Interakcje leku
Ephedrinum hydrochloricum WZF 25 mg/ml

Efedryna, jako sympatykomimetyk, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne podczas stosowania produktu Ephedrinum hydrochloricum WZF (25 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań). Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie efedryny z innymi lekami sympatykomimetycznymi (np. pseudoefedryna, fenylefryna), inhibitorami MAO (konieczny odstęp 14 dni), SNRI, trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, guanidyną, glikozydami nasercowymi oraz anestetykami halogenowymi, ze względu na ryzyko ostrego nadciśnienia tętniczego, napadowych arytmii i przełomu nadciśnieniowego. Ponadto, efedryna może osłabiać działanie leków hipotensyjnych, a jej toksyczność może być nasilona przez związki alkalizujące mocz, takie jak acetazolamid, które zmniejszają wydalanie efedryny. Zaleca się monitorowanie ciśnienia tętniczego i EKG oraz rozważenie alternatywnych terapii w przypadku konieczności łącznego stosowania tych leków.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Efedryna jako substancja o działaniu sympatykomimetycznym wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis tych interakcji, które należy uwzględnić podczas planowania terapii z zastosowaniem produktu Ephedrinum hydrochloricum WZF (25 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań).1

Interakcje z lekami wpływającymi na układ nerwowy

Leki sympatykomimetyczne (np. pseudoefedryna, fenylefryna, metylofenidat, fenylopropanolamina) stosowane jednocześnie z efedryną zwiększają ryzyko wystąpienia ostrego nadciśnienia. Z tego powodu nie należy stosować efedryny łącznie z tymi substancjami.2

Inhibitory monoaminooksydazy (MAO) są przeciwwskazane przy stosowaniu efedryny. Należy zachować odstęp co najmniej 14 dni od zaprzestania ich stosowania przed rozpoczęciem terapii efedryną.3

Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i serotoniny (SNRI) mogą w połączeniu z efedryną powodować napadowe nadciśnienie i zaburzenia rytmu serca.4

Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne wykazują dwojaki wpływ: hamują działanie podwyższające ciśnienie wywoływane przez efedrynę, jednocześnie przy równoczesnym stosowaniu mogą prowadzić do napadowego nadciśnienia i arytmii.5

Linezolid w połączeniu z efedryną może nasilać działania hipertensyjne.6

Interakcje z lekami wpływającymi na układ krążenia

Leki hipotensyjne (obniżające ciśnienie tętnicze) wykazują działanie przeciwstawne do efedryny, co może prowadzić do osłabienia ich efektu terapeutycznego.7

Guanidyna i jej pochodne stosowane jednocześnie z efedryną mogą powodować znaczny wzrost ciśnienia krwi.8

Glikozydy nasercowe w połączeniu z efedryną zwiększają ryzyko wystąpienia zaburzeń rytmu serca.9

Doksapram w połączeniu z efedryną może prowadzić do nadciśnienia.10

Oksytocyna nasila działanie hipertensyjne efedryny.11

Salbutamol i inne leki pobudzające układ współczulny nasilają działania niepożądane efedryny na układ krążenia i nie należy ich stosować jednocześnie. Wyjątkiem jest ostrożne stosowanie małych dawek salbutamolu lub innych leków pobudzających układ współczulny w postaciach inhalacyjnych.12

Interakcje z lekami stosowanymi w znieczuleniu

Anestetyki halogenowe (cyklopropan, halotan i inne) stosowane podczas znieczulenia ogólnego w połączeniu z efedryną mogą prowadzić do zaburzeń rytmu serca.13

Interakcje farmakokinetyczne

Acetazolamid i inne związki alkalizujące mocz zwiększają stężenie efedryny we krwi poprzez zmniejszenie jej wydalania, co może prowadzić do nasilenia działania toksycznego.14

Interakcje z innymi lekami

Teofilina w połączeniu z efedryną może powodować bezsenność, nadmierną nerwowość i dyskomfort ze strony przewodu pokarmowego.15

Efedryna wpływa na farmakokinetykę niektórych leków:

  • zwiększa klirens deksametazonu16
  • zwiększa stężenie fenytoiny w krwi17
  • przypuszczalnie może zwiększać stężenie barbituranów i prymidonu w osoczu18

Interakcje efedryny z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu i stosowanie efedryny może powodować nasilenie działań niepożądanych, szczególnie w zakresie układu sercowo-naczyniowego i ośrodkowego układu nerwowego. Alkohol może nasilać działanie presyjne efedryny, co zwiększa ryzyko wystąpienia nadciśnienia tętniczego. Ponadto, obie substancje mają działanie pobudzające na ośrodkowy układ nerwowy, co może prowadzić do nasilenia niepokoju, bezsenności, drżenia i innych objawów pobudzenia.19

Ze względu na potencjalne ryzyko poważnych działań niepożądanych, zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii efedryną.

Tabela interakcji efedryny z innymi lekami

Grupa leków/substancja Rodzaj interakcji Możliwe skutki Poziom istotności Zalecenia
Leki sympatykomimetyczne (pseudoefedryna, fenylefryna, metylofenidat, fenylopropanolamina) Farmakodynamiczna – nasilenie działania adrenergicznego Ostre nadciśnienie tętnicze Wysoki Nie stosować łącznie
Inhibitory MAO Farmakodynamiczna – nasilenie działania adrenergicznego Przełom nadciśnieniowy, arytmie Wysoki Nie stosować łącznie, zachować odstęp co najmniej 14 dni
Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i serotoniny (SNRI) Farmakodynamiczna Napadowe nadciśnienie, arytmie Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania
Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne Farmakodynamiczna – złożona Hamowanie działania hipertensyjnego efedryny, ale także ryzyko napadowego nadciśnienia i arytmii Wysoki Monitorować ciśnienie tętnicze, rozważyć alternatywną terapię
Linezolid Farmakodynamiczna Nasilenie działania hipertensyjnego Umiarkowany Monitorować ciśnienie tętnicze
Leki hipotensyjne Farmakodynamiczna – antagonistyczna Osłabienie działania leków obniżających ciśnienie Umiarkowany Monitorować ciśnienie tętnicze, dostosować dawki
Guanidyna i pochodne Farmakodynamiczna Znaczny wzrost ciśnienia krwi Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania
Glikozydy nasercowe Farmakodynamiczna Zaburzenia rytmu serca Wysoki Monitorowanie EKG, rozważyć alternatywną terapię
Anestetyki halogenowe (cyklopropan, halotan) Farmakodynamiczna Zaburzenia rytmu serca Wysoki Poinformować anestezjologa o stosowaniu efedryny
Doksapram Farmakodynamiczna Nadciśnienie Umiarkowany Monitorować ciśnienie tętnicze
Oksytocyna Farmakodynamiczna Nasilenie działania hipertensyjnego efedryny Umiarkowany Monitorować ciśnienie tętnicze
Salbutamol i inne leki pobudzające układ współczulny Farmakodynamiczna Nasilenie działań niepożądanych na układ krążenia Wysoki Nie stosować jednocześnie, wyjątek: małe dawki w postaciach inhalacyjnych
Acetazolamid i związki alkalizujące mocz Farmakokinetyczna Zwiększenie stężenia efedryny we krwi, nasilenie toksyczności Umiarkowany Monitorować objawy przedawkowania efedryny
Teofilina Farmakodynamiczna Bezsenność, nerwowość, dyskomfort ze strony przewodu pokarmowego Niski Monitorować objawy, rozważyć zmniejszenie dawek
Deksametazon Farmakokinetyczna Zwiększenie klirensu deksametazonu Niski Monitorować efekty deksametazonu, rozważyć dostosowanie dawki
Fenytoina Farmakokinetyczna Zwiększenie stężenia fenytoiny we krwi Umiarkowany Monitorować stężenie fenytoiny, objawy toksyczności
Barbiturany, prymidon Farmakokinetyczna Potencjalne zwiększenie stężenia w osoczu Niski Monitorować działanie i objawy toksyczności
Alkohol Farmakodynamiczna Nasilenie działania presyjnego, nadmierne pobudzenie OUN Umiarkowany Unikać spożywania alkoholu podczas terapii efedryną
  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl