wrzód żołądka i dwunastnicy związany z leczeniem NLPZ u pacjentów z grupy ryzyka
Wskazanie

Wrzód żołądka i dwunastnicy związany z leczeniem NLPZ (niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi) stanowi poważne powikłanie terapii przeciwbólowej i przeciwzapalnej. NLPZ, takie jak diklofenak (Diclac, Dicloberl), ibuprofen (Ibuprom, Nurofen), naproksen (Anapran, Aleve) czy ketoprofen (Ketonal, Febrofen), hamują syntezę prostaglandyn, co prowadzi do osłabienia mechanizmów ochronnych błony śluzowej przewodu pokarmowego.

Pacjenci z grupy ryzyka to osoby powyżej 65 roku życia, z wywiadem choroby wrzodowej, jednocześnie przyjmujący glikokortykosteroidy lub leki przeciwzakrzepowe, a także chorzy z poważnymi chorobami współistniejącymi. W tej grupie ryzyko powikłań wrzodowych może wzrosnąć nawet 5-10 krotnie w porównaniu z populacją ogólną.

W profilaktyce i leczeniu stosuje się przede wszystkim inhibitory pompy protonowej (IPP), takie jak omeprazol (Gasec, Helicid), pantoprazol (Controloc, Nolpaza), esomeprazol (Nexium, Emanera) czy rabeprazol (Pariet). Alternatywnie można zastosować antagonistów receptora H2, np. ranitydynę (Ranigast) czy famotydynę (Famotydyna Teva), jednak ich skuteczność jest niższa niż IPP.

W przypadku rozpoznania zakażenia Helicobacter pylori konieczne jest wdrożenie terapii eradykacyjnej składającej się z IPP i dwóch antybiotyków (np. klarytromycyna i amoksycylina). Popularne schematy dostępne są w postaci gotowych zestawów, jak Helicid Control czy Pylera.

Największe trudności w leczeniu pacjentów z wrzodami związanymi z NLPZ dotyczą konieczności kontynuacji leczenia przeciwbólowego przy jednoczesnym wysokim ryzyku powikłań. Często niezbędna jest zmiana NLPZ na selektywne inhibitory COX-2 (celekoksyb – Celebrex) lub całkowita zmiana grupy leków przeciwbólowych. Dodatkowym wyzwaniem jest niska adherencja pacjentów do zaleceń dotyczących profilaktyki, zwłaszcza gdy nie odczuwają oni dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego. Krwawienie z przewodu pokarmowego jako powikłanie terapii NLPZ może wystąpić nagle i stanowić bezpośrednie zagrożenie życia.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl