Leki w grupie
„preparat złożony do żywienia pozajelitowego”

Preparaty złożone do żywienia pozajelitowego to specjalistyczne mieszaniny substancji odżywczych, dostarczające pacjentom niezbędnych składników pokarmowych drogą dożylną, z pominięciem przewodu pokarmowego. Stosowane są u osób, które nie mogą przyjmować pokarmu drogą doustną lub enteralną (przez przewód pokarmowy) w ilości zaspokajającej potrzeby organizmu.

Żywienie pozajelitowe może być prowadzone przy użyciu mieszanin trójkomorowych (zawierających aminokwasy, glukozę i tłuszcze) lub przygotowywanych indywidualnie, zgodnie z potrzebami pacjenta. Preparaty te dostarczają makroskładniki (białka, węglowodany, tłuszcze) oraz mikroskładniki (witaminy, pierwiastki śladowe, elektrolity) niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu.

Wśród preparatów złożonych dostępnych w Polsce znajdują się m.in.: Kabiven, Olimel, Nutriflex, SmofKabiven, Clinimix, Numeta (dla dzieci), Clinolipid (emulsja tłuszczowa). Komponenty te mogą być również przygotowywane indywidualnie w aptekach szpitalnych jako mieszaniny „all-in-one” (wszystko w jednym), dostosowane do konkretnych potrzeb pacjenta.

Największą zaletą stosowania preparatów złożonych do żywienia pozajelitowego jest możliwość precyzyjnego dostarczenia wszystkich niezbędnych składników odżywczych pacjentom, którzy nie mogą korzystać z przewodu pokarmowego. Gotowe preparaty złożone zapewniają wygodę stosowania, stabilność mieszaniny oraz zmniejszają ryzyko błędów w przygotowaniu, a także redukują ryzyko kontaminacji mikrobiologicznej.

Niebezpieczeństwa związane ze stosowaniem żywienia pozajelitowego obejmują ryzyko powikłań metabolicznych (hiperglikemia, zaburzenia elektrolitowe), mechanicznych (związanych z cewnikiem centralnym), infekcyjnych oraz zespół ponownego odżywienia (refeeding syndrome). Długotrwałe żywienie pozajelitowe może prowadzić do chorób wątroby, osteoporozy oraz zaników błony śluzowej przewodu pokarmowego.

Preparaty złożone do żywienia pozajelitowego możemy podzielić na: preparaty standardowe (o stałym składzie), preparaty specjalne (dla pacjentów z niewydolnością narządową, np. nerkową lub wątrobową), preparaty immunomodulujące (zawierające glutaminę, argininę, kwasy tłuszczowe omega-3) oraz preparaty pediatryczne (dostosowane do potrzeb dzieci w różnym wieku). Osobną kategorię stanowią składniki do przygotowywania indywidualnych mieszanin, takie jak roztwory aminokwasów, emulsje tłuszczowe czy roztwory glukozy.