Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

ABIAZYT (azytromycyna) może wchodzić w różnorodne interakcje z innymi produktami leczniczymi, wpływając zarówno na właściwości farmakokinetyczne azytromycyny, jak i innych leków podawanych jednocześnie. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę interakcji, które należy uwzględnić przy przepisywaniu tego antybiotyku makrolidowego.¹

Interakcje wpływające na właściwości farmakokinetyczne azytromycyny

Flukonazol – Jednoczesne podanie pojedynczej dawki 1200 mg azytromycyny nie wpłynęło znacząco na parametry farmakokinetyczne pojedynczej dawki 800 mg flukonazolu. Wchłonięta dawka oraz czas połowicznego rozpadu azytromycyny nie uległy istotnym zmianom po podaniu flukonazolu. Zaobserwowano jedynie 18% obniżenie maksymalnego stężenia (Cmax) azytromycyny, co nie ma znaczenia klinicznego.²

Nelfinawir – Badania przeprowadzone na 12 zdrowych ochotnikach, którzy otrzymywali równocześnie azytromycynę w dawce 1200 mg oraz nelfinawir w stanie wysycenia (750 mg trzy razy dziennie), wykazały 100% wzrost wchłaniania i biodostępności azytromycyny. Pomimo braku obserwacji istotnych klinicznie działań niepożądanych i braku konieczności modyfikacji dawki, zaleca się szczególną uwagę przy podawaniu azytromycyny pacjentom leczonym nelfinawirem.³

Interakcje wpływające na właściwości lecznicze innych leków

Pochodne sporyszu – Z teoretycznego punktu widzenia, jednoczesne stosowanie sporyszu i azytromycyny może prowadzić do objawów zatrucia sporyszem. Z tego powodu nie zaleca się jednoczesnego stosowania tych substancji.⁴

Benzodiazepiny (midazolam, triazolam) – U zdrowych ochotników jednoczesne podawanie azytromycyny w dawce 500 mg/dobę przez 3 dni nie wywarło istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne i farmakodynamiczne midazolamu podawanego w pojedynczej dawce 15 mg. Podobnie, w badaniu z udziałem 14 zdrowych ochotników, azytromycyna (500 mg w 1. dniu i 250 mg w 2. dniu) podawana z triazolamem (0,125 mg w 2. dniu) nie wpłynęła istotnie na żaden z parametrów farmakokinetycznych triazolamu w porównaniu do grupy otrzymującej triazolam z placebo.⁵

Cyzapryd – Cyzapryd jest metabolizowany w wątrobie przez enzym CYP3A4. Ponieważ makrolidy hamują aktywność tego enzymu, jednoczesne stosowanie cyzaprydu może powodować wydłużenie odstępu QT, komorowe zaburzenia rytmu i torsade de pointes.⁶

Doustne leki przeciwzakrzepowe z grupy kumaryny – W badaniach interakcji w fazie farmakodynamicznej na zdrowych ochotnikach wykazano, że azytromycyna nie zwiększa działania przeciwzakrzepowego warfaryny po podaniu pojedynczej dawki 15 mg. Jednakże w doniesieniach po wprowadzeniu leku do obrotu opisywano zwiększoną skłonność do krwawień przy jednoczesnym stosowaniu azytromycyny z warfaryną lub innymi doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi z grupy kumaryny, mimo braku udowodnienia związku przyczynowego. Należy pamiętać o konieczności częstszego monitorowania czasu protrombinowego u pacjentów stosujących doustne antykoagulanty, którym zalecono jednoczesne przyjmowanie azytromycyny.⁷

Cyklosporyna – Niektóre antybiotyki makrolidowe wpływają na metabolizm cyklosporyny. W badaniach farmakokinetycznych na zdrowych ochotnikach, którzy otrzymywali azytromycynę doustnie w dawce 500 mg/dobę przez 3 dni, a następnie jednorazowo cyklosporynę w dawce 10 mg/kg doustnie, zaobserwowano znaczące zwiększenie Cmax i AUC0-5 cyklosporyny. Podczas jednoczesnego podawania obu leków należy zachować ostrożność, monitorować poziom cyklosporyny w organizmie i odpowiednio dostosować dawkowanie, jeśli jest to konieczne.⁸

Digoksyna – Opisywano przypadki, w których niektóre antybiotyki makrolidowe zaburzały metabolizm digoksyny w jelitach u niektórych pacjentów. W związku z tym, u pacjentów leczonych jednocześnie azytromycyną i digoksyną należy brać pod uwagę możliwość zwiększenia stężenia digoksyny w organizmie.⁹

Teofilina – Nie wykazano dowodów na występowanie klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych podczas jednoczesnego podawania azytromycyny i teofiliny zdrowym ochotnikom.¹⁰

Zydowudyna – Podanie jednorazowej dawki azytromycyny wynoszącej 1000 mg oraz podawanie dawek wielokrotnych, wynoszących 1200 mg lub 600 mg, miało niewielki wpływ na farmakokinetykę zydowudyny lub jej glukuronidowego metabolitu w osoczu, a także na wydzielanie nerkowe. Jednakże podawanie azytromycyny powodowało zwiększenie stężenia fosforylowanej zydowudyny, czyli klinicznie czynnego metabolitu, w komórkach jednojądrzastych krwi obwodowej. Kliniczne znaczenie tego zjawiska nie jest jednoznaczne, jednak może być korzystne dla pacjentów.¹¹

Pozostałe interakcje

Leki zobojętniające – W badaniach farmakokinetycznych, podczas jednoczesnego stosowania leków zobojętniających i azytromycyny, nie zaobserwowano wpływu na całkowitą biodostępność azytromycyny, chociaż maksymalne stężenie w surowicy było zmniejszone o 30%. Azytromycynę należy stosować co najmniej 1 godzinę przed przyjęciem leków zobojętniających lub 2 godziny po ich zastosowaniu.¹²

Karbamazepina – W badaniach interakcji farmakokinetycznych u zdrowych ochotników nie stwierdzono istotnego wpływu azytromycyny na stężenie w surowicy krwi karbamazepiny lub jej aktywnego metabolitu.¹³

Cetyryzyna – Równoczesne podanie azytromycyny i cetyryzyny w stanie wysycenia u zdrowych ochotników przez 5 dni nie wywołało interakcji farmakokinetycznych ani znaczących zmian w odcinku QT.¹⁴

Cymetydyna – Cymetydyna podana 2 godziny przed azytromycyną nie miała wpływu na jej farmakokinetykę.¹⁵

System cytochromu P450 – Azytromycyna nie wchodzi w istotne interakcje z układem wątrobowego cytochromu P450. Uważa się, że nie wchodzi ona w interakcje farmakokinetyczne, obserwowane dla erytromycyny i innych antybiotyków makrolidowych. W przypadku azytromycyny nie występuje indukcja ani inaktywacja wątrobowego cytochromu P450 poprzez kompleks metabolit-cytochrom.¹⁶

Dydanozyna – Dobowa dawka 1200 mg azytromycyny podawana jednocześnie z dydanozyną 6 ochotnikom, w porównaniu z placebo, nie wywierała wpływu na farmakokinetykę dydanozyny.¹⁷

Metyloprednizolon – W badaniach farmakokinetycznych na zdrowych ochotnikach azytromycyna nie wpłynęła statystycznie znacząco na farmakokinetykę metyloprednizolonu.¹⁸

Inhibitory proteazy – Równoczesne podanie pojedynczej dawki 1200 mg azytromycyny nie wywołało znaczącego statystycznie efektu na farmakokinetykę indynawiru podawanego w dawce 800 mg/dobę przez 5 dni.¹⁹

Ryfabutyna – Jednoczesne stosowanie azytromycyny i ryfabutyny nie wpływa na stężenie obu substancji czynnych w surowicy. U pacjentów otrzymujących azytromycynę i ryfabutynę zaobserwowano neutropenię. Chociaż neutropenia jest powiązana z podaniem ryfabutyny, nie udowodniono przyczynowego związku z jednoczesnym leczeniem azytromycyną.²⁰

Terfenadyna – W badaniach farmakokinetycznych nie uzyskano dowodów na występowanie interakcji pomiędzy azytromycyną a terfenadyną. Notowano rzadkie przypadki, w których możliwość takich interakcji nie mogła być całkowicie wykluczona, jednakże nie stanowiły one dowodu na wystąpienie interakcji. Jak wszystkie pozostałe makrolidy, również azytromycynę należy stosować z terfenadyną z zachowaniem ostrożności.²¹

Trimetoprim/sulfametoksazol – Równoczesne podanie trimetoprimu/sulfametoksazolu (160 mg/800 mg) przez 7 dni z azytromycyną (1200 mg w 7 dniu) nie miało wpływu na stężenie maksymalne, wchłanianie czy wydalanie nerkowe, zarówno trimetoprimu jak i sulfametoksazolu. Stężenia azytromycyny w osoczu były na poziomie podobnym do obserwowanych w innych badaniach.²²

Atorwastatyna – Jednoczesne podawanie atorwastatyny (w dawce 10 mg na dobę) i azytromycyny (w dawce 500 mg na dobę) nie prowadziło do zmian stężenia atorwastatyny w osoczu (na podstawie testu hamowania reduktazy HMG-CoA). Niemniej jednak po wprowadzeniu do obrotu odnotowano przypadki rabdomiolizy u pacjentów przyjmujących jednocześnie azytromycynę i statyny.²³

Efawirenz – Jednoczesne podawanie azytromycyny w pojedynczej dawce 600 mg i efawirenzu w dawce 400 mg na dobę przez 7 dni nie spowodowało istotnych klinicznie interakcji farmakokinetycznych.²⁴

Syldenafil – U zdrowych ochotników płci męskiej nie stwierdzono wpływu azytromycyny (stosowanej w dawce 500 mg na dobę przez 3 dni) na AUC i Cmax syldenafilu lub jego głównego krążącego metabolitu.²⁵

Interakcje azytromycyny z alkoholem

W dostępnej dokumentacji produktu ABIAZYT nie ma szczegółowych danych dotyczących interakcji azytromycyny z alkoholem. Jednak z punktu widzenia klinicznego należy mieć na uwadze następujące aspekty podczas jednoczesnego stosowania azytromycyny i alkoholu:

• Wpływ na układ pokarmowy – Zarówno azytromycyna, jak i alkohol mogą powodować dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego. Jednoczesne stosowanie może nasilać działania niepożądane takie jak nudności, wymioty, bóle brzucha, biegunka.
• Wpływ na metabolizm wątrobowy – Chociaż azytromycyna nie jest intensywnie metabolizowana przez układ cytochromu P450, alkohol może wpływać na funkcję wątroby, co teoretycznie mogłoby modyfikować metabolizm lub wydalanie leku.
• Skuteczność leczenia – Spożywanie alkoholu podczas terapii antybiotykowej może ogólnie zmniejszać skuteczność leczenia poprzez osłabienie układu odpornościowego.

Z uwagi na brak dokładnych danych klinicznych dotyczących interakcji alkoholu z azytromycyną, zaleca się ostrożność i unikanie spożywania alkoholu podczas kuracji tym antybiotykiem.

Tabela interakcji leku ABIAZYT z innymi substancjami