Działania niepożądane
Macerat z korzenia prawoślazu

Macerat z korzenia prawoślazu (Althaeae radicis maceratio) jest substancją czynną stosowaną w produktach leczniczych takich jak Alti-Sir, Syrop prawoślazowy Amara oraz Syrop prawoślazowy Ziołowa Tradycja. Ekstrakcja odbywa się przy użyciu mieszaniny wody i etanolu, gdzie zawartość etanolu wynosi do 1% (m/m) w Syropie Amara oraz do 1,1% (m/v) w Syropie Ziołowa Tradycja (760 g/l). Profil bezpieczeństwa maceratu jest bardzo dobry, bez znanych działań niepożądanych bezpośrednio związanych z substancją czynną. Niemniej jednak, produkty te zawierają substancje pomocnicze, takie jak sacharoza (4,2 g/5 ml syropu) oraz kwas benzoesowy (6,55 mg/5 ml syropu), które mogą wywoływać reakcje niepożądane, np. wpływ na kontrolę glikemii u pacjentów z cukrzycą, problemy stomatologiczne przy długotrwałym stosowaniu oraz potencjalne podrażnienie błon śluzowych.

Działania niepożądane maceratu z korzenia prawoślazu

Macerat z korzenia prawoślazu (Althaeae radicis maceratio) to substancja czynna występująca w kilku produktach leczniczych dostępnych na polskim rynku, takich jak Alti-Sir, Syrop prawoślazowy Amara czy Syrop prawoślazowy Ziołowa Tradycja. Macerat jest otrzymywany z korzenia prawoślazu (Althaea officinalis L., radix) przy użyciu mieszaniny wody i etanolu jako ekstrahenta, w różnych proporcjach w zależności od produktu leczniczego.1 2 3

Profil bezpieczeństwa maceratu z korzenia prawoślazu

Na podstawie charakterystyk produktów leczniczych zawierających macerat z korzenia prawoślazu, takich jak Alti-Sir, Syrop prawoślazowy Amara i Syrop prawoślazowy Ziołowa Tradycja, nie są znane żadne działania niepożądane związane z tą substancją czynną.4 5 6

W przypadku Syropu prawoślazowego Ziołowa Tradycja, producent zaleca, aby w przypadku wystąpienia jakichkolwiek działań niepożądanych skonsultować się z lekarzem.7

Monitorowanie bezpieczeństwa po wprowadzeniu do obrotu

Pomimo braku znanych działań niepożądanych, zgodnie z wytycznymi dotyczącymi produktów leczniczych, po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Monitorowanie post-marketingowe umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.8 9

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane do odpowiednich instytucji:10 11

12 13

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie danego leku do obrotu.14 15

Bezpieczeństwo stosowania w kontekście składników pomocniczych

Warto zaznaczyć, że chociaż sam macerat z korzenia prawoślazu nie ma znanych działań niepożądanych, produkty zawierające tę substancję mogą zawierać substancje pomocnicze o znanym działaniu, które potencjalnie mogą powodować pewne reakcje u pacjentów. Na przykład, Syrop prawoślazowy Ziołowa Tradycja zawiera następujące składniki, które mogą mieć znaczenie kliniczne:16

  • Sacharoza – 4,2 g w 5 ml syropu
  • Kwas benzoesowy (E 210) – 6,55 mg w 5 ml syropu

17

Niektóre syropy zawierają również etanol, ale w niewielkich ilościach. W przypadku Syropu prawoślazowego Amara, zawartość etanolu w produkcie wynosi do 1% (m/m).18 Natomiast w przypadku Syropu prawoślazowego Ziołowa Tradycja, zawartość etanolu (760g/l) w produkcie wynosi nie więcej niż 1,1% (m/v).19

Tabela podsumowująca działania niepożądane

Działanie niepożądane Opis objawów Częstość występowania Produkt leczniczy
Brak znanych działań niepożądanych związanych z maceratem z korzenia prawoślazu
Zgodnie z Charakterystyką Produktu Leczniczego (ChPL) dla produktów: Alti-Sir, Syrop prawoślazowy Amara, Syrop prawoślazowy Ziołowa Tradycja, nie są znane działania niepożądane związane z maceratem z korzenia prawoślazu.
Potencjalne działania niepożądane związane z substancjami pomocniczymi
Reakcje związane z zawartością sacharozy Może wpływać na kontrolę glikemii u pacjentów z cukrzycą. Mogą wystąpić problemy stomatologiczne przy długotrwałym stosowaniu. Nieznana Syrop prawoślazowy Ziołowa Tradycja (4,2 g sacharozy w 5 ml syropu)
Reakcje związane z kwasem benzoesowym Potencjalne podrażnienie miejscowe błon śluzowych Nieznana Syrop prawoślazowy Ziołowa Tradycja (6,55 mg kwasu benzoesowego w 5 ml syropu)

Wnioski dotyczące profilu bezpieczeństwa

Na podstawie dostępnych danych z charakterystyk produktów leczniczych, macerat z korzenia prawoślazu charakteryzuje się bardzo dobrym profilem bezpieczeństwa, bez znanych działań niepożądanych bezpośrednio związanych z substancją czynną. Jednakże, zgodnie z wymogami nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii, konieczne jest ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tych produktów leczniczych oraz zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych do odpowiednich instytucji.20 21

W praktyce klinicznej należy zwrócić uwagę na zawartość substancji pomocniczych, takich jak sacharoza czy kwas benzoesowy, które mogą mieć znaczenie u niektórych grup pacjentów (np. diabetycy, osoby z nietolerancją na konserwanty).22

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl