Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Glatiramer

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania glatiramera

Glatiramer należy podawać wyłącznie podskórnie. Nie wolno podawać go dożylnie ani domięśniowo.^{1 2}

Reakcje natychmiastowe po wstrzyknięciu

Lekarz prowadzący powinien poinformować pacjenta, że w ciągu kilku minut po wstrzyknięciu octanu glatirameru mogą wystąpić następujące reakcje: rozszerzenie naczyń krwionośnych (zaczerwienienie skóry z uczuciem gorąca), ból w klatce piersiowej, duszność, kołatania serca lub tachykardia (częstoskurcz).^{3 4}

Większość tych objawów ma charakter krótkotrwały i ustępuje samoistnie bez następstw. Jeżeli jednak wystąpią ciężkie działania niepożądane, pacjent powinien natychmiast przerwać leczenie octanem glatirameru i skontaktować się z lekarzem prowadzącym lub lekarzem pogotowia ratunkowego. W takich przypadkach może być zastosowane leczenie objawowe, zgodnie z decyzją lekarza.^{5 6}

Pacjenci z chorobami serca

Nie ma dowodów na to, że szczególne grupy pacjentów są bardziej narażone na wystąpienie wymienionych powyżej reakcji. Niemniej jednak, należy zachować ostrożność podczas podawania octanu glatirameru pacjentom, u których wcześniej występowały zaburzenia serca. Pacjentów takich należy regularnie obserwować podczas leczenia.^{7 8}

Reakcje nadwrażliwości i anafilaktoidalne

W rzadkich przypadkach zgłaszano występowanie drgawek i/lub reakcji anafilaktoidalnych lub alergicznych podczas stosowania octanu glatirameru.^{9 10}

W rzadkich przypadkach mogą wystąpić poważne reakcje nadwrażliwości takie jak skurcz oskrzeli, reakcja anafilaktyczna lub pokrzywka. Gdyby takie reakcje miały duże nasilenie, należy zastosować odpowiednie leczenie i przerwać podawanie octanu glatirameru.^{11 12}

Przeciwciała przeciw glatiramerowi

W surowicy krwi pacjentów otrzymujących długotrwale codzienne wstrzyknięcia octanu glatirameru wykrywano przeciwciała reagujące z octanem glatirameru. Maksymalne miano tych przeciwciał stwierdzano po leczeniu przez średnio 3-4 miesiące. Następnie miano zmniejszało się i pozostawało na poziomie nieco wyższym niż początkowo.^{13 14}

Nie ma dowodów na to, że przeciwciała reagujące z octanem glatirameru są przeciwciałami neutralizującymi ani że ich powstawanie może wpływać na skuteczność kliniczną octanu glatirameru.^{15 16}

Stosowanie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, czynność nerek powinna być regularnie kontrolowana w trakcie leczenia octanem glatirameru. Wprawdzie nie ma dowodów na odkładanie się kompleksów immunologicznych w kłębuszkach nerkowych u pacjentów, jednak nie można tego wykluczyć.^{17 18}

Uszkodzenie wątroby

Zaobserwowano rzadkie przypadki ciężkiego uszkodzenia wątroby podczas stosowania octanu glatirameru, w tym zapalenie wątroby z żółtaczką, niewydolność wątroby oraz pojedyncze przypadki przeszczepu wątroby. Uszkodzenie wątroby może wystąpić w różnym czasie po rozpoczęciu leczenia – od kilku dni do kilku lat. Większość przypadków ciężkiego uszkodzenia wątroby ustępowała po przerwaniu leczenia.^{19 20}

W niektórych przypadkach reakcje hepatotoksyczne występowały przy współistniejących czynnikach ryzyka takich jak: nadmierne spożycie alkoholu, istniejące lub przebyte uszkodzenie wątroby oraz stosowanie innych potencjalnie hepatotoksycznych leków.^{21 22}

Zaleca się regularnie monitorować pacjentów pod kątem uszkodzenia wątroby oraz poinformować ich, aby natychmiast zgłosili się do lekarza w przypadku wystąpienia objawów uszkodzenia wątroby. W przypadku klinicznie istotnego uszkodzenia wątroby należy rozważyć przerwanie stosowania octanu glatirameru.^{23 24}

Kluczowe środki ostrożności

• Glatiramer należy podawać wyłącznie podskórnie – nigdy dożylnie ani domięśniowo^{25 26}
• Po wstrzyknięciu możliwe jest wystąpienie natychmiastowych reakcji (rozszerzenie naczyń, ból w klatce, duszność, kołatania serca) – pacjent musi być o tym poinformowany^{27 28}
• Szczególna ostrożność u pacjentów z chorobami serca w wywiadzie^{29 30}
• Monitorowanie czynności nerek u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami nerek^{31 32}
• Regularne monitorowanie czynności wątroby ze względu na ryzyko uszkodzenia wątroby^{33 34}