Dawkowanie i zasady stosowania leku Atenza

Lek Atenza (metylofenidatu chlorowodorek) w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu musi być przepisywany i nadzorowany przez specjalistę doświadczonego w leczeniu ADHD – psychiatrę dzieci i młodzieży, psychiatrę osób dorosłych lub specjalistę pediatrę. Właściwe dawkowanie i przestrzeganie zasad monitorowania terapii jest kluczowe dla bezpieczeństwa pacjenta.¹

Ocena wstępna przed rozpoczęciem leczenia

Przed rozpoczęciem terapii produktem Atenza konieczne jest przeprowadzenie dokładnej oceny stanu pacjenta, która powinna obejmować:²

• Ocenę stanu układu sercowo-naczyniowego z pomiarem ciśnienia tętniczego i częstości akcji serca
• Zebranie wywiadu dotyczącego jednocześnie stosowanych leków
• Informacje o współistniejących i wcześniejszych zaburzeniach fizycznych i psychicznych
• Wywiad rodzinny w kierunku nagłej śmierci sercowej lub niewyjaśnionych przypadków śmierci
• Dokładne pomiary wzrostu i masy ciała (szczególnie istotne u dzieci)

U dorosłych pacjentów rozpoczynających stosowanie leku Atenza, zgodnie z zaleceniami obowiązującymi w danym kraju, może być wymagana konsultacja kardiologiczna w celu wykluczenia przeciwwskazań ze strony układu sercowo-naczyniowego.³

Monitorowanie pacjenta w trakcie leczenia

W trakcie całego okresu terapii konieczne jest systematyczne monitorowanie stanu klinicznego pacjenta:⁴

• Parametry układu krążenia: ciśnienie tętnicze i częstość akcji serca należy zapisywać na siatce centylowej po każdej modyfikacji dawki, a następnie przynajmniej co 6 miesięcy⁵
• Parametry rozwoju fizycznego u dzieci: wzrost, masę ciała i apetyt należy kontrolować i zapisywać w karcie rozwoju przynajmniej co 6 miesięcy⁶
• Masa ciała u dorosłych: wymaga regularnej kontroli⁷
• Stan psychiczny: należy monitorować wystąpienie nowych lub nasilenie wcześniejszych zaburzeń psychicznych podczas każdej modyfikacji dawki, co najmniej co 6 miesięcy oraz w trakcie każdej wizyty⁸
• Potencjał nadużywania leku: należy regularnie oceniać pacjentów pod kątem stosowania metylofenidatu niezgodnie z przeznaczeniem, niezgodnie z zaleceniami lub nadużywania⁹

Zasady ustalania dawkowania leku Atenza

Modyfikacja dawki metylofenidatu wymaga zachowania szczególnej ostrożności, zwłaszcza na początku leczenia. Zawsze należy rozpoczynać od najmniejszej możliwej dawki i stopniowo ją zwiększać. Tabletki o mocy 27 mg są przeznaczone dla pacjentów wymagających dawki pośredniej między 18 mg a 36 mg.¹⁰

Dawkę można zwiększać o 9 mg i/lub 18 mg, zazwyczaj z zachowaniem tygodniowych odstępów między modyfikacjami. Maksymalna dobowa dawka leku Atenza wynosi:¹¹

• U dzieci: 54 mg
• U dorosłych: 72 mg

Dawkowanie u dzieci

U dzieci, które wcześniej nie stosowały metylofenidatu, należy wziąć pod uwagę, że lek Atenza może nie być wskazany u wszystkich dzieci z ADHD. Mniejsze dawki preparatów metylofenidatu o krótkim działaniu mogą być wystarczająco skuteczne. Zaleca się stopniowe i ostrożne zwiększanie dawki.¹²

Zalecana dawka początkowa leku Atenza dla dzieci dotychczas nieprzyjmujących metylofenidatu lub przyjmujących inne leki pobudzające wynosi 18 mg raz na dobę.¹³

Dawkowanie u dorosłych

U osób dorosłych, które wcześniej nie stosowały metylofenidatu, należy rozważyć, że lek Atenza może nie być wskazany u wszystkich pacjentów z ADHD. Krótko działające preparaty metylofenidatu w mniejszych dawkach mogą być wystarczające. Zaleca się ostrożne zwiększanie dawki.¹⁴

Zalecana dawka początkowa leku Atenza dla dorosłych, którzy nie przyjmują obecnie metylofenidatu lub przyjmują inne leki pobudzające, wynosi 18 mg raz na dobę.¹⁵

Pacjenci przyjmujący wcześniej metylofenidat

Dla pacjentów, którzy stosują już metylofenidat, dawkę początkową leku Atenza ustala się na podstawie dotychczasowego schematu leczenia oraz oceny klinicznej. Zalecenia dotyczące dawkowania leku Atenza u pacjentów przyjmujących wcześniej metylofenidat trzy razy na dobę w dawkach od 15 mg do 60 mg przedstawiono w poniższej tabeli:¹⁶

Czas trwania leczenia i zaprzestanie terapii

Długotrwałe leczenie

Bezpieczeństwo i skuteczność długotrwałego stosowania metylofenidatu (ponad 12 miesięcy) nie zostały systematycznie ocenione w kontrolowanych badaniach klinicznych. Leczenie metylofenidatem nie powinno być bezterminowe. U dzieci i młodzieży terapię można zwykle przerwać podczas lub po zakończeniu okresu dojrzewania.¹⁷

Przy leczeniu długotrwałym (powyżej 12 miesięcy), lekarz powinien okresowo weryfikować przydatność dalszego stosowania leku, podejmując próby przerwania leczenia, aby ocenić funkcjonowanie pacjenta bez farmakoterapii. Zaleca się odstawienie metylofenidatu przynajmniej raz w roku (u dzieci najlepiej w okresie wakacji szkolnych) w celu oceny stanu pacjenta.¹⁸

Poprawa stanu klinicznego może utrzymywać się zarówno podczas okresowego, jak i trwałego odstawienia leku.¹⁹

Zmniejszanie dawki i zakończenie leczenia

Leczenie należy przerwać w następujących przypadkach:²⁰

• Brak zmniejszenia objawów po miesiącu od odpowiedniego dostosowania dawkowania
• Paradoksalne nasilenie objawów
• Wystąpienie innych ciężkich działań niepożądanych

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Osoby w podeszłym wieku: Metylofenidatu nie należy stosować u osób w podeszłym wieku. Bezpieczeństwo i skuteczność leku w tej grupie wiekowej nie zostały ustalone. Nie przeprowadzono badań dotyczących stosowania metylofenidatu w ADHD u pacjentów powyżej 65 roku życia.²¹

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby: Nie przeprowadzono badań dotyczących stosowania metylofenidatu u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.²²

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: Nie przeprowadzono badań dotyczących stosowania metylofenidatu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.²³

Dzieci poniżej 6 roku życia: Metylofenidatu nie należy stosować u dzieci poniżej 6 roku życia. Bezpieczeństwo i skuteczność leku w tej grupie wiekowej nie zostały ustalone.²⁴

Sposób podawania leku Atenza

Lek Atenza należy podawać zgodnie z następującymi zasadami:²⁵

• Tabletkę należy połykać w całości, popijając odpowiednią ilością płynu
• Tabletek nie wolno żuć, dzielić ani kruszyć
• Lek można przyjmować niezależnie od posiłków
• Atenza podaje się doustnie raz na dobę, rano

Przestrzeganie powyższych zasad podawania leku jest istotne dla zapewnienia właściwego uwalniania substancji czynnej i osiągnięcia zamierzonego efektu terapeutycznego.