Właściwości farmakodynamiczne
Bromfenak

Bromfenak, niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) z grupy leków oftalmologicznych (kod ATC: S01BC11), jest stosowany głównie w leczeniu zapaleń oka, zwłaszcza pooperacyjnych stanów zapalnych po operacji zaćmy. Preparat Brofestill dostępny jest w stężeniu 0,9 mg/ml (około 33 μg bromfenaku w jednej kropli) w formie kropli do oczu, zarówno standardowych z konserwantem (50 μg/ml chlorku benzalkoniowego), jak i jednodawkowych bez konserwantów. Mechanizm działania bromfenaku opiera się na selektywnym hamowaniu enzymu COX-2, co skutkuje znaczącym zahamowaniem syntezy prostaglandyn (IC50 = 1,1 μM), przewyższającym skutecznością indometacynę (IC50 = 4,2 μM) i pranoprofen (IC50 = 11,9 μM). Badania in vivo na modelu zapalenia błony naczyniowej oka u królików potwierdziły skuteczność bromfenaku w stężeniach od 0,02% do 0,2% w redukcji objawów zapalenia.

Właściwości farmakodynamiczne bromfenaku

Bromfenak jest substancją aktywną należącą do niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), stosowaną głównie w okulistyce. Substancja ta jest sklasyfikowana w grupie farmakoterapeutycznej: Leki oftalmologiczne, Niesteroidowe leki przeciwzapalne, kod ATC: S01BC11. Dostępna jest w produktach leczniczych takich jak Brofestill w stężeniu 0,9 mg/ml w postaci kropli do oczu, przy czym jedna kropla zawiera około 33 mikrogramy bromfenaku.1

Mechanizm działania

Główny mechanizm działania bromfenaku opiera się na jego zdolności do hamowania syntezy prostaglandyn, co przekłada się na efekt przeciwzapalny. Swoista aktywność farmakologiczna bromfenaku polega przede wszystkim na hamowaniu enzymu cyklooksygenazy 2 (COX-2), przy jednoczesnym minimalnym wpływie na aktywność cyklooksygenazy 1 (COX-1).2

Badania in vitro

W badaniach in vitro wykazano, że bromfenak efektywnie hamuje syntezę prostaglandyn w ciele rzęskowym tęczówki królików. Skuteczność bromfenaku w tym zakresie jest znacząca, co potwierdzają wartości IC50 (stężenie hamujące w 50%) na poziomie 1,1 μM. Dla porównania, wartości IC50 dla innych substancji z tej grupy były wyższe: dla indometacyny wynosiły 4,2 μM, a dla pranoprofenu 11,9 μM. Niższe wartości IC50 wskazują na większą skuteczność bromfenaku w hamowaniu syntezy prostaglandyn w porównaniu z wymienionymi lekami.3

Badania modelowe na zwierzętach

Na eksperymentalnym modelu zapalenia błony naczyniowej oka u królików wykazano, że bromfenak stosowany w różnych stężeniach (0,02%, 0,05%, 0,1% i 0,2%) skutecznie hamował praktycznie wszystkie przedmiotowe objawy zapalenia oka. Badania te potwierdziły silne właściwości przeciwzapalne bromfenaku w warunkach in vivo.4

Skuteczność kliniczna bromfenaku

Skuteczność kliniczna bromfenaku została potwierdzona w szeregu badań klinicznych prowadzonych zarówno w Japonii, jak i w Stanach Zjednoczonych. Przeprowadzono dwa wieloośrodkowe badania fazy II z doborem losowym metodą podwójnie ślepej próby i metodą grup równoległych w Japonii oraz dwa wieloośrodkowe badania fazy III z doborem losowym (2:1) i grupą kontrolną otrzymującą placebo, przeprowadzone metodą podwójnie ślepej próby i metodą grup równoległych w Stanach Zjednoczonych.5

Badania kliniczne w pooperacyjnym stanie zapalnym

Badania miały na celu ocenę bezpieczeństwa i skuteczności klinicznej bromfenaku stosowanego dwa razy na dobę w leczeniu pooperacyjnego stanu zapalnego u pacjentów poddawanych operacji zaćmy. W protokołach badawczych bromfenak był podawany po upływie około 24 godzin od operacji zaćmy i kontynuowany przez maksymalnie 14 dni. Efekty leczenia oceniano przez okres do 29 dni.6

Wyniki badań klinicznych

Wyniki badań klinicznych wykazały statystycznie istotną przewagę bromfenaku nad placebo w zakresie całkowitego ustąpienia stanu zapalnego oka. Do 15. dnia badania całkowite ustąpienie stanu zapalnego oka nastąpiło u 64,0% pacjentów otrzymujących bromfenak, w porównaniu do 43,3% pacjentów w grupie placebo (p<0,0001).<sup data-drug="Brofestill" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Całkowite ustąpienie stanu zapalnego oka do 15. dnia badania nastąpiło u znacząco większego odsetka pacjentów w grupie otrzymującej bromfenak (64,0%) niż w grupie otrzymującej placebo (43,3%) (p7

Dodatkowo, w pierwszych 2 tygodniach po zabiegu zaobserwowano znacząco mniej komórek w komorze przedniej oka oraz przypadków przymglenia cieczy wodnistej w grupie leczonej bromfenakiem (85,1% pacjentów z punktacją przymglenia ≤1) w porównaniu z grupą placebo (52%). Co istotne, różnica w tempie ustępowania stanu zapalnego była zauważalna już w 3. dniu terapii.8

Porównanie z innymi lekami

W dużym badaniu klinicznym z dobrze dobraną grupą kontrolną, przeprowadzonym w Japonii, wykazano porównywalną skuteczność bromfenaku do pranoprofenu w kroplach do oczu. Badanie to potwierdziło, że bromfenak jest równie efektywny jak inne stosowane klinicznie niesteroidowe leki przeciwzapalne w tej postaci.9

Zastosowanie w populacji pediatrycznej

W przypadku stosowania bromfenaku w populacji pediatrycznej, Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek dołączania wyników badań we wszystkich podgrupach populacji dzieci i młodzieży w pooperacyjnym stanie zapalnym oka. Oznacza to, że na poziomie unijnym nie ma wymogu przeprowadzania szczegółowych badań klinicznych w tej grupie wiekowej, co nie wyklucza możliwości stosowania leku, zgodnie z zaleceniami lekarza.10

Charakterystyka preparatu bromfenaku

Bromfenak jest dostępny w postaci kropli do oczu jako przezroczysty, zielonkawo-żółty roztwór o ściśle kontrolowanych parametrach: pH w zakresie 8,1-8,5 oraz osmolalności 270-330 mOsmol/kg. Te parametry fizykochemiczne zapewniają odpowiednią tolerancję preparatu przez tkanki oka i efektywność działania substancji czynnej.11

Produkt Brofestill jest dostępny w dwóch formach: jako standardowe krople do oczu oraz jako krople do oczu w pojemniku jednodawkowym. W obu wersjach stężenie substancji czynnej jest identyczne – 0,9 mg/ml, jednak forma jednodawkowa może nie zawierać konserwantów, takich jak chlorek benzalkoniowy, który jest obecny w wersji standardowej w ilości 50 mikrogramów na mL roztworu.12

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl