Leki w grupie
„szampony lecznicze”

Szampony lecznicze to specjalistyczne preparaty do pielęgnacji skóry głowy i włosów, które zawierają substancje aktywne o działaniu terapeutycznym. W przeciwieństwie do zwykłych szamponów kosmetycznych, ich zadaniem jest nie tylko oczyszczanie, ale przede wszystkim leczenie lub łagodzenie objawów różnych dermatoz skóry głowy.

Szampony lecznicze można podzielić na kilka głównych kategorii w zależności od zawartych substancji aktywnych i ich działania: przeciwłupieżowe (z pirytonianem cynku, siarczkiem selenu, ketokonazolem), przeciwgrzybicze (z ketokonazolem, cyklopiroksoloaminą), przeciwświądowe i przeciwzapalne (z dziegciem, glikokorykosteroidami), keratolityczne (z kwasem salicylowym), przeciwłojotokowe oraz nawilżające i regenerujące.

Wśród najpopularniejszych szamponów leczniczych w Polsce znajdują się: Nizoral (ketokonazol), Selsun (siarczek selenu), Seboradin (pirytionian cynku), Dercos (kwas salicylowy), Pharmaceris (pirytionian cynku, dziegieć), Vichy Dercos (pirytionian cynku, kwas salicylowy), Alfasept (chlorheksydyna), Sebamed (pH 5.5, bezalkaliczny) oraz Bioderma Nodé (cyklopiroksolamina).

Największą zaletą stosowania szamponów leczniczych jest ich ukierunkowane działanie terapeutyczne przy jednoczesnej łatwości aplikacji. Pozwalają one na systematyczne dostarczanie substancji aktywnych bezpośrednio do miejsca chorobowo zmienionego. Ponadto, w przeciwieństwie do innych form leczenia dermatologicznego, mogą być stosowane regularnie w ramach codziennej higieny, co zwiększa compliance pacjentów.

Należy jednak pamiętać o potencjalnych zagrożeniach związanych z ich stosowaniem. Szampony lecznicze mogą powodować przesuszenie skóry głowy i włosów, podrażnienia, reakcje alergiczne lub fotouczulające. Niektóre substancje aktywne (np. ketokonazol) mogą wchłaniać się przez skórę i wywoływać działania ogólnoustrojowe. Długotrwałe stosowanie szamponów zawierających kortykosteroidy może prowadzić do ścieńczenia skóry i efektu z odbicia po odstawieniu. Istotne jest również, że niewłaściwie dobrany szampon leczniczy może nasilić objawy chorobowe.

W przypadku szamponów przeciwłupieżowych najczęściej stosowanymi substancjami są pirytionian cynku (Head&Shoulders, Seboradin), ketokonazol (Nizoral), siarczek selenu (Selsun Blue) oraz dziegieć (T-Gel). Szampony przeciwgrzybicze zawierają głównie ketokonazol (Nizoral), cyklopiroksoloaminę (Stieprox) lub klotrimazol. Do szamponów łagodzących świąd i stany zapalne należą preparaty z dziegciem (Polytar, T-Gel), ichtiolem, aloe vera oraz pantenolem.

Lista leków w tej grupie

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl