Działania niepożądane
Dexketoprofen Adamed 50 mg
Dekskeoprofen z trometamolem (Dexketoprofen Adamed, 50 mg/2 ml, roztwór do wstrzykiwań/do infuzji) wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, obejmujący układ krwiotwórczy (często niedokrwistość, rzadziej neutropenia, małopłytkowość, a bardzo rzadko agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna i hemolityczna), reakcje anafilaktyczne (w tym wstrząs anafilaktyczny), oraz poważne powikłania ze strony przewodu pokarmowego, takie jak choroba wrzodowa, krwotok i perforacja. Działania niepożądane ze strony wątroby (zapalenie, żółtaczka, miąższowe uszkodzenie) oraz skóry (w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka) są rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu. Ponadto obserwuje się rzadkie zaburzenia ze strony układu nerwowego, sercowo-naczyniowego, oddechowego, nerek i układu mięśniowo-szkieletowego. Częstość występowania działań niepożądanych waha się od często (≥1/100 do <1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), co wymaga szczegółowego monitorowania klinicznego i laboratoryjnego pacjentów podczas terapii.
- Działania niepożądane deksketoprofenu – charakterystyka i ryzyko kliniczne
- Objawy hematologiczne
- Reakcje nadwrażliwości i immunologiczne
- Objawy żołądkowo-jelitowe
- Objawy wątrobowe
- Objawy skórne
- Objawy nerkowe
- Objawy neurologiczne
- Objawy sercowo-naczyniowe
- Objawy oddechowe
- Reakcje miejscowe i ogólnoustrojowe
- Zaburzenia metaboliczne i endokrynologiczne
- Zaburzenia narządu wzroku i słuchu
- Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
- Tabela działań niepożądanych deksketoprofenu
- Najważniejsze powikłania zdrowotne i monitorowanie pacjentów
Działania niepożądane deksketoprofenu – charakterystyka i ryzyko kliniczne
Deksketoprofen z trometamolem (Dexketoprofen Adamed, 50 mg/2 ml, roztwór do wstrzykiwań/do infuzji) może powodować szereg działań niepożądanych, które zostały zidentyfikowane zarówno w badaniach klinicznych, jak i podczas obserwacji po wprowadzeniu leku do obrotu. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę profilu bezpieczeństwa tego leku z uwzględnieniem częstości występowania poszczególnych objawów niepożądanych, ich nasilenia oraz znaczenia klinicznego.1
Objawy hematologiczne
W zakresie układu krwiotwórczego deksketoprofen może powodować niedokrwistość jako częste działanie niepożądane, a także neutropenię i małopłytkowość, które występują niezbyt często. W bardzo rzadkich przypadkach zgłaszano poważniejsze reakcje hematologiczne, takie jak plamica, niedokrwistość aplastyczna i hemolityczna, agranulocytoza oraz hipoplazja szpiku. Te ostatnie objawy mogą stanowić potencjalne zagrożenie życia i wymagają natychmiastowego postępowania medycznego.2
Reakcje nadwrażliwości i immunologiczne
Należy szczególnie monitorować pacjentów pod kątem reakcji anafilaktycznych, w tym wstrząsu anafilaktycznego, które chociaż występują niezbyt często, stanowią stan bezpośredniego zagrożenia życia. Rzadko mogą wystąpić obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy oraz reakcje nadwrażliwości na światło. W bardzo rzadkich przypadkach zgłaszano jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, występujące głównie u pacjentów z toczniem rumieniowatym układowym lub mieszaną chorobą tkanki łącznej.3
Objawy żołądkowo-jelitowe
Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego należą do najczęstszych podczas terapii deksketoprofenem. Obejmują one rzadko występujące objawy takie jak nudności, wymioty, ból brzucha, niestrawność, biegunka, zaparcia, wymioty z krwią oraz suchość błony śluzowej jamy ustnej. Szczególnie niebezpieczne są powikłania w postaci choroby wrzodowej żołądka, krwotoku lub perforacji, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Rzadko może również wystąpić zapalenie trzustki.4
Objawy wątrobowe
Wśród rzadkich działań niepożądanych ze strony wątroby wymienić należy zapalenie wątroby, żółtaczkę oraz miąższowe wątrobowokomórkowe uszkodzenie wątroby. Zmiany w parametrach laboratoryjnych mogą objawiać się jako nieprawidłowe wskaźniki czynności wątroby. Jest to szczególnie istotna grupa działań niepożądanych, ponieważ może prowadzić do poważnego uszkodzenia funkcji tego narządu.5
Objawy skórne
Deksketoprofen może wywoływać różnorodne reakcje skórne, od rzadko występujących objawów takich jak zapalenie skóry, świąd, wysypka, nasilone pocenie, pokrzywka i trądzik, po bardzo groźne stany dermatologiczne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (zespół Lyella), które występują rzadko, ale stanowią stany zagrożenia życia. Bardzo rzadko zgłaszano również reakcje pęcherzowe.6
Objawy nerkowe
Wśród rzadkich działań niepożądanych związanych z układem moczowym wymienić należy ostrą niewydolność nerek, wielomocz, ból w okolicy nerek, ketonurię i białkomocz. Szczególnie poważnym powikłaniem jest ostra niewydolność nerek, która wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.7
Objawy neurologiczne
Działania niepożądane ze strony układu nerwowego obejmują rzadko występujące objawy, takie jak ból głowy, zawroty głowy, senność, parestezje i omdlenia. Rzadko zgłaszano również bezsenność jako działanie niepożądane deksketoprofenu.8
Objawy sercowo-naczyniowe
Rzadko występującymi działaniami niepożądanymi ze strony układu sercowo-naczyniowego są skurcze dodatkowe, tachykardia, hipotonia, zaczerwienienie twarzy, nadciśnienie tętnicze oraz zakrzepowe zapalenie żył powierzchownych. Dane z badań klinicznych i epidemiologicznych wskazują, że długotrwałe stosowanie niektórych NLPZ (szczególnie w dużych dawkach) może wiązać się z niewielkim wzrostem ryzyka zdarzeń zakrzepowych tętnic, takich jak zawał serca lub udar.9
Objawy oddechowe
Wśród rzadkich działań niepożądanych ze strony układu oddechowego występują zwolnienie częstości oddechów, skurcz oskrzeli oraz duszność. Objawy te mogą być szczególnie niebezpieczne u pacjentów z współistniejącymi chorobami układu oddechowego.10
Reakcje miejscowe i ogólnoustrojowe
Podczas stosowania deksketoprofenu jako roztworu do wstrzykiwań/do infuzji mogą wystąpić rzadkie reakcje miejscowe, takie jak ból w miejscu wstrzyknięcia, reakcja w miejscu wstrzyknięcia, w tym zapalenie, krwiaki lub krwotok. Wśród ogólnoustrojowych objawów rzadko zgłaszano gorączkę, zmęczenie, ból, uczucie zimna, sztywność oraz obrzęki obwodowe.11
Zaburzenia metaboliczne i endokrynologiczne
Rzadko występującymi zaburzeniami metabolicznymi związanymi ze stosowaniem deksketoprofenu są hiperglikemia, hipoglikemia, hipertriglicerydemia oraz jadłowstręt. Rzadko zgłaszano również zaburzenia miesiączkowania i zaburzenia gruczołu krokowego.12
Zaburzenia narządu wzroku i słuchu
W trakcie terapii deksketoprofenem rzadko mogą wystąpić nieostre widzenie oraz szumy uszne, które mogą wpływać na jakość życia pacjentów.13
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
Wśród rzadkich działań niepożądanych dotyczących układu mięśniowo-szkieletowego można wymienić sztywność mięśni, sztywność stawów, kurcze mięśni oraz ból pleców.14
Tabela działań niepożądanych deksketoprofenu
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis kliniczny |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Niedokrwistość | Często (≥1/100 do <1/10) | Obniżenie stężenia hemoglobiny i liczby erytrocytów |
| Neutropenia | Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) | Obniżenie liczby neutrofili, zwiększa ryzyko infekcji | |
| Małopłytkowość | Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) | Obniżenie liczby płytek krwi, zwiększa ryzyko krwawień | |
| Agranulocytoza, hipoplazja szpiku | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Poważne zaburzenia hematologiczne wymagające natychmiastowej interwencji | |
| Niedokrwistość aplastyczna i hemolityczna | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Ciężkie postaci niedokrwistości o różnej etiologii | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Obrzęk gardła | Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) | Obrzęk tkanek gardła mogący utrudniać oddychanie |
| Reakcja anafilaktyczna, w tym wstrząs anafilaktyczny | Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) | Poważna, zagrażająca życiu reakcja alergiczna wymagająca natychmiastowej interwencji | |
| Obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Nagły obrzęk tkanek, mogący powodować trudności w oddychaniu | |
| Jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Występuje głównie u pacjentów z toczniem rumieniowatym układowym lub mieszaną chorobą tkanki łącznej | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hiperglikemia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Podwyższony poziom glukozy we krwi |
| Hipoglikemia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Obniżony poziom glukozy we krwi | |
| Hipertriglicerydemia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Podwyższony poziom trójglicerydów | |
| Jadłowstręt | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Utrata apetytu | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bezsenność | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Trudności w zasypianiu lub utrzymaniu snu |
| Ból głowy | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Różnego stopnia nasilenia bóle głowy | |
| Zawroty głowy | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Uczucie oszołomienia, niestabilności | |
| Senność | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Nadmierna potrzeba snu, trudności z koncentracją | |
| Parestezje, omdlenia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Nieprawidłowe czucie (mrowienie, drętwienie), utrata przytomności | |
| Zaburzenia oka i ucha | Nieostre widzenie | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Pogorszenie ostrości widzenia |
| Szumy uszne | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Odczuwanie dźwięków przy braku bodźca zewnętrznego | |
| Zaburzenia serca i naczyń | Skurcze dodatkowe, tachykardia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zaburzenia rytmu serca, przyspieszenie czynności serca |
| Hipotonia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Obniżenie ciśnienia tętniczego | |
| Zaczerwienienie twarzy | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Nagłe rozszerzenie naczyń skóry twarzy | |
| Nadciśnienie tętnicze | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Podwyższone ciśnienie krwi | |
| Zakrzepowe zapalenie żył powierzchownych | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zapalenie żył z tworzeniem zakrzepów | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Zwolnienie częstości oddechów | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zmniejszenie liczby oddechów na minutę |
| Skurcz oskrzeli | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zwężenie dróg oddechowych, szczególnie niebezpieczne u pacjentów z astmą | |
| Duszność | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Subiektywne uczucie braku powietrza | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, wymioty | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Nieprzyjemne uczucie prowadzące do odruchu wymiotnego lub wymioty |
| Ból brzucha, niestrawność | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Dyskomfort w jamie brzusznej, zaburzenia trawienia | |
| Biegunka, zaparcia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zaburzenia rytmu wypróżnień | |
| Wymioty z krwią, suchość błony śluzowej jamy ustnej | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Hematemeza, zmniejszenie wydzielania śliny | |
| Choroba wrzodowa żołądka, krwotok lub perforacja | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Poważne powikłania żołądkowo-jelitowe wymagające natychmiastowej interwencji | |
| Zapalenie trzustki | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Stan zapalny trzustki, potencjalnie zagrażający życiu | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Stan zapalny komórek wątrobowych |
| Żółtaczka | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zażółcenie skóry i białkówek oczu | |
| Miąższowe wątrobowokomórkowe uszkodzenie wątroby | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Poważne uszkodzenie komórek wątroby | |
| Zaburzenia skóry | Zapalenie skóry, świąd, wysypka | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Stan zapalny skóry, uczucie swędzenia, różne formy wykwitów skórnych |
| Nasilone pocenie | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zwiększona produkcja potu | |
| Pokrzywka, trądzik | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Bąble pokrzywkowe, zmiany trądzikowe | |
| Reakcje nadwrażliwości na światło | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Nieprawidłowa reakcja skóry na ekspozycję na światło słoneczne | |
| Zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (zespół Lyella) | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), Bardzo rzadko (<1/10 000) | Ciężkie, zagrażające życiu reakcje skórne z tworzeniem pęcherzy i martwicą naskórka | |
| Reakcje pęcherzowe | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Tworzenie się pęcherzy na skórze | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Sztywność mięśni | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zwiększone napięcie mięśni |
| Sztywność stawów | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Ograniczenie ruchomości stawów | |
| Kurcze mięśni | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Bolesne, mimowolne skurcze mięśni | |
| Ból pleców | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Dyskomfort w okolicy pleców | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Ostra niewydolność nerek | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Nagłe pogorszenie funkcji nerek wymagające natychmiastowej interwencji |
| Wielomocz | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zwiększone wydalanie moczu | |
| Ból w okolicy nerek | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Dyskomfort w okolicy lędźwiowej | |
| Ketonuria | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Obecność ciał ketonowych w moczu | |
| Białkomocz | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Obecność białka w moczu wskazująca na uszkodzenie nerek | |
| Zaburzenia układu rozrodczego | Zaburzenia miesiączkowania | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Nieregularność cyklu miesiączkowego |
| Zaburzenia gruczołu krokowego | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Dysfunkcja prostaty | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Ból w miejscu wstrzyknięcia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Dyskomfort w miejscu podania leku |
| Reakcja w miejscu wstrzyknięcia (zapalenie, krwiaki, krwotok) | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Różne reakcje miejscowe w punkcie iniekcji | |
| Gorączka | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Podwyższona temperatura ciała | |
| Zmęczenie, ból | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Uczucie osłabienia, dolegliwości bólowe | |
| Uczucie zimna | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Subiektywne odczucie chłodu | |
| Sztywność, obrzęki obwodowe | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Uczucie sztywności, gromadzenie się płynu w tkankach obwodowych | |
| Badania diagnostyczne | Nieprawidłowe wskaźniki czynności wątroby | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Odchylenia w wynikach badań laboratoryjnych oceniających funkcję wątroby |
Najważniejsze powikłania zdrowotne i monitorowanie pacjentów
Podczas terapii deksketoprofenem należy zwrócić szczególną uwagę na potencjalne poważne działania niepożądane, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej:15
- Ciężkie reakcje skórne takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (zespół Lyella) – wymagają natychmiastowego odstawienia leku i intensywnego leczenia
- Reakcje anafilaktyczne i wstrząs anafilaktyczny – zagrażające życiu stany wymagające natychmiastowej interwencji medycznej
- Krwotok z przewodu pokarmowego lub perforacja – poważne powikłania wymagające szybkiej diagnostyki i leczenia
- Ostra niewydolność nerek – monitorowanie parametrów nerkowych jest kluczowe, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka
- Zaburzenia hematologiczne (agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna) – mogą prowadzić do poważnych infekcji lub krwawień
- Zdarzenia zakrzepowe tętnic (zawał serca, udar) – szczególne ryzyko przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek
Biorąc pod uwagę profil bezpieczeństwa deksketoprofenu, należy regularnie monitorować pacjentów pod kątem parametrów laboratoryjnych (morfologia krwi, wskaźniki funkcji wątroby i nerek) oraz obserwować pod kątem wczesnych objawów działań niepożądanych. Wszystkie podejrzewane działania niepożądane należy zgłaszać do odpowiednich organów nadzorujących bezpieczeństwo farmakoterapii.16
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania