Przeciwwskazania stosowania
Nalewka z kłącza pięciornika

Nalewka z kłącza pięciornika (Tormentillae tinctura), stanowiąca 8% składu maści Neo-Tormentil (w połączeniu z 20% tlenku cynku, 2% ichtamolu oraz 1% boraksu), wykazuje korzystne właściwości lecznicze, jednak jej stosowanie wiąże się z istotnymi przeciwwskazaniami. Podstawowym jest nadwrażliwość na nalewkę lub inne składniki preparatu, w tym tlenek cynku, ichtamol, boraks oraz substancje pomocnicze, zwłaszcza lanolinę (34,5 g/100 g maści), która może wywoływać miejscowe reakcje alergiczne. Szczególnie przeciwwskazane jest stosowanie u noworodków i niemowląt z uszkodzoną skórą ze względu na ryzyko zwiększonej absorpcji substancji czynnych i potencjalnych działań niepożądanych. Dodatkowo, preparaty te nie powinny być stosowane przy rozległych uszkodzeniach skóry, współistniejących infekcjach skórnych oraz u pacjentów z historią reakcji alergicznych na preparaty ziołowe.

Przeciwwskazania stosowania nalewki z kłącza pięciornika – kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tej substancji?

Nalewka z kłącza pięciornika (Tormentillae tinctura) jest substancją aktywną występującą m.in. w maści Neo-Tormentil, gdzie stanowi 8% składu produktu (w połączeniu z 20% tlenku cynku, 2% ichtamolu oraz 1% boraksu). Pomimo szeregu korzystnych właściwości leczniczych, istnieją określone przeciwwskazania do stosowania preparatów zawierających tę substancję, które należy bezwzględnie uwzględnić podczas kwalifikacji pacjenta do terapii.1

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania preparatów zawierających nalewkę z kłącza pięciornika jest nadwrażliwość pacjenta na tę substancję czynną. W przypadku produktu Neo-Tormentil, oprócz nadwrażliwości na samą nalewkę z kłącza pięciornika, przeciwwskazaniem jest również nadwrażliwość na pozostałe substancje czynne zawarte w preparacie (tlenek cynku, ichtamol, boraks) lub którąkolwiek z substancji pomocniczych. Należy zwrócić szczególną uwagę na możliwość wystąpienia nadwrażliwości na kwas borowy, który jest pochodną boraksu.2

Stosowanie u noworodków i niemowląt

Szczególnie istotnym przeciwwskazaniem jest zakaz stosowania preparatów zawierających nalewkę z kłącza pięciornika u noworodków i niemowląt z uszkodzoną skórą. W przypadku produktu Neo-Tormentil, kategorycznie nie należy aplikować maści na uszkodzoną skórę u tej grupy pacjentów. Jest to związane z ryzykiem zwiększonej absorpcji substancji czynnych, w tym nalewki z kłącza pięciornika, przez uszkodzoną barierę skórną, co może prowadzić do wystąpienia działań niepożądanych.3

Uwagi dotyczące substancji pomocniczych

Warto zwrócić uwagę, że preparaty zawierające nalewkę z kłącza pięciornika mogą zawierać substancje pomocnicze, które same w sobie mogą stanowić przeciwwskazanie do stosowania. W przypadku produktu Neo-Tormentil, należy zwrócić uwagę na zawartość lanoliny (34,5 g/100 g maści), która może wywoływać miejscowe reakcje skórne (np. kontaktowe zapalenie skóry).4

Inne okoliczności odradzania stosowania nalewki z kłącza pięciornika

Oprócz formalnych przeciwwskazań wymienionych w charakterystyce produktu leczniczego, należy rozważyć odradzenie stosowania preparatów zawierających nalewkę z kłącza pięciornika w następujących okolicznościach:

5

Zalecenia dla lekarzy dotyczące kwalifikacji pacjentów

Przed zaleceniem preparatów zawierających nalewkę z kłącza pięciornika, w tym produktu Neo-Tormentil, lekarz powinien:

  1. Przeprowadzić dokładny wywiad alergologiczny, ze szczególnym uwzględnieniem wcześniejszych reakcji na preparaty ziołowe oraz substancje zawarte w preparacie
  2. Ocenić stan skóry pacjenta, zwłaszcza pod kątem obecności uszkodzeń naskórka
  3. Ustalić wiek pacjenta i bezwzględnie odstąpić od zalecenia preparatu w przypadku noworodków i niemowląt z uszkodzoną skórą
  4. Rozważyć potencjalne interakcje z innymi stosowanymi miejscowo preparatami

6

Przestrzeganie powyższych przeciwwskazań ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa terapii z wykorzystaniem nalewki z kłącza pięciornika i minimalizacji ryzyka wystąpienia reakcji niepożądanych.7

  1. 20.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl