choroba wątroby alkoholowa
Choroba wątroby alkoholowa (ALD – Alcoholic Liver Disease) to spektrum uszkodzeń wątroby spowodowanych nadmiernym spożyciem alkoholu. Obejmuje trzy główne stadia: stłuszczenie wątroby (najwcześniejsza i odwracalna postać), alkoholowe zapalenie wątroby oraz marskość wątroby (nieodwracalne stadium końcowe).
Patogeneza choroby wiąże się z metabolizmem etanolu w hepatocytach, gdzie jest on przekształcany do acetaldehydu, który uszkadza komórki wątroby poprzez stres oksydacyjny, dysfunkcję mitochondriów i reakcje zapalne. Dodatkowe mechanizmy uszkodzenia obejmują zaburzenia mikrobioty jelitowej oraz zwiększoną przepuszczalność jelit, prowadzące do translokacji bakteryjnej i endotoksemii.
Diagnostyka opiera się na wywiadzie dotyczącym spożycia alkoholu, badaniach laboratoryjnych (m.in. AspAT, AlAT, GGTP), badaniach obrazowych wątroby oraz w wybranych przypadkach biopsji wątroby. Charakterystyczny jest stosunek AspAT/AlAT >2, który sugeruje tło alkoholowe uszkodzenia.
Leczenie obejmuje przede wszystkim całkowitą abstynencję alkoholową, która może prowadzić do poprawy nawet w zaawansowanych stadiach. Stosuje się również terapię żywieniową, leczenie powikłań (jak wodobrzusze, encefalopatia wątrobowa) oraz farmakoterapię wspomagającą (np. kortykosteroidy w ciężkim alkoholowym zapaleniu wątroby). W przypadku schyłkowej niewydolności wątroby konieczne może być rozważenie przeszczepienia narządu.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Nadużywanie alkoholu – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Nadużywanie alkoholu (AUD) stanowi złożony problem zdrowotny, którego rokowanie zależy od wielu czynników, w tym wyjściowego poziomu spożycia, nasilenia uzależnienia, zdolności rozpoznawania emocji oraz zmian strukturalnych w mózgu, takich jak zmniejszona objętość prawego przedniego i tylnego zakrętu obręczy oraz istoty szarej prawego płata czołowego. Zaawansowane metody uczenia maszynowego umożliwiły identyfikację wielowymiarowych predyktorów remisji AUD, w tym czynników genetycznych (Polygenic Risk Scores), połączeń czynnościowych mózgu (EEG), stanu cywilnego i zatrudnienia, z dokładnością predykcyjną sięgającą 86,04% w specyficznych grupach demograficznych. Kontrolowane picie (CD) jako cel terapeutyczny jest skuteczniejsze u pacjentów z niższym nasileniem uzależnienia i mniejszą liczbą problemów funkcjonalnych, a także u osób wydających mniej na alkohol w stosunku do oszczędności. W przypadku choroby wątroby związanej z alkoholem (ALD), spożycie ≥280 g alkoholu tygodniowo po diagnozie zaawansowanej choroby zwiększa śmiertelność (HR 1,98; 95% CI 1,21-3,24) i ryzyko dekompensacji (HR 1,62; 95% CI 1,02-2,56), podczas gdy abstynencja poprawia rokowanie.
atrofia hipokampa, biomarkery, choroba wątroby alkoholowa, dekompensacja wątroby, elektroencefalografia, encefalopatia, funkcje poznawcze, istota biała, kontrolowane picie, krwawienie z żylaków, marskość wątroby, nadciśnienie wrotne, nadużywanie alkoholu, płynność leksykalna, rozpoznawanie emocji, sieć stanu spoczynkowego, uczenie maszynowe, wodobrzusze, zaburzenie używania alkoholu, zmiany strukturalne mózgu, żółtaczka