Zezłośliwienie (amblyopia)
Rokowania, prognozy i postęp choroby
Zezłośliwienie (amblyopia) jest jedną z głównych przyczyn utraty widzenia w dzieciństwie, a jej wczesne wykrycie i leczenie są kluczowe dla prawidłowego rozwoju wzroku. Badania przesiewowe wzroku u dzieci w wieku 3-5 lat, rekomendowane przez USPSTF, umożliwiają wykrycie amblyopii oraz czynników ryzyka, co pozwala na wdrożenie skutecznej terapii poprawiającej ostrość wzroku. Wczesna interwencja jest szczególnie istotna, gdyż zez (strabismus) często współwystępuje z amblyopią, a brak leczenia w krytycznym okresie rozwojowym może prowadzić do trwałej utraty widzenia. Pomiar błędu refrakcji u dzieci, zwłaszcza w wieku około 6 lat, jest najlepszym predyktorem rozwoju krótkowzroczności w okresie nastoletnim, co umożliwia planowanie indywidualnych harmonogramów badań i potencjalnych terapii zapobiegających progresji wady.
Prognoza zezłośliwienia (amblyopia) u dzieci
Zezłośliwienie (amblyopia) stanowi jedną z głównych przyczyn utraty widzenia w dzieciństwie, dlatego wczesne wykrywanie i leczenie tej przypadłości ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia prawidłowego rozwoju widzenia dziecka. Badania wzroku odgrywają istotną rolę w wykrywaniu dzieci, które mają lub mogą być predysponowane do określonych problemów ze wzrokiem, w tym amblyopii.1 Głównym celem badań przesiewowych wzroku u dzieci jest wykrycie nieoczekiwanych, możliwych do skorygowania zaburzeń widzenia, aby wdrożyć wczesne leczenie i zmniejszyć wpływ nieleczonych schorzeń na ich rozwój edukacyjny i społeczny.1
Przewidywanie rozwoju amblyopii
Amblyopia jest skutecznie leczona i można jej zapobiegać tylko we wczesnym dzieciństwie. Badania pokazują, że chociaż może być leczona również w późniejszym okresie życia, najskuteczniejsze efekty osiąga się przy wczesnej interwencji.2 Zez (strabismus), czyli nieprawidłowe ustawienie oczu, jest często powiązany z amblyopią, co oznacza, że istnieje krytyczny okres, po którym bez wczesnej interwencji może wystąpić trwała utrata wzroku.2
Amerykańska Grupa Zadaniowa ds. Usług Profilaktycznych (USPSTF) rekomenduje badania przesiewowe wzroku przynajmniej raz u wszystkich dzieci w wieku od 3 do 5 lat w celu wykrycia amblyopii lub czynników ryzyka jej wystąpienia.3 USPSTF stwierdza z umiarkowaną pewnością, że badania przesiewowe wzroku w celu wykrycia amblyopii lub jej czynników ryzyka u dzieci w wieku od 3 do 5 lat przynoszą umiarkowane korzyści netto.3
Predykcja krótkowzroczności u dzieci
Przełomowe badania w dziedzinie okulistyki dziecięcej wykazały, że możliwe jest przewidywanie wystąpienia krótkowzroczności u dzieci na podstawie pojedynczego badania. Badanie obejmujące 4500 dzieci z USA przeprowadzone w ciągu 20 lat zidentyfikowało pojedynczy test, który może przewidzieć, które dzieci staną się krótkowzroczne do ósmej klasy: pomiar aktualnego błędu refrakcji.4
Analiza statystyczna wykazała, że błąd refrakcji na początku badania był najlepszym predyktorem u dzieci w młodym wieku, że rozwiną krótkowzroczność w okresie nastoletnim.4 Na przykład, badanie pokazało, że 6-letnie dziecko z mniejszą dalekowzrocznością jest bardziej narażone na wcześniejszy rozwój krótkowzroczności.45
Te wyniki mogą pomóc ustalić standard rekomendacji badań wzroku dla dzieci w wieku szkolnym i mogą być wykorzystane do identyfikacji dzieci, które byłyby dobrymi kandydatami do testowania eksperymentalnych terapii zapobiegających krótkowzroczności.4 Nawet u uczniów pierwszej klasy możliwe jest zatem wykorzystanie tego pomiaru, aby pomóc rodzicom zaplanować harmonogram badań wzroku dla ich dzieci, który odpowiednio wykryje problemy ze wzrokiem wymagające korekcji.6
Zaawansowane metody predykcji w badaniach wzroku
Najnowsze osiągnięcia w dziedzinie sztucznej inteligencji doprowadziły do opracowania systemów głębokiego uczenia, takich jak DeepMyopia, który wykazał zdolność dokładnego przewidywania ryzyka wystąpienia krótkowzroczności.7 System ten, oparty na analizie obrazów dna oka i parametrów okulistycznych bez cykloplegii, wykazał doskonałą skuteczność w przewidywaniu wystąpienia krótkowzroczności i zapewnił niezawodne i efektywne narzędzie do wczesnego wykrywania i wskazówek dotyczących interwencji u dzieci w populacji ogólnej.7
DeepMyopia skutecznie stratyfikował dzieci na grupy o niskim i wysokim ryzyku (p<0,001) w zestawach testowych, wykazując zdolność do rozróżniania grup o niskim i wysokim ryzyku rozwoju krótkowzroczności ze znaczącą separacją w zbiorze danych HKCES (p<0,001).8 Dokładna identyfikacja dzieci zagrożonych krótkowzrocznością jest kluczowa dla skutecznego zarządzania krótkowzrocznością, ponieważ umożliwia zalecenie odpowiednich strategii zapobiegania.7
Badanie eRCT wykazało zdolność DeepMyopia do pomocy i poprawy zarządzania krótkowzrocznością, co zostało udowodnione przez znaczące zmniejszenie częstości występowania krótkowzroczności (ARR 17,8%).7
Efektywność badań przesiewowych wzroku
Badania przesiewowe wzroku prowadzone przez odpowiednio przeszkolonych pracowników służby zdrowia są niezbędne do wykrywania problemów ze wzrokiem u dzieci.9 Pomimo braku randomizowanych badań kontrolowanych, które pomogłyby w ocenie skuteczności badań przesiewowych wzroku, żadne badania nie zaobserwowały ryzyka związanego z badaniami przesiewowymi: testy mogą wykryć wady, które mają wykryć, a istnieją skuteczne metody leczenia tych wad wzroku.9
USPSTF znalazł wystarczające dowody na to, że leczenie amblyopii lub jej czynników ryzyka u dzieci w wieku od 3 do 5 lat prowadzi do poprawy ostrości wzroku.3 Jednakże, USPSTF znalazł niewystarczające dowody na to, że leczenie amblyopii lub jej czynników ryzyka u dzieci poniżej 3 roku życia prowadzi do poprawy wyników widzenia (tj. ostrości wzroku) lub innych korzyści.3
Znaczenie wczesnych badań wzroku dla prognozy
Badania pokazują, że jeśli każde dziecko miałoby przeprowadzone badanie przed rozpoczęciem szkoły, można by ocenić błąd refrakcji, co pomogłoby przewidzieć, czy dziecko w którymś momencie rozwinie krótkowzroczność.5 Jest to istotne, ponieważ krótkowzroczność rozwija się, gdy gałka oczna rośnie zbyt długo, a opracowany model predykcyjny skutecznie rozpoznaje ten proces.6
Rosnąca częstość występowania krótkowzroczności na całym świecie stanowi znaczące wyzwanie dla zdrowia publicznego. Kluczową strategią walki z krótkowzrocznością jest wczesne wykrywanie i przewidywanie u dzieci, ponieważ takie badanie pozwala na skuteczną interwencję przy użyciu łatwo dostępnych technik obrazowania.8 Wczesne wykrywanie i przewidywanie dzieci o wysokim ryzyku wystąpienia i postępu krótkowzroczności są niezbędne do skutecznych interwencji zapobiegających utracie wzroku i późniejszym powikłaniom.8
Podsumowanie prognozy w badaniach wzroku u dzieci
Badania przesiewowe wzroku odgrywają kluczową rolę w poprawie prognozy dla dzieci z zaburzeniami widzenia. Mimo długiej historii badań przesiewowych wzroku i znaczącej poprawy w opracowywaniu protokołów badań przesiewowych, nie istnieje zgodność co do wieku, w którym dzieci powinny być badane, dokładnych zestawów testów, które powinny być uwzględnione, oraz kto powinien przeprowadzać badania przesiewowe.1
Istotny błąd refrakcji jest główną przyczyną upośledzenia wzroku w dzieciństwie, a jego wykrycie jest głównym celem programów badań przesiewowych wzroku.2 Badania przesiewowe w kierunku amblyopii są jednym z głównych obszarów zainteresowania wielu programów badań przesiewowych ze względu na jej częstość występowania, wpływ na dzieci i społeczeństwo oraz skuteczność leczenia amblyopii.2
Programy badań przesiewowych, które głównie oceniają ostrość wzroku do dali, prawdopodobnie pomijają inne podstawowe umiejętności wzrokowe niezbędne do optymalnych wyników w szkole.2 Dlatego kompleksowe badania przesiewowe wzroku, które mogą wykryć szeroki zakres problemów ze wzrokiem u dzieci, są kluczowe dla poprawy długoterminowych wyników.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
Materiały źródłowe
- #1 A review of paediatric vision screening protocols and guidelineshttps://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6629797/
Vision screening plays an important role in the early detection of children who have or probably are predisposed to have specific visual problems. […] The validity and reliability of the screening batteries in relation to the age group to be screened, and the person administering the test as well as the referral and follow-up criteria contribute to the overall outcome of the vision screening. […] Despite the long history of vision screening and significant improvement in the development of screening protocols, no agreement exists concerning the age at which children should be screened, the exact test batteries that should be included and who should conduct the screening. […] The primary goal of pediatric vision screening is to detect children with unsuspected remediable visual conditions, to implement early treatment and reduce the impact that any untreated condition may have on their educational and social progress.
- #2 A review of paediatric vision screening protocols and guidelineshttps://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6629797/
Significant refractive error (RE) is a leading cause of visual impairment in childhood and its detection is the main target of vision screening programs. […] Amblyopia is also a common cause of vision loss in children. […] Testing for amblyopia is one of the focus areas of many screening programs because of its prevalence, its effect on children and society, and the effectiveness of amblyopia treatment. […] Available studies indicate that amblyopia can be treated later in life but is most effectively treated, and can only be prevented, in early childhood. […] The condition of strabismus or misalignment of the eyes is related to amblyopia and therefore, there may also be a critical period after which permanent vision loss may occur without early intervention. […] The implication is that the screening programs that mainly assess distance VA are likely to miss other basic visual skills necessary for optimum school performance.
- #3 Recommendation: Vision in Children Ages 6 Months to 5 Years: Screening | United States Preventive Services Taskforcehttps://www.uspreventiveservicestaskforce.org/uspstf/recommendation/vision-in-children-ages-6-months-to-5-years-screening
Children aged 3 to 5 years The USPSTF recommends vision screening at least once in all children aged 3 to 5 years to detect amblyopia or its risk factors. […] The USPSTF concludes with moderate certainty that vision screening to detect amblyopia or its risk factors in children aged 3 to 5 years has a moderate net benefit. […] The USPSTF concludes that the benefits of vision screening to detect amblyopia or its risk factors in children younger than 3 years are uncertain, and that the balance of benefits and harms cannot be determined for this age group. […] The USPSTF found adequate evidence that treatment of amblyopia or its risk factors in children aged 3 to 5 years leads to improved visual acuity. […] The USPSTF found inadequate evidence that treatment of amblyopia or its risk factors in children younger than 3 years leads to improved vision outcomes (ie, visual acuity) or other benefits. […] The USPSTF found inadequate evidence on the harms of treatment in children younger than 3 years.
- #4 One test can predict which kids will become nearsighted | College of Optometryhttps://optometry.osu.edu/news/one-test-can-predict-which-kids-will-become-nearsighted
A study of 4,500 U.S. children over 20 years has identified a single test that can predict which kids will become nearsighted by the eighth grade: a measure of their current refractive error. […] These results could help set a standard for eye exam recommendations for school-aged children and could be used to identify kids who would be good candidates for testing of experimental therapies designed to prevent myopia, Zadnik said. […] The primary research question: What measures could we have done in first grade to predict who was going to need glasses by the eighth grade? Zadnik said. […] Statistical analysis, however, showed that the refractive error at baseline was the best predictor in children at a young age that they would develop myopia by their teen years. […] For example, the study showed that a 6-year-old child with less farsightedness is at greater risk for developing myopia sooner.
- #5 A Single Test That Can Predict Onset Of Myopia in Childrenhttps://www.optilase.com/news/a-single-test-that-can-predict-onset-of-myopia-in-children/
Most of us will recall that very often, as a child, our parents would holler at us to move back from that television or youll get square eyes!. […] But what it does intriguingly find is that it is now possible to predict the onset of myopia in children. […] The result of this study is truly ground-breaking by virtue of the fact that it has now identified a single test that can predict which kids will become near-sighted by eighth grade. […] The study evaluated 13 potential risk factors for near-sightedness, in order to determine the strongest single predictor or set of predictors that could identify those children most likely to develop myopia; these included physical measurements of the eye, as well as reports from parents about their children’s activities. […] The findings of this report clearly show that a 6-year-old child with less far-sightedness is at a higher risk of developing myopia sooner. […] Furthermore, if every child was to have an examination before starting school, refractive error could be assessed which would help to predict whether a child will at some point develop myopia.
- #6 One test can predict which kids will become nearsighted | College of Optometryhttps://optometry.osu.edu/news/one-test-can-predict-which-kids-will-become-nearsighted
So even in first-graders, it is possible to use this measure to help parents plan a schedule of eye exams for their children that will appropriately catch vision problems that require correction. […] If you become nearsighted its because your eyeball has grown too long. This prediction model works.
- #7 A deep learning system for myopia onset prediction and intervention effectiveness evaluation in children | npj Digital Medicinehttps://www.nature.com/articles/s41746-024-01204-7
DeepMyopia as a deep learning algorithm shows its capability in accurately predicting the risk of myopia onset. […] Accurate identification of children at risk of myopia is crucial for effective myopia management, as it enables to recommend appropriate myopia prevention strategies. […] Our eRCT demonstrated DeepMyopia’s capacity to help and advance myopia management, as demonstrated by the significant reduction in myopia onset (an ARR of 17.8%). […] DeepMyopia, based on fundus image analysis and non-cycloplegic ocular parameters, demonstrated excellent performance in predicting myopia onset and provided a reliable and efficient tool for early detection and intervention guidance for children in the general population.
- #8 A deep learning system for myopia onset prediction and intervention effectiveness evaluation in children | npj Digital Medicinehttps://www.nature.com/articles/s41746-024-01204-7
The increasing prevalence of myopia worldwide presents a significant public health challenge. A key strategy to combat myopia is with early detection and prediction in children as such examination allows for effective intervention using readily accessible imaging technique. […] Early detection and prediction of children at high risk of myopia onset and progression are needed for effective interventions to prevent vision loss and subsequent complications. […] Our findings demonstrated DeepMyopia as a reliable and efficient AI-based decision support system for intervention guidance for children. […] DeepMyopia also effectively stratified children into low- and high-risk groups (p<0.001) in both test sets. [...] DeepMyopia demonstrated the capability in discriminating the low- and high-risk groups for developing myopia with a significant separation in HKCES dataset (p<0.001, Fig. 3b).
- #9 A review of paediatric vision screening protocols and guidelineshttps://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6629797/
Although several vision screening protocols that can detect broad range of paediatric vision problems have been developed, there sensitivity/specificity, time efficiency and level of expertise required for their administration differs. […] Vision screening conducted by adequately trained health professionals is vital for the detection of vision problems in children. […] The lack of randomized controlled data has not helped the evaluation of the effectiveness of vision screening. However, no studies have observed any risk associated with screening: the tests can detect the defects they are meant to detect, and there are effective treatments for these vision defects.