Przeciwwskazania stosowania leku. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Produkt leczniczy Laboratoria PolfaŁódź ZATOKI (ibuprofen 200 mg + pseudoefedryna 30 mg) posiada szereg przeciwwskazań, które należy brać pod uwagę podczas kwalifikacji pacjenta do terapii. Przeciwwskazania wynikają z profilu farmakologicznego obu substancji czynnych – ibuprofenu należącego do niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) oraz pseudoefedryny będącej sympatykomimetykiem o działaniu obkurczającym naczynia błony śluzowej nosa.^{1}

Nadwrażliwość i reakcje alergiczne

Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na którykolwiek składnik preparatu. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z nadwrażliwością na leki z grupy NLPZ, w tym kwas acetylosalicylowy. Przeciwwskazaniem jest występowanie w przeszłości astmy aspirynowej, obrzęku naczynioruchowego, skurczu oskrzeli, nieżytu nosa lub pokrzywki związanych z przyjmowaniem kwasu acetylosalicylowego lub innych NLPZ.^{2}

Niezbędne jest także zwrócenie uwagi na występowanie polipów nosa, które stanowią przeciwwskazanie do stosowania leku.^{3}

Choroby przewodu pokarmowego

Preparat nie powinien być stosowany u osób z chorobą wrzodową żołądka i (lub) dwunastnicy – zarówno czynną, jak i w wywiadzie. Przeciwwskazaniem jest również przebyta perforacja lub krwawienia z przewodu pokarmowego, także te wywołane przez inne NLPZ.^{4}

Choroby układu sercowo-naczyniowego

Ze względu na działanie pseudoefedryny oraz ibuprofenu, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z:^{5}

• Ciężkim nadciśnieniem tętniczym – pseudoefedryna może nasilać objawy nadciśnienia
• Ciężkimi chorobami układu sercowo-naczyniowego – ze względu na działanie presyjne pseudoefedryny^{6}
• Tachykardią – pseudoefedryna może dodatkowo przyspieszać akcję serca
• Dławicą piersiową – pseudoefedryna może nasilać objawy choroby niedokrwiennej serca
• Ciężką niewydolnością serca (klasa IV wg NYHA) – ibuprofen może powodować retencję płynów i pogarszać przebieg niewydolności^{7}

Choroby neurologiczne

Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z krwotocznym udarem mózgu w wywiadzie lub z czynnikami ryzyka, które mogą zwiększać prawdopodobieństwo jego wystąpienia. Dotyczy to szczególnie pacjentów przyjmujących leki zwężające naczynia krwionośne lub inne leki zmniejszające przekrwienie, stosowane doustnie lub donosowo.^{8}

Choroby układu moczowego i gruczołu krokowego

Przeciwwskazania związane z układem moczowo-płciowym obejmują:^{9}

• Rozrost gruczołu krokowego – pseudoefedryna może nasilać objawy związane z utrudnionym odpływem moczu
• Zatrzymanie moczu – pseudoefedryna poprzez działanie alfa-adrenergiczne może nasilać to zaburzenie^{10}

Zaburzenia endokrynologiczne

Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z:^{11}

• Guzem chromochłonnym – pseudoefedryna może wywołać przełom nadciśnieniowy
• Nadczynnością tarczycy – pseudoefedryna może nasilać objawy tyreotoksykozy^{12}

Choroby narządu wzroku

Jaskra z wąskim kątem przesączania stanowi przeciwwskazanie do stosowania leku ze względu na ryzyko nasilenia objawów choroby przez pseudoefedrynę, która może powodować rozszerzenie źrenicy i wzrost ciśnienia śródgałkowego.^{13}

Niewydolność narządowa

Przeciwwskazaniem do stosowania leku jest ciężka niewydolność nerek i (lub) wątroby. W przypadku niewydolności nerek ibuprofen może powodować dalsze upośledzenie funkcji narządu, a w niewydolności wątroby występuje ryzyko kumulacji substancji czynnych i nasilenia działań niepożądanych.^{14}

Ciąża i karmienie piersią

Lek jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Ibuprofen może hamować syntezę prostaglandyn, co może wpływać negatywnie na ciążę i rozwój płodu. Pseudoefedryna przenika przez łożysko i do mleka matki, mogąc powodować działania niepożądane u płodu i noworodka.^{15}

Zaburzenia krzepnięcia

Skaza krwotoczna oraz przyjmowanie leków przeciwzakrzepowych stanowią przeciwwskazania do stosowania produktu. Ibuprofen hamuje agregację płytek krwi i może przedłużać czas krwawienia, co zwiększa ryzyko powikłań krwotocznych, zwłaszcza w połączeniu z lekami przeciwzakrzepowymi.^{16}

Interakcje lekowe jako przeciwwskazanie

Przeciwwskazane jest jednoczesne przyjmowanie innych leków z grupy NLPZ, w tym inhibitorów COX-2, ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, szczególnie dotyczących przewodu pokarmowego oraz nerek.^{17}