wrzód żołądka związany z przyjmowaniem NLPZ
Wskazanie

Wrzód żołądka związany z przyjmowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) to poważne powikłanie, które występuje u około 15-30% pacjentów regularnie stosujących te leki. NLPZ hamują działanie enzymu cyklooksygenazy (COX), prowadząc do zmniejszenia syntezy prostaglandyn chroniących błonę śluzową żołądka, co skutkuje osłabieniem jej bariery ochronnej i zwiększeniem podatności na uszkodzenia kwasowe.

Czynnikami ryzyka rozwoju wrzodów związanych z NLPZ są: wiek powyżej 65 lat, wcześniejsza choroba wrzodowa, jednoczesne stosowanie kilku NLPZ, wysokie dawki leków, współistniejące choroby oraz równoczesne przyjmowanie glikokortykosteroidów, leków przeciwzakrzepowych lub selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny. Zakażenie Helicobacter pylori również zwiększa ryzyko wystąpienia wrzodów.

W leczeniu i profilaktyce wrzodów związanych z NLPZ stosuje się inhibitory pompy protonowej (IPP) takie jak: Controloc (pantoprazol), Helicid (omeprazol), Nexium (esomeprazol), Lanzul (lanzoprazol) czy Emanera (esomeprazol). Alternatywnie można zastosować antagonistów receptora H2, jak Famotydyna WZF (famotydyna) czy Ranitydyna Aurovitas (ranitydyna), jednak IPP wykazują większą skuteczność. W przypadku zakażenia H. pylori konieczna jest eradykacja bakterii.

Największą trudnością w leczeniu pacjentów z wrzodami związanymi z NLPZ jest konieczność kontynuacji terapii przeciwzapalnej u osób z chorobami reumatologicznymi czy innymi stanami zapalnymi. W takich przypadkach zaleca się zamianę klasycznych NLPZ na selektywne inhibitory COX-2 (Aclexa, Celebrex – celekoksyb) lub stosowanie najmniejszych skutecznych dawek NLPZ w połączeniu z IPP. W ciężkich przypadkach konieczna może być czasowa odstawienie NLPZ i poszukiwanie alternatywnych metod leczenia przeciwbólowego.

Istotnym wyzwaniem jest również niska świadomość pacjentów dotycząca ryzyka związanego z przewlekłym stosowaniem NLPZ, szczególnie dostępnych bez recepty (Ibuprom, Nurofen, Ketonal). Pacjenci często nie informują lekarzy o samodzielnym przyjmowaniu tych leków, co utrudnia odpowiednią profilaktykę i może prowadzić do poważnych powikłań, w tym krwawień z przewodu pokarmowego, które mogą zagrażać życiu.