paciorkowcowe zakażenie gardła
Wskazanie

Paciorkowcowe zakażenie gardła, określane również jako angina paciorkowcowa, jest ostrą infekcją gardła wywołaną przez bakterie z grupy Streptococcus, najczęściej Streptococcus pyogenes (paciorkowiec beta-hemolizujący grupy A). To schorzenie występuje głównie u dzieci w wieku szkolnym (5-15 lat), choć może dotknąć pacjentów w każdym wieku. Charakteryzuje się nagłym początkiem, silnym bólem gardła, wysoką gorączką (powyżej 38°C), powiększonymi i bolesnymi węzłami chłonnymi szyjnymi oraz obecnością białawego nalotu na migdałkach.

Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym, wykonaniu szybkiego testu antygenowego oraz posiewie wymazu z gardła, który pozostaje złotym standardem. Właściwe rozpoznanie i leczenie ma kluczowe znaczenie ze względu na możliwe powikłania nieleczonej infekcji paciorkowcowej, takie jak gorączka reumatyczna czy kłębuszkowe zapalenie nerek.

W leczeniu paciorkowcowego zapalenia gardła stosuje się przede wszystkim antybiotykoterapię. Lekiem pierwszego wyboru jest fenoksymetylopenicylina (Ospen), która powinna być stosowana przez 10 dni. W przypadku alergii na penicylinę stosuje się makrolidy, takie jak klarytromycyna (Klacid, Fromilid), azytromycyna (Sumamed, Azibiot, Azitrolek) lub klindamycyna (Dalacin C, Clindamycin). Popularne preparaty dostępne w Polsce to również amoksycylina (Amotaks, Duomox) oraz amoksycylina z kwasem klawulanowym (Augmentin, Taromentin, Amoksiklav).

Wśród największych trudności w leczeniu paciorkowcowego zakażenia gardła wymienia się rosnącą oporność na antybiotyki, szczególnie z grupy makrolidów, oraz niestosowanie się pacjentów do zaleceń dotyczących pełnego, 10-dniowego kursu antybiotykoterapii. Przedwczesne przerwanie leczenia może prowadzić do nawrotów infekcji i zwiększa ryzyko wystąpienia powikłań. Dodatkowym wyzwaniem jest właściwe różnicowanie z wirusowym zapaleniem gardła, które nie wymaga antybiotykoterapii, co ma istotne znaczenie w kontekście zjawiska narastającej antybiotykooporności.

Istotnym elementem postępowania jest również leczenie objawowe, które obejmuje odpowiednie nawodnienie, stosowanie leków przeciwgorączkowych i przeciwbólowych, takich jak paracetamol (Panadol, Apap) czy ibuprofen (Nurofen, Ibuprom), oraz zapewnienie pacjentowi odpowiedniego odpoczynku. W ciężkich przypadkach lub przy nawracających infekcjach może być rozważana tonsillektomia (usunięcie migdałków).