Działania niepożądane
Centuria

Centuria (Centaurium erythraea Rafn s. l. wraz z C. majus i C. suffruticosum) jest składnikiem aktywnym produktu leczniczego Canephron w dawce 18 mg na tabletkę drażowaną. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi związanymi z centurią są zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, dyskomfort w jamie brzusznej oraz biegunka, występujące z częstością ≥1/100 do <1/10. Ponadto, centuria może wywoływać reakcje alergiczne i/lub nadwrażliwości o nieznanej częstości występowania, które mogą manifestować się wysypką, świądem, obrzękiem czy trudnościami w oddychaniu. W przypadku pojawienia się objawów nadwrażliwości zaleca się natychmiastowe przerwanie stosowania leku.

Działania niepożądane centurii

Centuria (Centaurium erythraea Rafn s. l. wraz z C. majus (H. et L.) Zeltner i C. suffruticosum (Griseb.) Ronn., określana również synonimami Erythraea centaurium Persoon, C. umbellatum Gilibert, C. minus Gars.) stanowi jeden z głównych składników aktywnych produktu leczniczego Canephron w dawce 18 mg na tabletkę drażowaną. Substancja ta, będąca zielem centurii, może wywoływać określone działania niepożądane, które należy brać pod uwagę podczas stosowania preparatów ją zawierających.1

Profil bezpieczeństwa substancji

Centuria, jako składnik leku Canephron, wraz z pozostałymi substancjami czynnymi (korzeniem lubczyka i liściem rozmarynu), może przyczyniać się do wystąpienia działań niepożądanych o zróżnicowanym nasileniu i częstości występowania. Zgodnie z przyjętą klasyfikacją, częstość występowania działań niepożądanych podzielono na następujące kategorie:2

  • Bardzo często (≥1/10)
  • Często (≥1/100 do <1/10)
  • Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)
  • Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000)
  • Bardzo rzadko (<1/10 000)
  • Częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

3

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi związanymi ze stosowaniem centurii w produkcie Canephron są zaburzenia w obrębie przewodu pokarmowego. Objawy żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, dyskomfort w jamie brzusznej oraz biegunka, występują często (≥1/100 do <1/10) u pacjentów przyjmujących preparat zawierający centaurię. Dolegliwości te mogą wpływać na komfort pacjenta oraz potencjalnie zaburzać compliance terapeutyczne.4

Zaburzenia immunologiczne

Istotnym klinicznie aspektem bezpieczeństwa stosowania centurii jest potencjał alergizujący tej substancji. Zaburzenia układu immunologicznego w postaci reakcji alergicznych i/lub nadwrażliwości mogą wystąpić u pacjentów przyjmujących produkty zawierające centaurię. Częstość występowania tego typu reakcji została określona jako nieznana, co oznacza, że nie może być precyzyjnie określona na podstawie dostępnych danych.5

W przypadku pojawienia się pierwszych objawów nadwrażliwości lub alergii związanych ze stosowaniem produktu Canephron zawierającego centaurię, zaleca się natychmiastowe przerwanie stosowania leku. Jest to kluczowe zalecenie mające na celu zapobieganie rozwojowi poważniejszych reakcji alergicznych.6

Zestawienie działań niepożądanych centurii

Poniższa tabela przedstawia szczegółowy przegląd działań niepożądanych związanych ze stosowaniem centurii jako składnika produktu leczniczego Canephron, uwzględniając ich klasyfikację organową, charakter objawów oraz częstość występowania:

Klasyfikacja układowa Działanie niepożądane Opis Częstość występowania
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Uczucie dyskomfortu w górnej części żołądka z towarzyszącym odruchem wymiotnym Często (≥1/100 do <1/10)
Dyskomfort w jamie brzusznej Nieprzyjemne doznania w obrębie brzucha, wzdęcia, uczucie pełności Często (≥1/100 do <1/10)
Biegunka Zwiększona częstość wypróżnień i/lub luźne stolce Często (≥1/100 do <1/10)
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje alergiczne i/lub nadwrażliwości Różnorodne objawy nadwrażliwości, które mogą obejmować wysypkę, świąd, obrzęk, trudności w oddychaniu Częstość nieznana

7

Monitorowanie bezpieczeństwa i zgłaszanie działań niepożądanych

Dla zapewnienia optymalnego bezpieczeństwa pacjentów stosujących produkty zawierające centaurię, istotne jest ciągłe monitorowanie profilu działań niepożądanych. Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu szczególnie ważne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu.8

Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl). Dodatkowo, działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie produktu do obrotu.9

Postępowanie przy występowaniu działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia działań niepożądanych związanych ze stosowaniem centurii w produkcie Canephron, zaleca się następujące postępowanie:

  1. W przypadku zaburzeń żołądkowo-jelitowych o łagodnym nasileniu można rozważyć kontynuację leczenia przy jednoczesnym monitorowaniu objawów. Jeśli dolegliwości są uciążliwe dla pacjenta, należy rozważyć modyfikację dawkowania lub zmianę terapii.
  2. W przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości lub alergii, niezależnie od ich nasilenia, należy natychmiast przerwać stosowanie produktu zawierającego centaurię i wdrożyć odpowiednie postępowanie przeciwalergiczne.10
  3. Wszystkie zaobserwowane działania niepożądane powinny być szczegółowo dokumentowane i zgłaszane zgodnie z obowiązującymi procedurami farmakowigilancji.

Uwagi dotyczące szczególnych grup pacjentów

Należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu centurii u pacjentów z wywiadem w kierunku alergii i nadwrażliwości na składniki produktu lub rośliny z rodziny goryczkowatych (Gentianaceae), do których należy centuria. U tych pacjentów ryzyko wystąpienia reakcji alergicznych może być zwiększone.11

Ponadto, ze względu na możliwość wystąpienia zaburzeń żołądkowo-jelitowych, produkt zawierający centaurię należy stosować z ostrożnością u pacjentów z aktywną chorobą zapalną jelit, zespołem jelita drażliwego lub innymi przewlekłymi schorzeniami przewodu pokarmowego, gdyż działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego mogą nasilać objawy tych chorób.12

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl