Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Sód dietylenotriaminopentaoctan jednowodny

Sód dietylenotriaminopentaoctan jednowodny (DTPA) w preparacie PoltechDTPA (13,25 mg DTPA) stosowanym jako składnik radiofarmaceutyczny wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Przed podaniem preparatu u kobiet w wieku rozrodczym należy bezwzględnie wykluczyć ciążę, a w przypadku braku miesiączki lub nieregularnych cykli rozważyć alternatywne metody diagnostyczne bez promieniowania jonizującego. Optymalny termin badania to pierwsze 10 dni po menstruacji. U ciężarnych badanie powinno być wykonywane tylko, gdy korzyści diagnostyczne przewyższają ryzyko, ponieważ podanie preparatu o aktywności 555 MBq powoduje dawkę promieniowania 4,4 mGy do macicy, co przekracza próg 0,5 mGy uznawany za potencjalnie szkodliwy dla płodu.

  1. Wpływ sodu dietylenotriaminopentaoctanu jednowodnego na płodność, ciążę i laktację
    1. Kobiety w wieku rozrodczym
    2. Ciąża i ekspozycja płodu
    3. Karmienie piersią
    4. Zalecenia praktyczne dla lekarzy
    5. Kolejne rozdziały

Wpływ sodu dietylenotriaminopentaoctanu jednowodnego na płodność, ciążę i laktację

Sód dietylenotriaminopentaoctan jednowodny (DTPA) jest składnikiem aktywnym zestawu do sporządzania preparatu radiofarmaceutycznego, który po wyznakowanym radioizotopem może mieć istotny wpływ na kobiety w wieku rozrodczym, ciężarne oraz karmiące piersią. Lek PoltechDTPA zawierający 13,25 mg DTPA wymaga szczególnych środków ostrożności w przypadku stosowania u tych grup pacjentek.1

Kobiety w wieku rozrodczym

U kobiet w wieku rozrodczym przed zastosowaniem preparatu PoltechDTPA zawierającego sód dietylenotriaminopentaoctan jednowodny należy bezwzględnie wykluczyć ciążę. Istnieją konkretne wytyczne dotyczące postępowania, które powinien przestrzegać lekarz przepisujący badanie z użyciem tego preparatu radiofarmaceutycznego:2

3

Ciąża i ekspozycja płodu

Stosowanie sodu dietylenotriaminopentaoctanu jednowodnego w postaci znakowanej radioizotopem u kobiet ciężarnych wiąże się z potencjalnym ryzykiem dla rozwijającego się płodu. Lekarz musi przekazać pacjentce następujące informacje:4

  • Badanie z użyciem PoltechDTPA u kobiet ciężarnych powinno być wykonywane tylko wtedy, gdy jest absolutnie niezbędne
  • Badanie można przeprowadzić wyłącznie gdy spodziewane korzyści diagnostyczne zdecydowanie przewyższają ryzyko związane z ekspozycją płodu na promieniowanie
  • Podanie preparatu o aktywności 555 MBq powoduje pochłonięcie przez macicę dawki 4,4 mGy
  • Dawki promieniowania przekraczające 0,5 mGy są potencjalnie szkodliwe dla rozwijającego się płodu

5

Karmienie piersią

W przypadku konieczności zastosowania preparatu PoltechDTPA zawierającego sód dietylenotriaminopentaoctan jednowodny u kobiet karmiących piersią, lekarz powinien przekazać pacjentce szczegółowe instrukcje dotyczące postępowania:6

  • Optymalnym rozwiązaniem jest odroczenie badania do czasu zakończenia karmienia piersią, jeśli stan kliniczny na to pozwala
  • Jeżeli badanie jest konieczne, należy poinformować pacjentkę o konieczności przerwania karmienia piersią na 4 godziny po podaniu radiofarmaceutyku
  • Mleko odciągnięte w tym czasie powinno zostać usunięte, a nie podane dziecku
  • Po upływie 4 godzin karmienie piersią może być kontynuowane

7

Zalecenia praktyczne dla lekarzy

Lekarz zlecający badanie z użyciem preparatu zawierającego sód dietylenotriaminopentaoctan jednowodny powinien przeprowadzić dokładny wywiad dotyczący statusu reprodukcyjnego pacjentki oraz postępować zgodnie z następującymi zasadami:8

  • Przed zleceniem badania z użyciem PoltechDTPA należy udokumentować datę ostatniej miesiączki
  • W przypadkach wątpliwych rozważyć wykonanie testu ciążowego
  • Informować pacjentki o potencjalnym ryzyku związanym z ekspozycją na promieniowanie
  • Przekazać dokładne instrukcje dotyczące postępowania w przypadku kobiet karmiących piersią
  • Zawsze rozważyć alternatywne metody diagnostyczne niezwiązane z ekspozycją na promieniowanie jonizujące, szczególnie u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych lub karmiących piersią

9

Należy podkreślić, że decyzja o zastosowaniu preparatu zawierającego sód dietylenotriaminopentaoctan jednowodny u kobiet ciężarnych lub karmiących piersią musi być poprzedzona wnikliwą analizą stosunku korzyści do ryzyka, z uwzględnieniem potencjalnych skutków promieniowania dla pacjentki i płodu lub dziecka karmionego piersią.10

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl