Istotne jest, że profil bezpieczeństwa nie uległ zmianie podczas dalszej, dwuletniej obserwacji prowadzonej metodą otwartej próby.²

Profil bezpieczeństwa w terapii skojarzonej z tamsulosyną

Dane z czteroletniego badania CombAT wykazały, że częstość występowania zdarzeń niepożądanych uznanych za związane z leczeniem wynosiła 22% w pierwszym roku terapii skojarzonej dutasterydem (0,5 mg) i tamsulosyną (0,4 mg), co było wyższym odsetkiem w porównaniu z monoterapią dutasterydem (15%) lub tamsulosyną (13%). W kolejnych latach leczenia częstość występowania działań niepożądanych znacząco się zmniejszała i w czwartym roku wynosiła już tylko 2% dla każdego z badanych schematów leczenia. Większa częstość działań niepożądanych w grupie terapii skojarzonej w pierwszym roku leczenia wynikała głównie z większej liczby zaburzeń układu rozrodczego, ze szczególnym uwzględnieniem zaburzeń ejakulacji.³

Bezpieczeństwo długoterminowe

Szczególną uwagę należy zwrócić na fakt, że niektóre działania niepożądane dotyczące aktywności seksualnej, związane z terapią dutasterydem (zarówno w monoterapii, jak i w leczeniu skojarzonym z tamsulosyną), mogą się utrzymywać po zaprzestaniu leczenia. Znaczenie dutasterydu dla tego zjawiska pozostaje jednak nieznane.⁴

Szczególne ostrzeżenia

W badaniu REDUCE wykazano większą częstość występowania raka stercza o stopniu zaawansowania 8-10 punktów w skali Gleasona u pacjentów leczonych dutasterydem w porównaniu z grupą placebo. Nie ustalono, czy na wyniki badania miało wpływ działanie dutasterydu prowadzące do zmniejszenia objętości stercza, czy inne czynniki związane z badaniem.⁵

Raportowano również przypadki raka gruczołu piersiowego u mężczyzn zarówno w badaniach klinicznych, jak i po wprowadzeniu produktu do obrotu.⁶

Tabela działań niepożądanych leku Avodart

Poniższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych zgłaszanych podczas badań klinicznych oraz po wprowadzeniu produktu do obrotu. Kategorie częstości zdefiniowano następująco:

• Bardzo często (≥ 1/10)
• Często (≥ 1/100, < 1/10)
• Niezbyt często (≥ 1/1000, < 1/100)
• Rzadko (≥ 1/10 000, < 1/1000)
• Bardzo rzadko (< 1/10 000)
• Częstość nieznana (nie może być oszacowana na podstawie dostępnych danych)

* Wskazane działania niepożądane dotyczące aktywności seksualnej są powiązane z terapią przy użyciu dutasterydu (włączając zarówno monoterapię, jak i leczenie w skojarzeniu z tamsulosyną). Działania te mogą się utrzymywać po zaprzestaniu leczenia. Znaczenie dutasterydu dla tego zjawiska jest nieznane.
^ Włącznie ze zmniejszoną ilością nasienia.
+ W tym tkliwość i (lub) powiększenie piersi.

Mechanizmy działań niepożądanych

Większość działań niepożądanych związanych z dutasterydem wynika z jego mechanizmu działania jako inhibitora 5-alfa-reduktazy. Zaburzenia funkcji seksualnych (impotencja, zmniejszenie libido, zaburzenia ejakulacji) są bezpośrednio związane z wpływem dutasterydu na metabolizm androgenów i mogą utrzymywać się nawet po zakończeniu terapii.⁷

Zmiany w piersiach, takie jak tkliwość i powiększenie, również mają związek z hormonalnym działaniem leku. Dutasteryd, blokując konwersję testosteronu do dihydrotestosteronu, może powodować relatywną przewagę estrogenów, co prowadzi do ginekomastii.⁸

Monitorowanie bezpieczeństwa

Po dopuszczeniu leku Avodart do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.⁹

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia działań niepożądanych dotyczących aktywności seksualnej należy poinformować pacjenta o możliwości ich utrzymywania się nawet po zakończeniu leczenia. W przypadku reakcji alergicznych, zwłaszcza obrzęku naczynioruchowego, konieczne jest natychmiastowe odstawienie leku i wdrożenie odpowiedniego leczenia. Podczas stosowania dutasterydu zaleca się również regularne badanie piersi u mężczyzn ze względu na zgłaszane przypadki raka gruczołu piersiowego.¹⁰