przewodnienie hipotoniczne
Wskazanie

Przewodnienie hipotoniczne (hiponatremia rozcieńczeniowa) to stan, w którym dochodzi do nadmiernego gromadzenia wody w organizmie przy jednoczesnym względnym niedoborze sodu w osoczu. Stężenie sodu w surowicy spada poniżej 135 mmol/l. Występuje najczęściej w wyniku nieprawidłowej gospodarki płynowej (nadmierne przyjmowanie płynów), niewydolności nerek, niewydolności serca, marskości wątroby, a także w zespole nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH).

Leczenie przewodnienia hipotonicznego opiera się przede wszystkim na ograniczeniu podaży płynów oraz uzupełnieniu niedoboru elektrolitów. W przypadkach ciężkiego przewodnienia stosuje się preparaty NaCl 0,9% lub 3%, takie jak Natrium Chloratum (0,9% i hipertoniczny 3% lub 10%). W terapii przewodnienia hipotonicznego wykorzystuje się również leki moczopędne, takie jak Furosemid (furosemid), Torasemid (torasemid) czy Hydrochlorothiazyd. Przy SIADH można zastosować antagonistów receptora V2 wazopresyny – Tolvaptan (Samsca).

Największą trudność w leczeniu przewodnienia hipotonicznego stanowi odpowiednie tempo wyrównania niedoboru sodu. Zbyt szybka korekcja hiponatremii może prowadzić do rozwoju zespołu osmotycznej demielinizacji (centralnej mielinolizy mostu), dlatego stężenie sodu nie powinno wzrastać szybciej niż o 8-10 mmol/l w ciągu doby, a u pacjentów wysokiego ryzyka nawet wolniej. Kolejnym wyzwaniem jest prawidłowa diagnostyka przyczyny przewodnienia, która warunkuje wybór skutecznej terapii. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek lub serca balansowanie między odwodnieniem a przewodnieniem wymaga szczególnej ostrożności i regularnego monitorowania parametrów klinicznych oraz laboratoryjnych.