Właściwości farmakokinetyczne
Flucytozyna

Flucytozyna, będąca pochodną pirymidyny i substancją czynną leku Ancotil (10 mg/ml, roztwór do infuzji), charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną na poziomie ≥90%, a stężenia w osoczu po podaniu doustnym są porównywalne z tymi po dożylnej infuzji. Objętość dystrybucji wynosi około 0,78-0,88 l/kg, a brak wiązania z białkami osocza umożliwia dobrą penetrację do płynów ustrojowych, w tym do płynu mózgowo-rdzeniowego i otrzewnowego, gdzie osiąga około 75% stężenia surowiczego. Minimalne stężenie terapeutyczne w osoczu wynosi 20-25 μg/ml, natomiast stężenia powyżej 100-120 μg/ml zwiększają ryzyko działań niepożądanych. Flucytozyna jest niemal całkowicie wydalana przez nerki w postaci niezmienionej, co wymaga dostosowania dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek, u których okres półtrwania może ulec wydłużeniu.

Flucytozyna – właściwości farmakokinetyczne

Flucytozyna (pochodna pirymidyny) stanowi substancję czynną leku Ancotil (10 mg/ml, roztwór do infuzji). Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych tej substancji przeciwgrzybiczej.1

Wchłanianie

Flucytozyna charakteryzuje się doskonałą biodostępnością po podaniu doustnym, osiągając wchłanianie na poziomie co najmniej 90%. Co istotne, stężenia osiągane w osoczu po podaniu doustnym są zbliżone do tych uzyskiwanych przy zastosowaniu równoważnej dawki w postaci krótkotrwałej infuzji dożylnej.2

Dystrybucja

Objętość dystrybucji flucytozyny wykazuje niewielkie różnice w zależności od drogi podania i wynosi 0,88 ± 0,29 l/kg po podaniu doustnym oraz 0,78 ± 0,13 l/kg po podaniu dożylnym. Istotną cechą farmakokinetyczną tej substancji jest brak wiązania z białkami osocza, co wpływa na jej dobrą penetrację do płynów ustrojowych.3

Flucytozyna dobrze penetruje do płynu mózgowo-rdzeniowego oraz płynu otrzewnowego, osiągając w tych kompartmentach stężenia stanowiące około 75% stężenia w surowicy, co ma istotne znaczenie w leczeniu zakażeń grzybiczych ośrodkowego układu nerwowego.4

U pacjentów z prawidłową funkcją nerek, stężenie flucytozyny w moczu znacznie przewyższa jej stężenie w surowicy, co wiąże się z mechanizmem wydalania tej substancji.5

Stężenia terapeutyczne

Skuteczność terapeutyczna flucytozyny jest osiągana przy minimalnym stężeniu w osoczu wynoszącym 20-25 μg/ml. Ze względów bezpieczeństwa, stężenie flucytozyny nie powinno przekraczać 100-120 μg/ml, nawet okresowo. Utrzymywanie się wyższych stężeń flucytozyny (powyżej 100 μg/ml) przez dłuższy czas wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych.6

Wydalanie

Flucytozyna jest wydalana niemal całkowicie przez nerki w postaci niezmienionej. Ma to kluczowe znaczenie przy ustalaniu dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, u których okres półtrwania leku może być znacząco wydłużony.7

Okres półtrwania

Okres półtrwania flucytozyny wykazuje istotne różnice w zależności od wieku pacjenta i funkcji nerek:

  • U osób dorosłych z prawidłową czynnością nerek: 3-6 godzin8
  • U wcześniaków i noworodków: 6-7 godzin9
Farmakokinetyka w populacji pediatrycznej

Dostępne dane dotyczące farmakokinetyki flucytozyny u dzieci są ograniczone, jednak wskazują na istotne różnice w porównaniu z populacją dorosłych. U dzieci, a szczególnie u noworodków, okres półtrwania flucytozyny jest dłuższy niż u dorosłych (7 godzin w porównaniu do 4 godzin u dorosłych).10

Badania farmakokinetyczne przeprowadzone u noworodków wykazały, że okres półtrwania flucytozyny był dwukrotnie dłuższy niż u dorosłych, pomimo że maksymalne stężenia osiągane były na podobnym poziomie. Objętość dystrybucji flucytozyny jest zbliżona do objętości wody w organizmie, co wynika z jej dobrej rozpuszczalności.11

W retrospektywnym badaniu obejmującym 391 pacjentów pediatrycznych, w 65% przypadków stężenie flucytozyny mierzone bezpośrednio przed podaniem kolejnej dawki przekraczało zalecany zakres terapeutyczny. Świadczy to o potrzebie ścisłego monitorowania stężenia leku w tej grupie wiekowej.12

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl