Przedawkowanie
Kwas l-folinowy

Przedawkowanie kwasu l-folinowego

Kwas l-folinowy (l-folinian disodu) jako substancja czynna stosowana w lecznictwie może ulec przedawkowaniu, podobnie jak inne środki farmakologiczne. Należy jednak podkreślić, że dostępne dane kliniczne nie wskazują na występowanie bezpośrednich poważnych następstw u pacjentów, którym podano dawki znacznie przekraczające zalecane. W dokumentacji produktu leczniczego Levofolic 50 mg/ml roztwór do wstrzykiwań / do infuzji nie odnotowano żadnych przypadków powikłań u pacjentów otrzymujących nawet znacznie większe dawki l-folinianu disodu niż dawki zalecane w standardowych protokołach terapeutycznych. ¹

Brak swoistego antidotum

W przypadku przedawkowania kwasu l-folinowego nie istnieje żadne swoiste antidotum, co należy uwzględnić przy podejrzeniu przedawkowania tej substancji. Postępowanie w takich przypadkach powinno mieć charakter objawowy i podtrzymujący, z monitorowaniem funkcji życiowych pacjenta. ²

Interakcje z innymi lekami przy przedawkowaniu

Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalne interakcje kwasu l-folinowego z innymi lekami stosowanymi jednocześnie, zwłaszcza w kontekście terapii przeciwnowotworowych. Przedawkowanie l-folinianu disodu podczas jednoczesnego stosowania metotreksatu może prowadzić do zmniejszenia skuteczności terapeutycznej metotreksatu. Jest to związane z tzw. zjawiskiem nadmiernego leczenia ochronnego (ang. over-rescue), gdzie zbyt wysokie stężenie folinianu neutralizuje działanie cytotoksyczne metotreksatu na komórki nowotworowe. ³

Przedawkowanie w schemacie z 5-fluorouracylem

W przypadku stosowania kwasu l-folinowego w schematach leczenia skojarzonym z 5-fluorouracylem (5-FU), szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość przedawkowania 5-FU. W takiej sytuacji, gdy dojdzie do przedawkowania 5-fluorouracylu podczas jednoczesnego podawania l-folinianu disodu, należy bezwzględnie postępować zgodnie z protokołem postępowania określonym dla przedawkowania 5-fluorouracylu. Jest to istotne, ponieważ kwas l-folinowy może nasilać zarówno terapeutyczne, jak i toksyczne działanie 5-FU poprzez biochemiczne modulowanie jego aktywności. ⁴

Objawy przedawkowania kwasu l-folinowego

Na podstawie dostępnych danych klinicznych, bezpośrednie objawy przedawkowania samego kwasu l-folinowego nie zostały szczegółowo opisane, co może wynikać z relatywnie niskiej toksyczności tej substancji przy podaniu w monoterapii. Niemniej jednak, personel medyczny powinien być wyczulony na możliwość wystąpienia objawów niespecyficznych oraz na potencjalne interakcje z innymi lekami podawanymi równocześnie. ⁵

⁶

Rekomendacje kliniczne przy przedawkowaniu

W przypadku podejrzenia przedawkowania kwasu l-folinowego zaleca się:

• Monitorowanie podstawowych parametrów życiowych pacjenta
• Rozważenie potencjalnych interakcji z innymi stosowanymi lekami, szczególnie metotreksatem i 5-fluorouracylem
• W przypadku terapii skojarzonej z metotreksatem – kontrolę stężenia metotreksatu w osoczu
• W przypadku terapii skojarzonej z 5-FU – wdrożenie protokołu postępowania przy przedawkowaniu 5-FU
• Leczenie objawowe w przypadku wystąpienia jakichkolwiek niepożądanych reakcji

⁷

Należy podkreślić, że produkt leczniczy Levofolic 50 mg/ml roztwór do wstrzykiwań / do infuzji zawiera l-folinian disodu w stężeniu odpowiadającym 50 mg kwasu l-folinowego w 1 ml roztworu, co należy uwzględnić przy kalkulacji potencjalnie przedawkowanej dawki. W zależności od wielkości stosowanej fiolki (1 ml, 4 ml lub 9 ml), całkowita zawartość substancji czynnej wynosi odpowiednio 50 mg, 200 mg lub 450 mg kwasu l-folinowego. ⁸