sedacja na oddziale intensywnej opieki medycznej
Wskazanie

Sedacja na oddziale intensywnej opieki medycznej (OIOM) to świadoma i kontrolowana redukcja poziomu świadomości pacjenta w celu zmniejszenia niepokoju, bólu i dyskomfortu. Jest stosowana u pacjentów wentylowanych mechanicznie, u pacjentów z zespołem ostrej niewydolności oddechowej (ARDS), w stanie padaczkowym, podczas wykonywania bolesnych procedur, czy też u pacjentów z pobudzeniem, które może zagrażać prawidłowemu funkcjonowaniu sprzętu podtrzymującego życie.

W praktyce klinicznej stosuje się różne poziomy sedacji – od lekkiej (pacjent jest senny, ale można go łatwo wybudzić), przez umiarkowaną, do głębokiej (pacjent nie reaguje na bodźce). Wybór poziomu sedacji zależy od stanu klinicznego pacjenta, przyczyny hospitalizacji oraz rodzaju prowadzonego leczenia. Istotna jest regularna ocena poziomu sedacji przy użyciu standaryzowanych skal, takich jak skala Richmond Agitation-Sedation Scale (RASS) czy skala Ramsaya.

W polskiej praktyce klinicznej do sedacji na OIOM-ie najczęściej stosuje się leki z grupy benzodiazepin (Midanium, Dormicum – midazolam; Relanium – diazepam), propofol (Propofol, Diprivan), deksmedetomidynę (Dexdor, Precedex) oraz ketaminę (Ketalar, Calypsol). W przypadku sedacji analgosedacji stosuje się także opioidy, takie jak fentanyl (Fentanyl), remifentanyl (Ultiva) czy morfina (Morphini Sulfas). Coraz częściej stosuje się też protokoły łączące różne leki sedacyjne, co pozwala na zmniejszenie dawek poszczególnych leków i ograniczenie ich działań niepożądanych.

Największe trudności w prowadzeniu sedacji na OIOM-ie to zachowanie równowagi między odpowiednim poziomem sedacji a uniknięciem jej powikłań. Zbyt głęboka sedacja może prowadzić do wydłużenia czasu wentylacji mechanicznej, przedłużenia pobytu na OIOM-ie, zwiększenia ryzyka zapalenia płuc związanego z wentylacją mechaniczną, a także majaczenia oraz osłabienia mięśniowego. Z kolei zbyt płytka sedacja naraża pacjenta na ból, stres, dyskomfort oraz możliwość samodzielnego usunięcia rurek, drenów czy cewników. Dodatkowo, długotrwała sedacja może prowadzić do uzależnienia od stosowanych leków, szczególnie benzodiazepin i opioidów, co komplikuje proces odstawiania tych leków i rehabilitacji pacjenta.

Współczesne podejście do sedacji na OIOM-ie kładzie nacisk na protokoły codziennego przerywania sedacji, ocenę bólu i delirium, wczesną mobilizację pacjentów oraz stosowanie leków o krótkim czasie działania, co pozwala na szybkie dostosowanie poziomu sedacji do zmieniających się potrzeb pacjenta. Wdrażanie tych strategii wymaga ścisłej współpracy między lekarzami, pielęgniarkami, fizjoterapeutami i innymi członkami zespołu terapeutycznego.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl