prewencja sercowo-naczyniowa
Wskazanie

Prewencja sercowo-naczyniowa obejmuje zespół działań mających na celu zmniejszenie ryzyka wystąpienia chorób układu krążenia, takich jak zawał serca, udar mózgu czy choroba wieńcowa. Wskazania do jej wdrożenia występują zarówno u osób bez objawów klinicznych (prewencja pierwotna), jak i u pacjentów po przebytych incydentach sercowo-naczyniowych (prewencja wtórna).

W ramach farmakoterapii stosuje się kilka grup leków. Statyny, takie jak Atoris, Roswera, Zaranta czy Lipitor, obniżają poziom cholesterolu LDL. Leki przeciwpłytkowe, w tym Acard, Polocard czy Plavix (klopidogrel), zmniejszają ryzyko powstawania zakrzepów. W kontroli ciśnienia tętniczego wykorzystuje się inhibitory ACE (Prestarium, Tritace, Enarenal), sartany (Lorista, Micardis, Valsacor), beta-blokery (Betaloc ZOK, Bisocard, Concor) oraz antagonisty wapnia (Amlozek, Norvasc, Amlonor).

Znaczącą rolę odgrywają także nowsze leki, jak inhibitory PCSK9 (Repatha, Praluent) dla pacjentów z wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym i niedostateczną kontrolą lipidów przy maksymalnych dawkach statyn. W cukrzycy typu 2, która jest istotnym czynnikiem ryzyka sercowo-naczyniowego, stosuje się flozyny (Forxiga, Jardiance) oraz analogi GLP-1 (Victoza, Trulicity).

Największe trudności w prewencji sercowo-naczyniowej dotyczą niskiej adherencji pacjentów do zaleceń terapeutycznych, szczególnie w prewencji pierwotnej, gdzie pacjenci nie odczuwają bezpośrednich korzyści z leczenia. Problematyczne są również skutki uboczne leków (np. miopatia przy statynach), które mogą prowadzić do samowolnego przerywania terapii. Wyzwaniem pozostaje także kompleksowa ocena indywidualnego ryzyka sercowo-naczyniowego oraz odpowiednie dostosowanie intensywności leczenia do profilu pacjenta.

Istotną kwestią jest również współwystępowanie wielu czynników ryzyka wymagających polipragmazji, co zwiększa ryzyko interakcji lekowych i działań niepożądanych. Preparaty złożone (np. Triplixam, Co-Prestarium, Euvascor) poprawiają adherencję, jednak ich stosowanie musi być zindywidualizowane. Koordynacja opieki między specjalistami różnych dziedzin pozostaje kluczowa dla skutecznej prewencji sercowo-naczyniowej.