Właściwości farmakodynamiczne
Wyciąg z liści zielonej herbaty

Właściwości farmakodynamiczne wyciągu z liści zielonej herbaty

Wyciąg z liści zielonej herbaty (Camellia sinensis (L.) O. Kuntze, folium) stanowi substancję czynną produktu leczniczego Veregen w postaci maści o stężeniu 100 mg/g. Substancja ta występuje w formie suchego, oczyszczonego wyciągu (24-56:1), uzyskiwanego przy użyciu wody jako pierwszego rozpuszczalnika do ekstrakcji. Zawartość 100 mg wyciągu odpowiada 55-72 mg (-)-galusanu epigallokatechiny, który jest głównym składnikiem aktywnym.¹

Mechanizm działania

Dokładny mechanizm działania wyciągu z liści zielonej herbaty nie został w pełni poznany. Badania niekliniczne wykazały, że substancja ta wykazuje dwa istotne działania farmakodynamiczne w miejscu aplikacji: hamowanie wzrostu pobudzonych keratynocytów oraz działanie przeciwutleniające. Należy jednak podkreślić, że kliniczne znaczenie tych obserwacji pozostaje nieznane i wymaga dalszych badań.²

Wyciąg z liści zielonej herbaty, ze względu na swoje właściwości farmakodynamiczne, został zaklasyfikowany jako chemioterapeutyk do stosowania miejscowego o działaniu przeciwwirusowym (kod ATC: D06BB12).³

Skuteczność kliniczna

Właściwości terapeutyczne wyciągu z liści zielonej herbaty zostały potwierdzone w dwóch niezależnych badaniach klinicznych fazy 3, dotyczących skuteczności i bezpieczeństwa stosowania leku. W badaniach tych uczestniczyli pacjenci z niezmienioną czynnością układu immunologicznego w wieku 18 lat i starsi.⁴

Wyciąg z liści zielonej herbaty w preparacie Veregen (100 mg/g), stosowany trzykrotnie w ciągu doby przez okres do 16 tygodni, wykazał znacząco wyższą skuteczność w porównaniu z placebo. Skuteczność mierzono na podstawie widocznego, całkowitego wyleczenia wszystkich brodawek w obrębie zewnętrznych narządów płciowych i w okolicy odbytu, zarówno tych występujących przed leczeniem, jak i tych, które pojawiły się podczas terapii.⁵

Charakterystyka badanej populacji i dawkowanie

W badaniach klinicznych wzięły udział osoby z różnym nasileniem zmian chorobowych. Mediana początkowej powierzchni brodawek wynosiła 48,5 mm² (zakres od 12 do 585 mm²), a mediana początkowej liczby brodawek wynosiła 6 (zakres od 2 do 30).⁶

Średnia zastosowana dawka wyciągu z liści zielonej herbaty w produkcie Veregen wynosiła 456,1 mg/dobę, przy czym obserwowano znaczną rozpiętość dawkowania – od 23,8 do 1283 mg/dobę, co wynikało prawdopodobnie z różnic w powierzchni i liczbie leczonych zmian.⁷

Wyniki skuteczności klinicznej

Analiza danych z badań klinicznych wykazała wyraźną przewagę wyciągu z liści zielonej herbaty nad placebo. Spośród 401 pacjentów leczonych produktem Veregen (100 mg/g), całkowite wyleczenie wszystkich brodawek osiągnięto u 52,4% osób obu płci. Dla porównania, w grupie 207 pacjentów stosujących placebo odsetek ten wynosił jedynie 35,3%. Różnica ta była statystycznie istotna, z ilorazem szans wynoszącym 2,0 (95% przedział ufności 1,4 do 2,9; p<0,001). Analiza przeprowadzona została zgodnie z zasadą intention-to-treat (ITT), z ekstrapolacją ostatniej obserwacji i zaliczeniem utraconych wartości pacjentów do kategorii „brak całkowitego wyleczenia”.<sup data-drug="Veregen" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Spośród 401 pacjentów leczonych produktem leczniczym Veregen o mocy 100 mg/g, wszystkie brodawki zanikły całkowicie u 52,4% osób obu płci. Tymczasem w grupie 207 pacjentów stosujących placebo odsetek ten wynosił 35,3% (iloraz szans: 2,0 [95% przedział ufności 1,4 do 2,9]; p8

Interesująca jest obserwacja różnic w skuteczności terapii wyciągiem z liści zielonej herbaty w zależności od płci pacjentów. U kobiet odnotowano wyższy wskaźnik całkowitego wyleczenia wszystkich brodawek (60,8%) w porównaniu z grupą placebo (43,8%), a różnica ta była statystycznie istotna (p=0,001). Podobną zależność zaobserwowano u mężczyzn, gdzie całkowite wyleczenie wszystkich brodawek osiągnięto u 44,8% pacjentów leczonych wyciągiem z liści zielonej herbaty, w porównaniu z 28,8% pacjentów otrzymujących placebo (p=0,005).⁹

Skuteczność wyciągu z liści zielonej herbaty potwierdzono również w analizie pacjentów, którzy ukończyli badania. W tej podgrupie, odsetek całkowitego wyleczenia wszystkich brodawek wynosił 60,7% (210/346) u osób leczonych produktem Veregen, w porównaniu z 44,2% (73/165) u pacjentów otrzymujących placebo.¹⁰

Czas do uzyskania efektu terapeutycznego i trwałość efektu

Mediana czasu potrzebnego do całkowitego wyleczenia wszystkich brodawek u pacjentów leczonych wyciągiem z liści zielonej herbaty w produkcie Veregen (100 mg/g) wynosiła 16 tygodni, co odpowiada maksymalnemu okresowi leczenia przewidzianemu w protokole badania.¹¹

Istotną klinicznie cechą wyciągu z liści zielonej herbaty jest trwałość uzyskanego efektu terapeutycznego. W trakcie 3-miesięcznego okresu obserwacyjnego po zakończeniu leczenia, nawrót brodawek wizualnie stwierdzono jedynie u 6,5% (13/201) pacjentów leczonych produktem Veregen, u których uprzednio brodawki całkowicie zanikły. Odsetek ten był porównywalny z grupą pacjentów stosujących placebo, gdzie nawrót brodawek odnotowano u 5,8% (4/69) osób.¹²

Podsumowanie właściwości farmakodynamicznych

Wyciąg z liści zielonej herbaty wykazuje złożone działanie farmakodynamiczne, które nie zostało jeszcze w pełni wyjaśnione. Obserwacje z badań nieklinicznych wskazują na hamowanie wzrostu pobudzonych keratynocytów oraz działanie przeciwutleniające w miejscu aplikacji. Badania kliniczne potwierdziły wysoką skuteczność terapeutyczną tej substancji w leczeniu brodawek zewnętrznych narządów płciowych i okolicy odbytu, z wyraźną przewagą nad placebo zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn. Szczególnie istotna jest trwałość uzyskanego efektu terapeutycznego, z niskim odsetkiem nawrotów w okresie obserwacji po zakończeniu leczenia.¹³