katatonia
Wskazanie

Katatonia to zespół objawów związanych z zaburzeniami motorycznymi, często występujący w przebiegu różnych chorób psychicznych. Charakteryzuje się m.in. stuporem (osłupieniem), pobudzeniem, giętkością woskową (utrzymywaniem nienaturalnych pozycji ciała), mutyzmmem (brakiem mowy), stereotypiami ruchowymi czy echolalią. Katatonia może występować w przebiegu schizofrenii (tzw. schizofrenia katatoniczna), zaburzeń afektywnych, a także niektórych chorób somatycznych, neurologicznych czy metabolicznych.

Leczenie katatonii zależy od jej przyczyny, jednak często wymaga pilnej interwencji. W Polsce stosuje się przede wszystkim benzodiazepiny, takie jak Relanium (diazepam), Xanax (alprazolam) czy Lorafen (lorazepam). Bardzo skuteczną metodą leczenia katatonii jest elektrowstrząsowa terapia (EW), stosowana szczególnie w przypadkach opornych na farmakoterapię. W zależności od przyczyny katatonii stosuje się również leki przeciwpsychotyczne, takie jak Rispolept (risperidon), Olzapin (olanzapina) czy Klozapol (klozapina).

Największym wyzwaniem w leczeniu katatonii jest jej prawidłowa diagnoza, gdyż objawy mogą przypominać inne zaburzenia neurologiczne czy psychiatryczne. Pacjenci w stanie katatonicznym często wymagają intensywnej opieki z powodu ryzyka odwodnienia, niedożywienia czy powikłań związanych z unieruchomieniem (np. zakrzepica żył głębokich, odleżyny). Istotnym problemem jest również różnicowanie między katatonią a złośliwym zespołem neuroleptycznym, gdyż ich objawy mogą być podobne, a leczenie odmienne. Monitorowanie stanu somatycznego pacjenta i szybka reakcja na pogorszenie stanu zdrowia są kluczowe w opiece nad osobą z katatonią.