Wskazania do stosowania
Nafazolina

Nafazolina, będąca sympatykomimetykiem o działaniu obkurczającym naczynia krwionośne, jest stosowana głównie w leczeniu ostrych i przewlekłych stanów zapalnych błony śluzowej nosa oraz zatok przynosowych. W preparacie Rhinazin zawiera 1 mg/ml nafazoliny azotanu i jest wskazana w zapaleniach o etiologii zakaźnej i alergicznej. Kombinacje z innymi substancjami, takimi jak sulfatiazol (50 mg/ml w Sulfarinol) czy difenhydramina (1 mg/ml w Betadrin), rozszerzają spektrum działania na zakażenia bakteryjne oraz alergiczne zapalenia spojówek i nosa. Preparaty te są przeznaczone do krótkotrwałego, doraźnego stosowania, co jest istotne w kontekście ryzyka działań niepożądanych przy długotrwałym użyciu. Sulfarinol jest dopuszczony do stosowania u pacjentów od 12 roku życia, co ogranicza jego użycie w młodszych grupach wiekowych.

Wskazania do stosowania nafazoliny

Nafazolina (Naphazolini nitras) jest substancją czynną stosowaną w medycynie jako lek sympatykomimetyczny o działaniu obkurczającym naczynia krwionośne. W zależności od postaci oraz połączenia z innymi substancjami czynnymi, nafazolina występuje w różnych stężeniach i znajduje zastosowanie w kilku wskazaniach klinicznych.1

Stany zapalne błony śluzowej nosa

Nafazolina w postaci kropli do nosa jest wskazana do stosowania w ostrych stanach zapalnych błony śluzowej nosa. Lek jest również odpowiedni w przypadkach zaostrzeń przewlekłego nieżytu nosa w przebiegu sezonowego i całorocznego alergicznego nieżytu nosa lub przeziębienia. Warto podkreślić, że preparaty zawierające nafazolinę często działają objawowo i są przeznaczone do leczenia doraźnego.2

W przypadku produktu Rhinazin (1 mg/ml nafazoliny azotanu), substancja ta znajduje zastosowanie jako leczenie pomocnicze ostrego i przewlekłego zapalenia błony śluzowej nosa oraz zatok przynosowych. Dotyczy to zarówno stanów zapalnych spowodowanych zakażeniem, jak i tych o podłożu uczuleniowym.3

Objawy przekrwienia błony śluzowej nosa

Nafazolina w połączeniu z sulfatiazolem (np. w preparacie Sulfarinol) jest wskazana do krótkotrwałego, doraźnego leczenia objawów przekrwienia błony śluzowej nosa, takich jak:

4

Objawy te są zazwyczaj spowodowane przez stan zapalny związany z zakażeniem bakteryjnym. W przypadku preparatu Sulfarinol, zawierającego 1 mg nafazoliny azotanu oraz 50 mg sulfatiazolu na ml, wskazane jest stosowanie u dorosłych, dzieci i młodzieży w wieku od 12 lat.5

Stany zapalne spojówek

Nafazolina w połączeniu z difenhydraminą (np. w preparacie Betadrin) znajduje zastosowanie w okulistyce. Krople do oczu zawierające te substancje są wskazane w ostrych stanach zapalnych spojówek występujących w przebiegu sezonowego i całorocznego alergicznego zapalenia oczu.6

Dodatkowo, preparat Betadrin może być stosowany w stanach zapalnych związanych z podrażnieniem spojówek, które wystąpiły wskutek:

  • stosowania soczewek kontaktowych
  • działania słońca
  • narażenia na dym papierosowy
  • kontaktu z wodą na pływalni
  • innych czynników drażniących

7

Podrażnienia skóry po ukłuciach owadów

Nafazolina w postaci aerozolu na skórę (np. w preparacie Allertec Ukąszenia) jest wskazana do stosowania w stanach podrażnienia skóry wywołanych przez ukłucia różnych owadów, takich jak:

  • komary
  • mrówki
  • meszki
  • pszczoły
  • osy
  • inne owady

8

W preparacie Allertec Ukąszenia nafazolina występuje w połączeniu z antazoliną w stężeniu 0,25 mg nafazoliny azotanu na ml roztworu, co umożliwia skuteczne łagodzenie miejscowych reakcji skórnych po ukąszeniach owadów.9

Połączenia nafazoliny z innymi substancjami

Nafazolina rzadko występuje jako jedyna substancja czynna w preparatach leczniczych. Najczęściej jest łączona z innymi substancjami w celu zwiększenia skuteczności terapeutycznej. Poniżej przedstawiono typowe połączenia nafazoliny z innymi substancjami czynnymi oraz ich wskazania:

Preparat Substancje czynne Stężenie nafazoliny Postać farmaceutyczna Główne wskazania
Rhinazin Nafazolina azotan 1 mg/ml Krople do nosa Ostre i przewlekłe zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych
Betadrin Nafazolina azotan + Difenhydramina chlorowodorek 0,33 mg/ml Krople do oczu Alergiczne zapalenie oczu, podrażnienie spojówek
Betadrin WZF Nafazolina azotan + Difenhydramina chlorowodorek 0,33 mg/ml Krople do nosa Ostre stany zapalne błony śluzowej nosa, alergiczny nieżyt nosa
Sulfarinol Nafazolina azotan + Sulfatiazol 1 mg/ml Krople do nosa Przekrwienie błony śluzowej nosa związane z zakażeniem bakteryjnym
Allertec Ukąszenia Nafazolina azotan + Antazolina siarczan 0,25 mg/ml Aerozol na skórę Podrażnienia skóry po ukłuciach owadów

Nafazolina z difenhydraminą

Połączenie nafazoliny (0,33 mg/ml) z difenhydraminą (1 mg/ml) w preparacie Betadrin WZF w postaci kropli do nosa jest szczególnie korzystne w przypadku ostrych stanów zapalnych błony śluzowej nosa oraz zaostrzeń przewlekłego nieżytu nosa w przebiegu alergii sezonowej i całorocznej, a także przeziębienia.10 11

To samo połączenie w tych samych stężeniach, ale w postaci kropli do oczu (Betadrin), jest wskazane w ostrych stanach zapalnych spojówek o podłożu alergicznym oraz w stanach podrażnienia spojówek wywołanych czynnikami zewnętrznymi.12 13

Nafazolina z sulfatiazolem

W preparacie Sulfarinol, nafazolina (1 mg/ml) występuje w połączeniu z sulfatiazolem (50 mg/ml), który jest lekiem przeciwbakteryjnym z grupy sulfonamidów. Ta kombinacja jest przeznaczona do krótkotrwałego, doraźnego leczenia objawów przekrwienia błony śluzowej nosa spowodowanych zakażeniem bakteryjnym.14 15

Nafazolina z antazoliną

W preparacie Allertec Ukąszenia, nafazolina (0,25 mg/ml) jest połączona z antazoliną (5 mg/ml), która jest lekiem przeciwhistaminowym. Ta kombinacja w postaci aerozolu na skórę jest wskazana do stosowania w stanach podrażnienia skóry po ukłuciach różnych owadów.16 17

Kiedy zalecać pacjentowi stosowanie nafazoliny

Nafazolina jako lek sympatykomimetyczny o działaniu obkurczającym naczynia krwionośne powinna być zalecana pacjentom w ściśle określonych sytuacjach klinicznych. Poniżej przedstawiono okoliczności, w których warto rozważyć zastosowanie preparatów zawierających nafazolinę.

Leczenie doraźne stanów zapalnych nosa

Preparaty zawierające nafazolinę w postaci kropli do nosa (Betadrin WZF, Rhinazin, Sulfarinol) warto zalecić pacjentom w przypadku:

  • ostrych stanów zapalnych błony śluzowej nosa
  • zaostrzeń przewlekłego nieżytu nosa
  • alergicznego nieżytu nosa (sezonowego lub całorocznego)
  • nieżytu nosa w przebiegu przeziębienia
  • zapalenia zatok przynosowych

18 19

Szczególnie warto zwrócić uwagę na doraźny charakter leczenia nafazoliną. Preparaty zawierające tę substancję czynną nie są przeznaczone do długotrwałego stosowania, o czym należy poinformować pacjenta.20

Objawy przekrwienia błony śluzowej o podłożu bakteryjnym

W przypadku objawów przekrwienia błony śluzowej nosa spowodowanych zakażeniem bakteryjnym, warto rozważyć zastosowanie preparatu Sulfarinol, który zawiera oprócz nafazoliny również sulfatiazol – lek przeciwbakteryjny. Preparat ten może być zalecany pacjentom zgłaszającym:

  • katar
  • uczucie zatkania nosa
  • obrzęk błony śluzowej nosa

21

Należy pamiętać, że Sulfarinol jest wskazany do stosowania u dorosłych, dzieci i młodzieży w wieku od 12 lat, co ogranicza możliwość jego zastosowania w młodszych grupach wiekowych.22

Stany zapalne oczu

Nafazolina w postaci kropli do oczu (np. Betadrin) może być zalecana pacjentom w przypadku:

  • ostrych stanów zapalnych spojówek w przebiegu alergii sezonowej
  • alergicznego zapalenia oczu (sezonowego lub całorocznego)
  • podrażnienia spojówek związanego z czynnikami zewnętrznymi, takimi jak:
    • używanie soczewek kontaktowych
    • ekspozycja na promieniowanie słoneczne
    • dym papierosowy
    • woda chlorowana (np. na basenie)
    • inne czynniki drażniące

23

Reakcje skórne po ukąsieniach owadów

W przypadku podrażnień skóry spowodowanych ukąszeniami owadów, warto rozważyć zalecenie preparatu Allertec Ukąszenia w postaci aerozolu na skórę. Preparat ten można zalecić pacjentom, którzy zgłaszają reakcje skórne po ukąszeniach:

  • komarów
  • mrówek
  • meszek
  • pszczół
  • os
  • innych owadów

24

Warto zwrócić uwagę, że zawarta w tym preparacie antazolina wykazuje działanie przeciwhistaminowe, co dodatkowo wspomaga łagodzenie objawów podrażnienia skóry po ukąszeniach owadów.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl