Przedawkowanie
Vitaminum A 12000 + E 70 Hasco 12000 j.m. + 70 mg

Przedawkowanie preparatu VITAMINUM A 12000 + E 70 HASCO, zawierającego witaminę A (retynolu palmitynian) oraz witaminę E (all-rac-α-tokoferylu octan), jest związane z długotrwałym przyjmowaniem dawek przekraczających zalecenia. Dawka toksyczna witaminy A u dorosłych wynosi ≥30 mg retynolu (około 100 000 j.m.) dziennie, choć objawy mogą pojawić się już przy dawkach ≥10 mg. U dzieci ryzyko hiperwitaminozy A jest większe, przy dawkach 7,5-15 mg retynolu dziennie przez 30 dni. Długotrwałe stosowanie witaminy E w dawkach 400-800 j.m. (400-800 mg octanu all-rac-α-tokoferylu) na dobę również może prowadzić do toksyczności. Objawy przedawkowania witaminy A obejmują m.in. bóle głowy, nudności, wymioty, obrzęk tarcz nerwów wzrokowych, zaburzenia widzenia, bóle mięśniowo-kostno-stawowe, zmiany skórne (suchość, świąd, rumień) oraz poważne powikłania takie jak hiperkalcemia, anemia, marskość wątroby i osteoskleroza. Witamina E w nadmiarze wywołuje objawy ze strony przewodu pokarmowego, układu nerwowego, skóry oraz zaburzenia endokrynologiczne.

Przedawkowanie leku

Przedawkowanie produktu leczniczego VITAMINUM A 12000 + E 70 HASCO jest związane z długotrwałym przyjmowaniem dawek przekraczających zalecane dawkowanie. Lek ten zawiera dwie witaminy rozpuszczalne w tłuszczach: witaminę A (retynolu palmitynian) oraz witaminę E (all-rac-α-tokoferylu octan), których nadmierna kumulacja w organizmie może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych.1

Hiperwitaminoza A – mechanizm i dawki toksyczne

W przypadku witaminy A za dawkę toksyczną dla osób dorosłych uznaje się 30 mg retynolu (około 100 000 j.m.) dziennie. Należy jednak podkreślić, że objawy przedawkowania mogą wystąpić nawet przy długotrwałym przyjmowaniu mniejszych dawek – rzędu 10 mg retynolu dziennie. U dzieci ryzyko hiperwitaminozy A jest jeszcze większe – dawki dzienne 7,5-15 mg retynolu przyjmowane przez okres 30 dni mogą już doprowadzić do objawów przedawkowania.2

Przedawkowanie witaminy E

W odniesieniu do witaminy E, długotrwałe stosowanie dużych dawek w zakresie 400-800 j.m. (400-800 mg octanu all-rac-α-tokoferylu) na dobę może również prowadzić do objawów przedawkowania. Witamina E w nadmiarze wykazuje działanie toksyczne, choć jej objawy przedawkowania różnią się od tych obserwowanych przy hiperwitaminozie A.3

Objawy przedawkowania

Symptomatologia przedawkowania produktu VITAMINUM A 12000 + E 70 HASCO jest zróżnicowana i zależy od stopnia hiperwitaminozy oraz czasu trwania ekspozycji na nadmierne dawki. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę objawów przedawkowania w formie tabeli.4

Układ/narząd Objawy przedawkowania witaminy A Objawy przedawkowania witaminy E Dawka toksyczna
Ośrodkowy układ nerwowy
  • Bóle głowy
  • Omamy słuchowe
  • Wzrost ciśnienia wewnątrzczaszkowego
  • Objawy neurologiczne
  • Objawy psychiczne
  • Rzekomy guz mózgu
  • Nerwowość
  • Drażliwość
  • Senność
  • Uczucie zmęczenia
  • Bóle głowy
  • Uczucie zmęczenia
  • Osłabienie
Witamina A: ≥30 mg retynolu (100 000 j.m.) dziennie u dorosłych; możliwe przy długotrwałym przyjmowaniu dawek ≥10 mg

U dzieci: 7,5-15 mg retynolu dziennie przez 30 dni

Witamina E: 400-800 j.m. (400-800 mg octanu all-rac-α-tokoferylu) dziennie przez dłuższy okres

Układ pokarmowy
  • Nudności
  • Wymioty
  • Zapalenie dziąseł
  • Anoreksja
  • Uszkodzenie wątroby (marskość, włóknienie, zaburzenia krążenia wrotnego)
  • Biegunka
  • Bóle brzucha
  • Inne zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego
Jak wyżej
Narząd wzroku
  • Obrzęk tarcz nerwów wzrokowych
  • Zaburzenia widzenia
  • Podwójne widzenie
  • Nieostre widzenie
Jak wyżej
Układ mięśniowo-szkieletowy
  • Obrzęk tkanki podskórnej i tkanek wokół kości długich
  • Bóle mięśniowo-kostno-stawowe
  • Osteoporoza
  • Stwardnienie kości (osteoskleroza)
Nie raportowano Jak wyżej
Skóra i błony śluzowe
  • Skóra sucha, swędząca
  • Rumieniowe zapalenie skóry
  • Pękanie naskórka ust
  • Uogólnione złuszczenie naskórka (w ciągu 24h od przyjęcia dawki toksycznej)
  • Łysienie
  • Zapalenie skóry
  • Wyprysk
  • Rumień
  • Świąd
  • Przebarwienia skóry
  • Wysypka
Jak wyżej
Układ krwionośny
  • Wybroczyny
  • Krwawienia
  • Zmiany hematologiczne
  • Anemia
  • Małopłytkowość
  • Neutropenia
Nie raportowano Jak wyżej
Układ oddechowy
  • Zaburzenia czynności oddechowej
Nie raportowano Jak wyżej
Układ endokrynny
  • Hiperkalcemia
  • Zaburzenia czynności gruczołów płciowych
  • Zmniejszenie stężenia hormonów tarczycy w osoczu
Jak wyżej

Objawy hiperwitaminozy A

Przedawkowanie witaminy A (hiperwitaminoza A) manifestuje się szerokim spektrum objawów klinicznych. Charakterystyczne symptomy obejmują: bóle głowy, nudności, wymioty, obrzęk tarcz nerwów wzrokowych oraz omamy słuchowe. Szczególnie u dzieci obserwuje się zaburzenia widzenia, które wynikają głównie ze wzrostu ciśnienia wewnątrzczaszkowego.5

W układzie mięśniowo-szkieletowym może wystąpić obrzęk tkanki podskórnej i tkanek wokół kości długich oraz bóle mięśniowo-kostno-stawowe. Zmiany skórne obejmują suchość, świąd, rumieniowe zapalenie skóry oraz pękanie naskórka ust. W ciężkich przypadkach, po przyjęciu dawki toksycznej, może dojść do uogólnionego złuszczenia naskórka w ciągu 24 godzin.6

Dodatkowo raportowano hiperkalcemię, wybroczyny, krwawienia oraz objawy neuropsychiatryczne, takie jak nerwowość, uczucie zmęczenia, drażliwość i senność.7

Powikłania długotrwałego przedawkowania

Długotrwałe i znaczne przedawkowanie witaminy A może prowadzić do szeregu poważnych powikłań dotyczących wielu układów i narządów:8

  • Układ krwionośny: zmiany hematologiczne, anemia, małopłytkowość, neutropenia
  • Ośrodkowy układ nerwowy: objawy neurologiczne, psychiczne, anoreksja, rzekomy guz mózgu
  • Układ pokarmowy: zapalenie dziąseł, objawy uszkodzenia wątroby (marskość, włóknienie, zaburzenia krążenia wrotnego)
  • Narząd wzroku: zaburzenia widzenia, w tym podwójne widzenie
  • Układ oddechowy: zaburzenia czynności oddechowej
  • Zmiany dermatologiczne: łysienie, zapalenie skóry, wyprysk, rumień, świąd, przebarwienia skóry
  • Układ kostny: osteoporoza, stwardnienie kości (osteoskleroza)

Objawy przedawkowania witaminy E

Nadmierne i długotrwałe przyjmowanie witaminy E (400-800 j.m./dobę) może wywoływać następujące objawy:9

  • Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: biegunka, bóle brzucha i inne dysfunkcje przewodu pokarmowego
  • Objawy ogólne: uczucie zmęczenia i osłabienia
  • Zaburzenia neurologiczne: bóle głowy
  • Zaburzenia widzenia: nieostre widzenie
  • Zmiany skórne: wysypka
  • Zaburzenia endokrynologiczne: dysfunkcja gruczołów płciowych, obniżenie stężenia hormonów tarczycy w osoczu

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku wystąpienia objawów przedawkowania produktu VITAMINUM A 12000 + E 70 HASCO konieczne jest natychmiastowe przerwanie stosowania leku oraz niezwłoczna konsultacja lekarska. Leczenie hiperwitaminozy A i E jest głównie objawowe i wspomagające, a jego skuteczność zależy od wczesnego rozpoznania i interwencji.10

Monitorowanie pacjenta powinno obejmować ocenę funkcji wątroby, parametrów hematologicznych, stężenia wapnia w surowicy oraz ocenę neurologiczną. W ciężkich przypadkach może być konieczna hospitalizacja i leczenie powikłań narządowych.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl