stan zapalny dróg żółciowych
Wskazanie

Stan zapalny dróg żółciowych (cholangitis) to poważna infekcja przewodów, którymi żółć przepływa z wątroby do dwunastnicy. Stan ten najczęściej występuje w wyniku blokady dróg żółciowych, zazwyczaj spowodowanej kamieniami żółciowymi, zwężeniami lub nowotworami. Bakterie z przewodu pokarmowego mogą wówczas przedostać się do zamkniętego układu żółciowego, wywołując potencjalnie zagrażającą życiu infekcję.

Objawy stanu zapalnego dróg żółciowych obejmują tzw. triadę Charcota: gorączkę z dreszczami, ból w prawym górnym kwadrancie brzucha oraz żółtaczkę. U niektórych pacjentów może rozwinąć się pentada Reynoldsa, gdy do triady dołącza się wstrząs septyczny i zaburzenia świadomości. Diagnostyka opiera się na badaniach laboratoryjnych (podwyższone markery stanu zapalnego, bilirubina, enzymy wątrobowe) oraz obrazowych (USG, tomografia komputerowa, MRCP lub ERCP).

Leczenie ostrego stanu zapalnego dróg żółciowych obejmuje natychmiastową antybiotykoterapię szerokospektrową oraz odbarczenie dróg żółciowych. W Polsce stosuje się takie antybiotyki jak Tazocin (piperacylina z tazobaktamem), Meronem (meropenem), Tienam (imipenem z cylastatyną), często w połączeniu z metronidazolem (Metronidazol, Metronidazol Polpharma). Odbarczenie dróg żółciowych najczęściej wykonuje się podczas ERCP, rzadziej poprzez przezskórny drenaż przezwątrobowy (PTCD) lub interwencję chirurgiczną.

Największą trudnością w leczeniu cholangitis jest szybka progresja do ciężkiej sepsy i wstrząsu septycznego, co może prowadzić do niewydolności wielonarządowej i zgonu. Opóźnienie w rozpoznaniu lub leczeniu znacząco zwiększa śmiertelność. Wyzwaniem pozostaje również skuteczne odbarczenie dróg żółciowych, zwłaszcza przy złożonych przeszkodach jak zwężenia nowotworowe czy mnogie kamienie. U pacjentów z nawracającymi epizodami zapalenia dróg żółciowych konieczne może być długotrwałe stosowanie profilaktycznej antybiotykoterapii lub rozważenie definitywnych metod chirurgicznych.

W przypadku przewlekłego zapalenia dróg żółciowych, szczególnie w przebiegu pierwotnego stwardniającego zapalenia dróg żółciowych (PSC), stosuje się kwas ursodeoksycholowy (Ursopol, Proursan, Ursocam), choć jego skuteczność w tej chorobie pozostaje dyskusyjna. W leczeniu nawracających infekcji dróg żółciowych u pacjentów z protezami dróg żółciowych stosuje się okresowe wymiany stentów oraz schematy antybiotykoterapii rotacyjnej.